Bescheiden HT sub met TB w8-740 in TL of BR behuizing.

[meiborg]

Hallo allemaal,

Sinds een maand ben ik bezig om een redelijk bescheiden subwoofer te maken voor HT gebruik. In eerste instantie had ik hiervoor een peerles sls 10" aangeschaft via marktplaats, echter om een sub te bouwen die voldoende laag ging zou het een tl moeten worden met flinke afmetingen. Dit ketste af en de peerless heb ik inmiddels weer doorgespeeld aan een vriend die er wilde auto subwoofer plannen mee heeft.

Het plan is nu om een TB w8-740 te gebruiken in combinatie met een Hypex d1.2 plaatversterker, deze heb ik beide al liggen. Voor mij is het belangrijk dat in ieder geval de 20hz goed hoorbaar is, het max aantal db is ondergeschikt aangezien we gaan verhuizen naar een appartement en ik de buren niet vanaf de eerste dag (boos) aan de deur wil

spec TB w8-740:

* power handling (continuous/programme) = 120/230 W
* frequency range = 28-1000 Hz
* resonance frequency fs = 28 Hz
* impedance R = 4 Ohm
* sound pressure level SPL = 84 dB (2,83V; 1m)
* DC resistance Re = 3,2 Ohm
* force factor BL = 13,35 N/A
* voice coil inductance L = 3,1811 mH
* effective piston radiating area Sd = 220 cm2
* effective mechanical mass incl. air load 95 g
* equivalent volume of compliance Vas = 23 l
* total Q factor Qts = 0,29 (Qms=10,53, Qes=0,3)
* voice coil diameter = 50 mm
* mounting diameter d = 182 mm
* overall diameter d = 210 mm
* mounting depth (not countersunk) t = 132 mm


Omdat vorm niet onbelangrijk is heb ik afgesproken met mijn vriendin dat het in ieder geval geen grote sta-in-de-weg gaat worden en het liefst iets wat weg te werken is onder de bank of een klein kubusje voor in de hoek met een plant erop ofzo. Toen het "onder de bank" ter sprake kwam flitste er meteen TL door mijn hoofd. Daar heb ik echter geen kaas van gegeten dus eerst gaan klungelen met WinISD waarmee ik tot onderstaande gekomen ben. Volgens mij moet ik daarmee met een gain van 6db bij 25 hz met dank aan de Hypex, een aardig eind komen. Om de port te bouwen wil ik in de kast wat MDF platen lijmen zoals in het ruwe schetsje getekend. Ik weet niet of dit Uberhaupt wel kan zo dus als ik hier de plank mis sla dan zou ik het graag horen Overigens wil ik de kast bouwen met mdf en mutiplex plaat verlijmd als sandwich om een lichte stijve kast te maken, bracing uit mdf.

Voor een TL ben ik gaan googelen en kwam ik op de pagina van Martin J. King http://www.quarter-wave.com/ terecht. Ik ben er nog niet uit hoe ik deze info allemaal moet gebruiken en hoe ik de datasheets kan toepassen. Ook akabak vormt voor mij een grote uitdaging, helaas ben ik handiger met mijn handen dan op de pc of met natuurkunde. Wel kom ik overal mooie ontwerpen tegen die makkelijk onder banken en kasten geplaatst kunnen worden, mooie zuilen voor in de hoek etc. Kortom het lokt mij wel maar hoe ik het zelf kan toepassen moet ik nog uitvogelen. Wellicht dat iemand mij daar een paar pointers bij kan geven?

Dus samengevat:

Kan ik in een BR behuizing het probleem van een lange port in kleine behuizing oplossen door het trapsgewijs verlijmen van mdf platen aan de onderkant zonder problemen met poort ruis etc. ?

Zou onderstaande concept voldoende presteren op 20 hz om films net dat beetje extra te geven?

Is er een enigzins compacte of platte tl te bouwen met deze woofer want dat lijkt mij het leukst en leerzaamst om te bouwen.

Mvg Reinder

[Henkjan]

1e gedachte: het boosten van een BR onder de afstemfrequentie gaat je waarschijnlijk veel woofers kosten

[meiborg]

Ai, niet zo slim dus. Wel fijn dat je me even op weg helpt tot nu toe heb ik alleen ontwerpen nagebouwd, het zal me dus nog wel meer gebeuren dat ik langs het potje pies

Enfin, ik moet hem afregelen op 28hz, 20hz zal dus niet echt eruit knallen neem ik aan dan? Zou ik hier met een TL betere resultaten kunnen krijgen?

