Eerste zelfbouw versterker CA V2 MK1 V2.02

[Tomenkobus]

Tja, dat ik ook wel weer zo. Mijn zoon begon er eigenlijk over en zij, waarom zo moeilijk doen met al die weesranden en relais, zoiets bestaat toch gewoon in een chip, dit lijkt wel vooroorlogs, het is 2023 hoor! Een computer maak je toch ook niet meer met losse transistors ed.

Tja, daar sta ik dan.

[Pjotr]

Zo simpel is het ook weer niet. Een sjip kan nog wel eens sip klinken. Dat is niet per definitie zaligmakend. Die chip volumeregelaars vervormen sowieso meer dan weerstanden. Maar of dat ook hoorbaar is? Er is moeilijk antwoord op te geven. Het is nogal individueel. Eerlijk gezegd hoor ik geen verschil met de beter kwaliteit PGA's. Zoiets moet je eigenlijk voor jezelf uitproberen. Andere optie is een gewone goede Alps potmeter met motorsturing. Harder en zachter kun je dan remote vanuit de Arduino doen. Eventueel heb ik nog wel een MUSES PGA op een printje. Maar die is wel lastig aan te sturen vanuit een Arduino. Bijgevoegd de datasheet. Kan zoonlief zijn tanden er eens inzetten

MUSES72320_E.pdf

(847.35 KiB) 68 keer gedownload

[Tomenkobus]

Dat is misschien wel een uitdaging

[Tomenkobus]

Ik wil graag een relay attenuator bouwen voor de versterker. Waarom, leuk, leerzaam en naar wat men zegt, zeer goed. Ik kan kantenklare exemplaren kopen, maar dat is minder leerzaam en leuk.

Ik heb op de site van Jos van Eindhoven het volgende schema gevonden:

Ik zie vergelijkbare schema's op internet en daar wordt de laatste 10K weerstand weggelaten. En ik heb het idee, dat het dan ook werkt. Waarom dan toch de laatste 10K weerstand in het schema van Jos? Heeft dit te maken met de 10K alps potentiometer die anders gebruikt zou worden?

Ik moet dit schema zien als een potentiometer, die geen glijdende schaal heeft, maar stapjes doet van 1dB. Als ik deze attenuator aansluit op de versterker, dan moet de ingang aangesloten worden op pin 3, de uitgang op pin 2 en de ground op pin 1. Klopt dat?

Groeten, Tom.

[Pjotr]

Yep, dat klopt helemaal. En gewoon dat schema van Jos aanhouden. Hij geeft 2 rekenmethoden: 1 voor constante ingangsimpedantie en 1 voor constante uitgangsimpedantie. Neem die voor een constante ingangsimpedantie voor een waarde van 10 kohm.

[Kappa7]

En kijk ook even naar het aantal relais wat je gebruikt in je regelaar. in dit schema is uit gegaan van 64 stapjes van 1dB maar met een 8e relay erbij kan je naar 128 stapjes van van 1dB gaan of 64 van 0.5dB hangt dus een beetje af van wat voor systeem je wil gaan gebruiken.
Zelf had ik hier eerst de Tent regelaar met 64 stapjes en dat was met mijn toenmalige voorversterker niet voldoende zacht genoeg, nu heb ik 128 stapjes passief maar dat is dan weer erg ruim. als daar weer een voorversterker bij gaat komen komt dat wel weer goed.

[Pjotr]

Stapjes van 0,5 dB is in de praktijk overdreven. 1 dB is fijn genoeg. In bovenstaand schema heb je 7 relais en dat is 128 stapjes van 1 dB. In totaal dus 127 dB. Maar in de praktijk heb je niet meer dan ca. 64 dB nodig. De beste analoge studiofaders van een paar honderd euro doen al niet meer dan 70 dB.

[Tomenkobus]

Er komt geen voorversterker meer bij. Wel is het zo dat de meeste bronnen nog wel wat aan volumeregeling hebben. Ik wil deze volumeregelaar aansluiten op de CA versterker. En als ingang komt nu mijn computer en raspberry pi met dac en Volumio beiden hebben hun eigen volumeregelaar. De volgende stap zal worden dat ik een betere dac en eventueel ook streamer ga bouwen/kopen/samenstellen. Ook kan ik in de computer nog een betere geluidskaart zetten.

Als ik 8 relais opneem is mijn schema, dan kan ik altijd er nog voor kiezen om de 7de en/of de 8ste niet aan te sturen. Ik programmeer de controller immers zelf.

[Tomenkobus]

Jos gebruikt ook meestal maar 6 relais (63 dB). Maar moet ik nu bang zijn dat de volume in het zacht niet goed geregeld kan worden? Ik hou ervan om niet overbodig veel componenten op te nemen. Ik ben nu dus even het spoor beister.
Moet ik trouwens nog een apart mute circuit hebben?

[Kappa7]

Voor mij was 64 stapjes van 1 dB echt te kort en ben daarom naar 8 relais gegaan met ook 1dB stapjes 0.5 is inderdaad nergens voor nodig, een groter regelberijk had ik gewoon nodig. dus het scheelt 4 weerstanden en een ralay als dat past zou ik dat zeker doen.

