Calimero

[tonvandeacker]

Een frontje ? Wat is dat ?

Dat ding wat je er afhaalt en later bij de verkoop aanbied dat de luidsprekers als nieuw zijn

Ziet er goed uit hoor.

[Pjotr]

Kwestie van "In-kijken", oftewel wennen. Na een tijdje gaat ie er vanzelf beter uitzien

[Douwe84]

Zwart kalken, valt het een stuk minder op

[Shadow]

Kwestie van "In-kijken", oftewel wennen. Na een tijdje gaat ie er vanzelf beter uitzien

Dat werkt bij andere dingen dan luidsprekers ook zegt m'n vrouw

[ray5150]

Leuk meet experiment, setje kastjes met de tweeters in het midden erbij bouwen.

[pappaleo]

Leuk meet experiment, setje kastjes met de tweeters in het midden erbij bouwen.

Dacht ik ook al aan hoor.

Ik heb ze even op de stands gezet en alleen de woofer als breedbander aangesloten.
Klinkt allemaal een beetje ingehouden en een beetje "hoekig". Ik ben wat anders gaan doen en heb ze gewoon even laten spelen.

Nu staan ze bijna 2 uur te spelen en je merkt dat ze een beetje los beginnen te komen. De basjes worden wat ronder en het geluidsbeeld wordt groter. Komt ook goed los van de kast. Ik denk dat ik er wel vriendjes mee kan worden.

We zullen zien wat de eerste metingen gaan brengen.

[pappaleo]

Vanavond de eerste voorzichtige metingen gedaan.

Ik had bij de simulatie in mijn startpost een afstemfrequentie van 52 Hz in gedachten:


Dat blijkt bij metingen aan dit kastje een fractie hoger uit te vallen:

54 Hz

Dat is niet zo'n ramp, maar het poortverlies is wel groter dan ik verwacht had. De laagste resonantiepiek is een stuk lager dan in de simulatie. Mogelijk dat toch het kastje wat te klein is voor deze afstemming, maar groter is echt niet de bedoeling. Een wat grotere poort zou dit deels oplossen, maar die wordt dan ook weer langer en dat past niet meer in de kast, tenzij die gevouwen wordt, wat ook niet gunstig is.

We kijken het dus even aan.

De close range frequentiekarakteristiek

geel kast 1, groen kast 2

laat zien dat deze SB lijdt aan dezelfde rolrand resonantie als vele SB drivers met een membraan van papier of papyrus. Een dip op 1,5 kHz is het gevolg, die ook terug te zien is in de impedantiekarakteristiek.

Bij 10 kHz zit een lelijke resonantiepiek als gevolg van konus breakup. Dat ziet er allemaal slechter uit dan op de datasheet, maar omdat dit een close range meting is (afstand stofkap microfoon ca 1 cm) maken weglengte verschillen tussen diverse punten op het membraan en de microfoon de zaak erger dan dat hij in werkelijkheid is. Een kleine verschil in microfoonpositie tussen de metingen van beide kasten zou dan ook een verklaring kunnen zijn van de kleine verschillen tussen beide kasten. Een meting op grotere afstand zal daar uitsluitsel over geven.

Gehoormatig is er weinig aan de hand, de woofer klinkt mild zonder onaangename accenten.

De burst decay laat buiten de rolranddip op 1,5 kHz geen verdere narigheid zien in het werkgebied. De demping van de kast lijkt dus in orde te zijn.

piek op 10 kHz

[Pjotr]

Vind het er helemaal niet gek uitzien zo. Het laag kun je toch pas goed beoordelen i.c.m. het hoog. Dat de poort wat veel dempt hoeft geen ramp te zijn. Het maakt het laag ook wat strakker/milder. Buikmassage gaat het sowieso toch nooit opleveren

[OWC]

Hoe heb je de demping in de kast geregeld?
Niet goed op de foto's te zien.

De (akoestische) weerstand van slot poorten is sowieso hoger dan ronde poorten.
Zeker wanneer die vrij dun worden ben je al snel een hoop kwijt.

Wat betreft roldrand, kun je dun randje flexibele lijm gebruiken op de stukje tussen rolrand en conus.

De Q van de totale kast en de poort is sowieso wel optimistisch hoog in WinISD (en een hoop andere programma's).

[markbakk]

Mmm, ik zie een redelijk vlakke impedantiecurve en de BD is toch ook wel schoon? Waarom zeg je dat de demping niet goed geregeld is?