[meiborg]

Ik heb even zitten rekenen voor de afmetingen van de kast, ben al flink op weg met een BR sub afgestemd op 28 hz.

Ik ga uit van een volume van 30 liter voor de sub

Hierbij tel ik het volume van de behuizing van de plaatversterker, maak ik deze van 22mm mdf dan krijgt deze een volume van 2707,968 cm3 = 2,7 liter

Ook tel ik hierbij op het te compenseren volume van de TB w8-740 = 3,9 liter

De front plaat maak ik van twee dubbele platen 22mm mdf, hierin frees ik voor de TB een gat met diameter 182mm wat neerkomt op een volume van 1,15 liter wat ik er vanaf moet trekken.

Port volume moet ik nog berekenen en er in verwerken, uiteindelijk wil ik de sub zo kubus mogelijk hebben. Probleem is hoe ik dit doe zonder steeds weer de afmetingen van de behuizing moet aanpassen in het geval van een slot port. ook zit ik een beetje met de bracing, hoe berekenen jullie deze aangezien ik door deze toe te voegen het volume weer aan moet passen en dus de maten van de bracing enz. Nog een vraagje over bracing, kan ik bv. aluminium L profielen gebruiken voor de bracing door deze er in te lijmen met twee componenten lijm of bestaat de kans dat deze weer mee gaan resoneren? Het idee erachter is dat deze weinig volume hebben en dat houdt de sub weer zo klein mogelijk.

[sjons]

De W8 is inderdaad een BR speakertje. Wat je kan doen is met WinISD wat gaan lopen spelen, kijken wat daaruit komt.

[SuperR]

Waar komt die 20Hz trouwens vandaan? Heb je een vergelijking gemaakt tussen een sub die tot 20 Hz ging en een die "maar" tot 30Hz doorliep? Ik denk namelijk dat die W8 beter presteert wanneer hij wordt gebruikt binnen zijn specs.

[Henkjan]

specs?? die 28Hz op t datasheet is gewoon de fs, dat zie je wel vaker als ondergrens van bruikbaar gebied vermeld. geeft een beetje de richting aan, maar is geen abslute waarheid. met een lagere BR afstemming kan je 'm ook wel lager inzetten hoor, en in gesloten houdt het veel hoger al op...

TL zou voor lager afstemmen de beste optie zijn, maar met de lage Qt van deze driver mss niet succesvol. ik zal eens zien de komende weken of ik daar eens wat aan kan rekenen

[meiborg]

Ik heb voor deze driver gekozen omdat hij beschikbaar was en in kleine behuingen kan + niet duur. Ook heb ik al veel mooie projecten gezien met deze TB. Heb gisteren veel gegoogled op deze TB + transmission line en zie dat hij eigenlijk vooral in een dubbele configuratie geschikt is voor een tl. Wordt ook weer erg groot en weg werken onder een kast of bank zal niet meevallen. Er was een draadje met een enkele w8-740 in een gevouwen TL (table tuba) http://www.billfitzmaurice.com/TT.html, heb die laten zien aan mijn vriendin en laten we zeggen dat wordt 'em niet Jammer want het sub als bijtafel idee had ik eerst al voorzichtig door de voorrondes geloodst.

Een tapped horn zou goed kunnen volgens enkele draadjes, maar ook hier weer wordt de vorm dan nogal onpraktisch, wederom moeilijk weg te werken in het interieur. Misschien als hij in een soort grote zuil te verwerken is dat het dan wel gaat, kan hij ergens in een hoek staan.

Alvast bedankt voor jullie reacties, Henkjan voor de pointers Een tl of tapped horn is misschien erg mooi te doen maar ikzelf moet misschien eerst maar eens met wat simpels beginnen, kom er gewoon niet uit met Akabak etc. Misschien als ik meer de basis begrijp dat dit er nog eens in zit maar voor nu denk ik dat een br al een uitdaging genoeg is. Iig is het me al duidelijk dat die TL wat ik wel zag zitten niet zo handig is voor beginners.

