relaixed ervaringen

[Wouter Mense]

Is de regeling met stapjes van 1dB fijn genoeg, vooral bij laag volume?


Groet Theo

Om hier even op terug te komen. Juist bij hele lage volumes is dit eigenlijk veel te fijn. Bij normaal gemiddeld huiskamer volume en hoger is het precies goed.

Heel interessante materie, jammer alleen dat de literatuur niet echt dicht gezaaid is, of extreem prijzig. Ik kon het volgende grafiekje vinden op internet.



bron

[Pjotr]

Hallo Wouter,

Die curven zouden wel kunnen kloppen. Maar waar het ook om gaat is wat prettig regelt met een realistisch aantal stapjes. Normale audio potmeters regelen daarom langzamer bij meer dan "12 uur" verdraaiing dan daar onder. Dat wordt ook wel "Audio taper" genoemd, dat is niet hetzelfde als puur logaritmisch.

Bij een audiotaper is halverwege -20 dB. De eerste helft regelt dan meestal van -80 db tot -20 dB en de 2e helft van -20 dB tot 0 dB. Hierbij het verloop van een professionele studio fader:

[Wouter Mense]

Ja alles heeft natuurlijk te maken met 'instelgemak', om het maar even zo te noemen. Dus een specifiek hard volume moet je net zo makkelijk kunnen vinden en instellen als een specifiek zacht volume. Dus bij een digitaal systeem zou het zo moeten zijn dat je elke stap harder of zachter net moet kunnen horen. Bij hoge volumes kan je oor dat kennelijk beter onderscheiden dus moeten de stapjes daar iets kleiner zijn dan bij lage volumes.

Als ik zo kijk naar het plaatje van die fader wat je gepost hebt is die opgedeeld in drie stukken die logaritmisch verlopen. 0 tot 20, 20 tot 50 en 50 tot 70. Ik denk dat dat wel een goede benadering is. Een analoge potmeter instellen is wel makkelijker dan een digitale met alleen een up-down knopje. Een digitale draai of schuifknop is dan wel weer vergelijkbaar.

Ik zat te denken dat je het volume op de luisterplaats moet weten om te bepalen hoe groot je stapjes (in dB) moeten zijn, maar eigenlijk is dat niet belangrijk zolang ze subjectief gezien allemaal even groot zijn.

Overigens, wat me net opviel aan het plaatje dat ik zelf postte, als je de verticale as nog keer een logaritme van neemt zouden die lijnen wel eens recht kunnen worden. tijd voor een beetje 'knutselen met logarithmes'

[Pjotr]

Om een relaixed aan te sturen heb je eigenlijk toch een microcontroller nodig. Of je dan een encoder of lineaire potmeter + AD converter gebruikt maakt eigenlijk niet zoveel uit. Enige verschil is is dat een encoder relatief werkt en een potmeter absoluut. Als je zorgt voor voldoende resolutie (aantal stapjes van de encoder/ADC) zou je via een conversietabel de relais kunnen aansturen met een gewenst verloop. Denk dat je dan met stapjes van 1 dB voor de relaisprint al best aardig goed zit.

Iig is dat wat ik wil implementeren met de relais verzwakker waar ik nu mee bezig ben. Uitgaande van het verloop van de studio fader (paars) krijg ik dan de volgende fit voor de relais curve (blauw):

[Wouter Mense]

Hey zoiets heb ik net ook zitten doen maar dan voor die andere curves. Na een flinke hoeveelheid pixel-fröbelen bleek dat die curves van Backus volgens een machtreeks liepen, 42X^-1.11 om precies te zijn. Daar ben ik verder mee gaan spelen, en heb toen recursief deze volume-grafieken er uit gerekend. Als je dan de stapjes 'digitaal' maakt kan je twee dingen doen. 1) Je probeert de curve zo goed mogelijk te volgen, dat zijn de blauw lijnen. 2) Je houdt steeds je demping stapjes zoveel mogelijk constant, dat zijn de rode lijnen.

Vervolgens ben ik gaan uitzoeken hoe dat nou werkt met die relais- en weerstandenladder. In het ontwerp van de relaixed is geprobeerd om de ingangsweerstand van het geheel zo constant mogelijk te houden, en dat heb ik ook maar gedaan. Ik heb twee trappen toegevoegd om nog fijnere stapjes te kunnen maken bij hogere volumes. Sommige van de weerstanden uit het origineel heb ik een beetje veranderd zodat de stapgrootte beter klopt en de ingangsweerstand beter gelijk blijft. Hiep hiep E96

Hier de code die ik gebruikt heb op deze site.

CODE: Selecteer alles

Q1 1 4 2 SCHAKELAAR 
Q2 3 6 4 SCHAKELAAR 
Q3 5 8 6 SCHAKELAAR 
Q4 7 10 8 SCHAKELAAR 
Q5 9 12 10 SCHAKELAAR 
Q6 11 14 12 SCHAKELAAR 
Q7 13 16 14 SCHAKELAAR 
Q8 15 18 16 SCHAKELAAR 

R0 0 18 C6_1% 45k3 

R1 0 1 C6_1% 1500k 
R2 2 4 C6_1% 1k3 

R3 0 3 C6_1% 750k 
R4 4 6 C6_1% 2k49 

R5 0 5 C6_1% 392k 
R6 6 8 C6_1% 4k99 

R7 0 7 C6_1% 178k 
R8 8 10 C6_1% 9k31 

R9 0 9 C6_1% 78k7 
R10 10 12 C6_1% 16k9 

R11 0 11 C6_1% 30k0 
R12 12 14 C6_1% 27k4 

R13 0 13 C6_1% 8k55 
R14 14 16 C6_1% 38k2 

R15 0 15 C6_1% 1k15 
R16 16 18 C6_1% 44k2 

VIN 2 0 10 
VOUT 18 0 10

Alles is samengevoegd in een excel bestandje.

[MxTheo]

Het wordt toch niet de Relaixed.
Als ik dit voor 6 kanalen wil doen moet ik minimaal 36 relais hebben.
Dus een TKD potmeter besteld
Deze dus:


Maar dan in een 6 kanaals uitvoering.
En nee, niet bij Thel deze was toch ietsje te duur.

Groet Theo