[pappaleo]

Ik denk dat hij alleen maar vraagt hoe de demping geregeld is ivm de demping van de slotpoort.

Ik heb 2 stukken BAF als een soort van koepel om de woofer gelegd tegen de wanden aan. Alleen boven de woofer zit het niet tegen de wand. Het bovenste stukje van de kast is leeg om de poort niet te verstoppen.

[wouter]

Dan zou Bondum 800 of Flamex nog wat voordelen in het laag kunnen opleveren, t.o.v. BAF want dat dempt alles.

[OWC]

Ik denk dat hij alleen maar vraagt hoe de demping geregeld is ivm de demping van de slotpoort.

Ik heb 2 stukken BAF als een soort van koepel om de woofer gelegd tegen de wanden aan. Alleen boven de woofer zit het niet tegen de wand. Het bovenste stukje van de kast is leeg om de poort niet te verstoppen.

Ja, dat is wat ik wilde weten.

Mmmm zou in principe redelijk goed moeten zijn.
Je zou eens wat demping weg kunnen halen en meten wat het effect is.
Helemaal vrij is altijd wel beter.

In het verleden heb ik ook wel vaak zulk soort probleempjes gehad met slot poorten.
Ik richt tegenwoordig kastjes het liefst zo in dat de poort onderaan zit.
Op die manier kun je de ruimte achter de tweeter helemaal volgooien.

Een ronde poort met een bocht is ook wel een idee, om dan vervolgens demping rondom de poort te doen, als je beetje snapt wat ik bedoel.


Maar goed, dit is allemaal beetje achteraf. Verklaart waarschijnlijk wel de zwakkere bas.
Ik ben het even kwijt, maar heb je gesimuleerd met de gemeten T/S, of die van de datasheet?
Verschil van een paar Hz vind ik anders namelijk vrij goed.

[Henkjan]

t/s maakt toch geen bal uit waar de kast afstemming op uit komt

Flamex is vooral in t midden erg goed, wil je iets dat in t laag goed dempt moet je eerder kijken naar dichte steenwol

[OWC]

t/s maakt toch geen bal uit waar de kast afstemming op uit komt

Flamex is vooral in t midden erg goed, wil je iets dat in t laag goed dempt moet je eerder kijken naar dichte steenwol

Dat is waar inderdaad, maar het verschil in impedantie vertekent wel de grafiek en kan soms heel erg bedrieglijk overkomen.
Beste kun je nog naar de fase kijken, die klapt op de afstem frequentie namelijk om.
(gaat door de nul)

Hier bv een voorbeeldje in WinISD van twee gemeten woofers in dezelfde kast, zelfde afstem freq, Qp = 6

Je zou de grijze lijn hoger inschatten.
Ook zelfs de gele lijn is hoger, 61,31Hz

Terwijl afstem freq 60Hz is


Ik moet zeggen dat ik dit trouwens ook niet heb bekijken bij de impedantie meting van Calimero.
Maar de afstem frequentie zou dan 48Hz moeten zijn.

[OWC]

En om dan maar gelijk even mijn eigen voorbeeld te bekritiseren.

Bij een kast en poort waarbij de Q omlaag gaat (dus er meer verliezen zijn, meer weerstand is), lijkt deze fase ook te verschuiven.
Oranje is meest ideale kast, grijs is een kast met meer verliezen en een poortje die wat minder fijn meewerkt

[pappaleo]

Maar goed, dit is allemaal beetje achteraf. Verklaart waarschijnlijk wel de zwakkere bas.
Ik ben het even kwijt, maar heb je gesimuleerd met de gemeten T/S, of die van de datasheet?
Verschil van een paar Hz vind ik anders namelijk vrij goed.

Goedemorgen.

Ik laat alleen maar zien wat ik gemeten heb en heb me nog geen oordeel gevormd. Ik heb het dan ook nergens over een zwakkere bas, ik constateer alleen maar dat de eerste impedantiepiek (vlnr) lager is dan de tweede en dat dat substantieel afwijkt van de simulatie, terwijl ik daar toch vorm en oppervlakte van de poort heb opgegeven. Klankmatig lijkt het mij in orde, maar dat is natuurlijk nog maar een eerste indruk.

Ik heb gesimuleerd met de T/S van de datasheet.