Heb daarom ondertussen flink aangekloot met winISD en hoera, eindelijk uitgevonden hoe je een screenshot maakt in Vista (niks print screen maar der is nu "knip programma", heel handig met een laptop en touchpad kuch kuch, let dus ook vooral niet op de randjes van het plaatje.

Na veel volumes geprobeerd te hebben ben ik geswitched van 30 naar 20 liter wat voor mij een mooi compromis is denk ik. Ok die 20 hz knalt er niet uit maar ach, je kan niet voor een dubbeltje op de eerste rij zitten en ik weet nog nagenoeg niks van speaker ontwerp dus ga ik nog maar niet experimenteren. 20 liter lijkt goed te passen met de gain van 6db op 25hz en afgestemd op fs3 = 28hz. Wel jammer is dat de 1st port resonance op 147hz ligt wat inhoudt dat ik hem dus niet op 150hz kan crossen, aan de andere kant was het idee uberhaupt al om hem om 100 hz te crossen.

Ik heb er een kast ontwerp idee voor gemaakt. In ieder geval de hypex ingebouwd in de sub met een eigen compartiment, deze ruimte gecompenseerd net als het volume van de driver en de mdf schotten van de port. Rolt in ieder geval een doos uit van 41cm x 33,7 cm x 33,7 cm buiten afmetingen. Geen kubus maar nog steeds mooi compact. Port opening en w8 aan de voorkant, leg hem waarschijnlijk op zijn zij. Ik heb tussen de zijwanden een balkje van 1 x 3 cm doorsnee als bracing, verdere bracing laat ik maar even voor wat het is, ik denk zelf dat met een degelijk compact ontwerp en de schotten er in gelijmd + de behuizing van de versterker dat hij wel stijf genoeg zal zijn. Het idee staat in afmetingen op papier en het volume is al doorgerekend, moet het nog uit tekenen nu. Mooi moment om te leren hoe google sketch werkt, (paint geeft me al kopzorgen, wordt nog wat).

[meiborg]

En tadaa, hier een eerste poging met sketchup. De basis is erg simpel en het viel me best mee maar zodra ik het op maat wil tekenen loop ik vast. Moet eerlijk toegeven dat ik niet alle instructie video's heb gekeken dus dat zal vast nog beter worden. Kan beter uit de voeten met een tekentafel maar ach ik wil met de tijd mee gaan dus ik ga hier nog op oefenen

In ieder geval dit is de doorsnede, een ruwe schets nog en niet op maat. Binnen volume wordt 20 liter. de port is een gevouwen slot port type. de uitsparing aan de rechter kant is voor de plaat versterker. Vraag me af met al die schotten er in of bracing nog nodig is. Ik las in een ander draadje hier op het forum dat een sandwich van mdf met bv. triplex de resonantie frequentie omhoog brengt (boven het bereik van de sub) en de dus de stijfheid ook verhoogd. Mischien dus dat ik de wanden maak met mdf triplex sandwich.

[bartsegers]

Hoi,

Of een baspoort met zulke vouwen nog gaat werken vraag ik mij even af...
Kun je niet voor een smallere poort kiezen die korter wordt?

Wat denk je van het gebruik van een passief radiator(tje?)
Een Tapped horn kun je overigens ook opvouwen, dat hoeft geen pilaar te zijn.
Interessante driver overigens, en ik heb ook mooie TL's gezien ermee.
Dat een TL met twee drivers wordt uitgerust, doet niets af aan de prestaties van één enkele driver. Je output is hoogstens lager.

[meiborg]

Ik heb de Port doorsnede zo breed mogenlijk gemaakt om de luchtsnelheid omlaag te brengen. Kan vast smaller en korter maar kan ik bijvoorbeeld in winisd de luchtsnelheid zien om te zien of het nog goed zit?

[meiborg]

Ben absoluut niet thuis in tl design maar zie bij verschillende projecten dat een enkele driver in een tl al een flinke kast wordt, zie bijvoorbeeld de tabletuba van Fitzgerald.

Een tapped Horn zou kunnen, las dat daar een dubbele driver te preferen is om de distortion naar beneden te brengen. Aan de andere kant, las ook dat een th met enkele driver nog steeds minder distrortion heeft als een br Vind het concept th wel mooi, weet niet of hornresp? Wat gebruikt wordt om die dingen te ontwerpen moeilijk te gebruiken is.