[Kappa7]

Jos gebruikt ook meestal maar 6 relais (63 dB). Maar moet ik nu bang zijn dat de volume in het zacht niet goed geregeld kan worden? Ik hou ervan om niet overbodig veel componenten op te nemen. Ik ben nu dus even het spoor beister.
Moet ik trouwens nog een apart mute circuit hebben?

Mute is makkelijk dat is gewoon alles op 0 zetten.

[Pjotr]

Ieder relais extra is wel een schakelovergang meer... en dat wil je juist zo minimaal mogelijk houden. En realiseer je wel dat bij ieder relais meer het aantal stapjes verdubbelt. En dat wordt op een gegeven moment flink draaien...

[Tomenkobus]

En als ik 2 relais niet gebruik? dan gaat het signaal wel over het relais en dat bedoel je denk ik met de schakel overgang, maar dan heb ik in feite weer een 6 bit attenuator. Zou dit echt veel uitmaken in de geluidkwaliteit?

[Pjotr]

Voor mij was 64 stapjes van 1 dB echt te kort en ben daarom naar 8 relais gegaan met ook 1dB stapjes 0.5 is inderdaad nergens voor nodig, een groter regelberijk had ik gewoon nodig. dus het scheelt 4 weerstanden en een ralay als dat past zou ik dat zeker doen.

Dat klopt gewoon niet: 8 relais is 2^8 = 256 (dB) Dat is zwaar overdreven. 7 relais is echt meer dan genoeg. Heb je ook nog fors ruimte over als individuele inputs per stuk zou willen trimmen.

[Kappa7]

Ja je hebt gelijk voor 128 stapjes is 7x voldoende.

[Tomenkobus]

Dan ga ik voor 7 relais en het schema, zoals ik dat hierboven heb neer gezet. Ga ik nu in KiCad spelen (ben nog niet zo goed hierin)

[Kappa7]

Hier vast een voorbeeldje.

[Pjotr]

Jawel maar dan stapjes van 1 dB Ik zou wel direct bij ieder relais de gebruikelijke snubber diode over de spoel plaatsen en wellicht ook de driver transistor. Omdat je in stapjes van een dB werkt kun je iedere individuele inputs ook nog een aparte gevoeligheid geven van 1 tot zeg 0 tot -12dB. Dat is dan een kwestie van software.

[Tomenkobus]

Bedankt George voor het schema. In dit schema is alles aan dezelfde aarde verbonden, Ik wilde eigenlijk links en rechts hun eigen aarde geven, of heeft dat geen zin?
Peter, ik weet dat ik een diode en een transistor nodig heb, in IC of als losse componenten om de relais te bedienen , maar verder snap ik niet wat je bedoelt met de gevoeligheid van ieder stapje regelen.

[Pjotr]

met 7 relais heb je 128 dB bereik om te regelen. Daarvan gebruik je hooguit een 80dB. Heb je nog 48 dB over en daarmee kun je dan iedere ingang zijn eigen extra verzwakking geven. Dat is dan in feite optellen in software. Dus zeg AUX1 moet standaard 4dB zachter dan de rest. Het ingestelde volume is -30dB. Dan stel je de relais in op -30 -4 = -34 dB. En dat kun je dan voor iedere ingang apart doen. Dus in je display staat -30dB maar in werkelijkheid staan de relais op -34dB.

[Tomenkobus]

Ongeacht het aantal relais kan je dit toch altijd doen in de software? Maar het is wel slim gezegd want ik had er nog niet aan gedacht. Stiekem verzwak of versterk je het geluid iets tov de andere bron, terwijl je display hetzelfde aan geeft. Bij het programmeren moet dit dus een optie zijn.

[Kappa7]

Bedankt George voor het schema. In dit schema is alles aan dezelfde aarde verbonden, Ik wilde eigenlijk links en rechts hun eigen aarde geven, of heeft dat geen zin?
Peter, ik weet dat ik een diode en een transistor nodig heb, in IC of als losse componenten om de relais te bedienen , maar verder snap ik niet wat je bedoelt met de gevoeligheid van ieder stapje regelen.

Aarde mag bij elkaar maar gescheiden kan ook.
Het is overigens wel verstandig om het ergens wel gezamenlijk te houden.
Waarschijnlijk zal dat al wel op de print van Peter gebeuren dat weet ik niet hoe dat zit.
ik heb hier de weerstand waardes van 0.5dB per stap gebruikt maar in de calculator die je eerder aanhaalde kan je dat naar elke waarde reeks gebruiken die daar uit komt.
Het mooie van de arduino optie is inderdaad de aanpassing per ingang dat maakt hem wel luxe.
Wil je overigens ook een balans regeling dan kan je dat ook maken maar dan zal je dus voor links en rechts een aparte relay bank nodig hebben.

[Tomenkobus]

Ik denk niet dat ik voor de balans ga, maar wel iets om over te denken, daar betaal je dan wel 30 euro extra voor. Maar het is dus een optie.

[Kappa7]

sorry ik probeer je niet gek te maken maar laat wel zien wat de opties zijn.
Beter nu als later opnieuw beginnen. Al deze opties vragen wel weer vaardigheden van de programateur dus die moet dat ook zin zitten natuurlijk.

[Tomenkobus]

Mijn Programmeur (mijn zoon ) studeert voor programmeur, die mag laten zien wat hij kan