[Pjotr]

Die simulatie neemt de vorm niet in rekening, alleen oppervlak en lengte. Als je dat wilt moet je spelen met de Q van de poort, iets van 5 a 10 of zo of nog lager. Maar erg boeiend is het niet. Dit is toch meer hoe het het op het gehoor klinkt. Volgens mij is het niet meer dan een stukje Pritex of Technocell tegen de achterwand om de reflectie te dempen en verder vullen met BAF tot het naar je zin is. Maar dat hoef ik jou niet te vertellen

[OWC]

Maar goed, dit is allemaal beetje achteraf. Verklaart waarschijnlijk wel de zwakkere bas.
Ik ben het even kwijt, maar heb je gesimuleerd met de gemeten T/S, of die van de datasheet?
Verschil van een paar Hz vind ik anders namelijk vrij goed.

Goedemorgen.

Ik laat alleen maar zien wat ik gemeten heb en heb me nog geen oordeel gevormd. Ik heb het dan ook nergens over een zwakkere bas, ik constateer alleen maar dat de eerste impedantiepiek (vlnr) lager is dan de tweede en dat dat substantieel afwijkt van de simulatie, terwijl ik daar toch vorm en oppervlakte van de poort heb opgegeven. Klankmatig lijkt het mij in orde, maar dat is natuurlijk nog maar een eerste indruk.

Ik heb gesimuleerd met de T/S van de datasheet.

Excuses, ik meende dat gelezen te hebben.

Een meer verstopte poort zorgt namelijk wel voor aanzienlijk minder laag.

[OWC]

Die simulatie neemt de vorm niet in rekening, alleen oppervlak en lengte. Als je dat wilt moet je spelen met de Q van de poort, iets van 5 a 10 of zo of nog lager. Maar erg boeiend is het niet. Dit is toch meer hoe het het op het gehoor klinkt. Volgens mij is het niet meer dan een stukje Pritex of Technocell tegen de achterwand om de reflectie te dempen en verder vullen met BAF tot het naar je zin is. Maar dat hoef ik jou niet te vertellen

Dat klopt, stukje fluid dynamics hier.

Een grote factor dat de weerstand groter is bij rechthoekige poorten (slot poort), is door het boundary layer effect.
De snelheid van de luchtdeeltjes is lager naarmate je naar de zijkanten gaat.

Dus in theorie heb je wel hetzelfde oppervlakte, in praktijk heeft een slot poort een veel dunnere opening, waardoor de weerstand (flink) omhoog gaat. Het effectieve poort oppervlak gaat ook naar beneden.
Volgens mij schaalt zich dit ook niet lineair en werken kleine poorten dus sowieso minder goed dan verwacht?

Anyway, leuk theoretisch verhaal, maar wat kunnen we er nu mee?

Helaas niet zo heel veel.
Je kunt een slot poort het best een afronding geven, ook binnen in de kast.
De poort zelf iets groter (lees: hoger) en korter maken.
Daarnaast bijvoorbeeld de poort dichter bij de woofer en zo min mogelijk dempingsmateriaal direct rond de woofer

[Walt]

Het beste werkt een echt grote ronde poort, heel lang geleden leverde Conrad nog Tonsil woofers, wij als 12 jarige ventjes hadden een 12 inch lange slag Tonsil in een flinke kast met een 200mm diameter rioolpijp als poort, echt idioot hoeveel laag dat gaf, dan zie je dat kleinere poorten wel echt als rem fungeren.

[Pjotr]

Ehm Walt", het is de bedoeling dat de poort in de speakerkast komt, niet de speakerkast in de poort

[pappaleo]

Sd 50 cm²

[wouter]

Ik heb bij mijn ontwerpen van Acoustic Alignment ook grote poorten, maar dat is echt irritant bij Qts onder 0,4 en een lage afstemming icm gezonde xmax. Onmogelijke poortlengtes, knie bochten werken niet dus ik zit altijd met grote Wavin Wadal 88graden bochten te stoeien in te kleine kasten.

Die Tonsil is als Visaton WHC 30X bijvoorbeeld nog een tijdje verkocht bij Conrad. Met hoge Qts. Dan kun je wel een mega poort gebruiken, bij een normale potente 4" niet.

[Walt]

Geweldige woofer was dat die Tonsil, je wil niet weten hoe we die mishandeld hebben, niet kapot te krijgen en dankzij de dubbele magneet echt grote xmax. Voordat het Tonsil werd, was het volgens mij McFarlow.