[wouter]

Voor nieuwsgierigen http://www.billfitzmaurice.com/TT.html

Ik zou voor een compactere subwoofer gaan. Een subwoofer op de plek van een salontafel en dito formaat kun je alleen daar plaatsen, terwijl ik daar nog nooit een goede basrespons heb gehad. Om dan toch het diepste laag te kunnen horen, en voldoende 'slam' te hebben moet je zo veel boosten dat de belastbaarheid eerder lager is dan een compacte sub op de juiste plek. Daarbij begint alles de trillen, zonder dat je ook een bijbehorende baslijn hebt - het nadeel van een geboostte sub op een slechte plek.

Die poort zou gevoelsmatig niet langer dan 50 cm moeten worden. Hoe dieper je de afstemming wil, hoe groter je groeplooptijd volgens mij - trage sub. Ik zou dan nog eerder een grotere woofer boosten, bijvoorbeeld een Mivoc AWM 104 of 124, om toch tot ca 20 Hz te komen - een gesloten constructie met (LT)correctie. Onder de afstemfrequentie daalt de geluidsdruk sterk en neemt de belastbaarheid enorm af.

EDIT: ai, je hebt alles natuurlijk al in huis

Heb je de TB W8-740 C ? of een andere letter daar achter?!

Heb even over een 14 liter basreflex 2 TL's gesimuleerd: 22 liter (rood) en 24 liter (groen)
Het kost 3dB rendement bovenin maar tussen 20 en 26 Hz win je 10dB !! en de SPL max neemt onderin nog verder toe. Zo is bij 26 Hz maar liest 14dB luider mogelijk.

De 24 liter TL:

Een lijn van 2,4 meter lang.
De dichte kant van de lijn/start heeft een oppervlakte van 150cm2, de open zijde 50cm2
De driver wordt op 1/3 gepositioneerd vanaf het begin gerekend, dus op 80 cm 'in de lijn'
Je moet de lijn een aantal keer vouwen maar wel met de poortopening aan dezelfde kant als de woofer. Ik zou hem dan frontfiring maken, met de poortopening onder de woofer.

[meiborg]

De w8-740c toch, zo'n tapped Horn kan gewoon als pilaar in de hoek, flinke plant ervoor, mij lijkt t wel wat op zich

[wouter]

zie edit - en een subwoofer moet je niet zomaar in een hoek gooien. Een subwoofer is de meest plaatsingsgevoelige luidsprekerbox. Bij plaatsing in een hoek krijg je erg sterke kamerinvloeden - bulten en dalen in je weergavecurve.

Mocht je ruimte hebben voor 24 liter dan is dat een goed alternatief voor een te diep afgestemde BR - die overigens net zo veel dB's wint t.o.v. de 14 liter BR boosten onder de afstemfreqentie.

BR over TL - hm... toch lijkt mij een TL hier anders klinken dan de BR - beide 50cm2 opening en 24 liter

En nu ik toch bezig ben... mocht het allemaal niet zo laag hoeven - 30 Hz is ook voldoende - dan ademt deze TL in 24,5 liter lekkerder denk ik:

[meiborg]

Allereerst, ontzettend bedankt voor alle info, echt geweldig Ja zo'n TL vind ik dan zelf ook mooier dan een br en 24 liter moet makkelijk kunnen. Ik denk dat het in ieder geval voor mijn toepassing de beste oplossing is, liefst laag afgestemd want hij wordt echt voor HT gebruikt, voor muziek heb ik hem niet nodig.

Ik moet nu gaan werken maar ga dit zeker eens goed doornemen om te kijken hoe ik dit het best kan toepassen. Ik vind het uberhaupt veel interessanter dan een BR om te bouwen, echt super leuk om mee bezig te zijn al heb ik er nog niet echt grip op.

Al vanaf die post waarin je toen die cheap trick TL's met die peerless aanraadde ben ik geintereseerd in die setup, kreeg alleen het formaat met zo'n grote opening aan een kant er niet door voor in ons nieuwe huis. Ging ook wel om behoorlijk meer liters dan deze 24 liter, heb het er nog eens over gehad en dit "mag wel"

[sietse]

Je kan een TL kast in omvang wat kleiner houden als je meerdere kleinere woofs gebruikt, i.p.v. één grote woof. Bevalt mij uitstekend en zit niet te wachten op een sub kast.
Bekijk ook het TL verhaal even in onze bieb op de home page.

[wouter]

In dit geval:

Het plan is nu om een TB w8-740 te gebruiken in combinatie met een Hypex d1.2 plaatversterker, deze heb ik beide al liggen.

in dit geval een HT sub met die unit. En daarbij, diepgang vanaf 20 Hz moet je juist niet uit de fronts willen, aangezien die opgesteld worden voor het >80Hz gedeelte - stereobeeld & ruimtelijke weergave. Een HT sub kun je beter plaatsen op de plek waar deze zo goed mogelijk klinkt. Vandaar dat ik de table horn ook afraad.

De theorie van TL's is goed om bekend mee te raken

@Sietse: verwacht jij dat die TL van 24 liter anders klinkt dan die BR met te diepe afstemming!? Aangezien van 200-50cm2 wel erg klein is voor een TL sub.... wordt de lucht er niet net zo uitgepest als bij de basreflex?

[sietse]

De theorie van TL's is goed om bekend mee te raken
Eeeuuh hoezo? ben nog geen dubbeltje er mee opgeschoten... ....

@Sietse: verwacht jij dat die TL van 24 liter anders klinkt dan die BR met te diepe afstemming!? Aangezien van 200-50cm2 wel erg klein is voor een TL sub.... wordt de lucht er niet net zo uitgepest als bij de basreflex?

Tja Wouter, het is wel heel erg lang geleden dat ik iets met BR heb gedaan en toen meestal voor PA doeleinden. (toen hadden we ook nog geen computers en zo) Maar wat ik tot nu toe zie aan ontwerpje, dan is dat in mijn ogen geen TL en ook geen BR.
Wat betreft het uitpersen van lucht via een BR of TL opening. Als de kast goed ontworpen is, mag in beide gevallen er geen "voelbare" luchtstroom zijn aan de uitgang van de poort of line.
Verders durf ik me niet uit te laten over wat, in dit geval, de beste oplossing zal zijn. Zoals ik al schreef, BR is een beetje lang geleden, maar op luisterdagen in Beetsterzwaag, waren de BR kastjes die ik heb gehoord, alles behalve slecht.
Ik weet me nog wel te herinneren, dat je meerdere BR poorten mag toepassen, maar of dat nou nuttig is? Zou zelf voor één poort gaan en die vooral ook simpel houden.

[meiborg]

Ben nog niet thuis maar heb net snel de bibliotheek van zelfbouwaudio door gesnuffeld, tot mijn grote schande moet ik bekennen dat ik daar zelf nog niet eerder aan gedacht had Artikel over TL toepassen is heel verhelderend, denk dat ik daar nu zelf ook mee aan de slag kan, super gewoon!

Lijkt me erg leuk om een transmission line sub te bouwen, gewoon omdat het weer eens wat anders is dan de gebruikelijke BR sub. Ook de tapped horn heeft nog steeds mijn aandacht, is echter een stuk ingewikkelder geloof ik. Ga iig vandaag eens aan het "vouwen" met de gegevens van Wouter en de hulp van het artikel van Sietse, kijken hoe "kubus" ik hem kan krijgen

[wouter]

en direct door naar niveau 2, de driver mag op een 1/3 in de lijn komen, en de poort opent in hetzelfde paneel

[Henkjan]

ik heb er ff de afstemmingstabellen op losgelaten, met en strek tapse lijn wordt de poort wel erg klein...

[wouter]

Ja, 0.09 x sd is wel erg klein - ca 20cm2

Ik stelde voor 2,4 meter met 150-50cm2 met woofer op 1/3 en geen offset tussen poort en woofer

[Pjotr]

De vraag wat toch naar een bescheiden sub? Dat gaat het zo niet worden.

Eigenlijk vraagt die TB w8-740 dan om een gesloten kast met e.v.t. bass boost.

[bartsegers]

@ meiborg,
Heb jij de nieuwste versie van Hornresp op je Pc staan?
Dan kun je gewoon de gegevens van de driver gewoon inkloppen, en met de handige tappedHorn tool spelen tot je een goede response hebt.