Pagina 1 van 4

Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: za 10 sep 2022, 23:40
door timpert
Na een tijdje weinig gedaan te hebben wordt het weer tijd voor een echte speaker. De "miskoop monitor" klonk prima, maar was niet in staat om de woonkamer van voldoende geluid te voorzien. Bovendien is een van de woofertjes kapot gegaan door het bekende Scan Speak probleem waarbij de aansluitdraden van de spreekspoel door corrosie ineens geen contact meer maken. Tijd dus voor iets stevigers. Ik had een setje TPL150 tweeters van Sander gekocht, en daarbij wat andere drivers uitgezocht. Hier een stilleventje van de drivers.
stilleven.jpg
Geïnspireerd door de Countach van peterl heb ik eens bij Sica gekeken, en vond daar drivers die me wel aanspraken. Het laag gaat verzorgd worden door een 12 SR 3 PL, en het mid door de 6 NR 2 PL. Beide speakers hebben een neodymium magneet, die van de woofer ziet er ieniemienie uit als je ferriet magneten gewend bent. De drivers zien er wat industrieel uit, maar dat vind ik juist wel charmant. De korf van de Sica speakers ziet er bijzonder uit.
12sr3pl.jpg

De 12 SR 3 PL presteert goed in een reflexbehuizing tussen 60 en 70 liter. Niet klein te noemen, maar voor een 12 inch nog tamelijk compact. Nu de ideeën:

1: Quasi transient-perfect 3 weg met filter volgens S. Harsch

Zie bijgevoegd artikel. Het idee is om de tweeter een 2de orde Bessel filterhelling te geven, en de mid een 4de orde Butterworth naar de tweeter toe. De tweeter wordt vervolgens (normaal gesproken met een DSP) een halve periode vertraagd om zodoende de fasevervorming te minimaliseren. Dat laatste kan natuurlijk ook door de tweeter fysiek een halve golflengte naar achteren te plaatsen, en dat komt mooi uit, want door de hoorn zit het akoestisch centrum van de tweeter al zo'n 10 cm achter de baffle. Met een 16 cm mid en een twee-komma-nogwat kHz scheidingsfrequentie kan ik met een licht getrapte baffle dit idee laten werken met een "ouderwetsch" passief filter. Dit heb ik al geprobeerd in een testkistje, en het werkt. Dit is het uitgangspunt geweest bij het selecteren van de drivers.
harsch.png
2: Transient perfect met 2de orde filter tussen woofer en tweeter, en filler-mid (B&O)

Interessant concept, waarbij je woofer en tweeter allebei tweede orde filtert, maar de tweeter niet in tegenfase aansluit. Op de as vindt dan volledige uitdoving plaats bij de scheidingsfrequentie. Die uitdoving laat je vervolgens invullen door een "filler mid" die zowel hoog als laag eerste-orde is afgefilterd. Je kan wiskundig aantonen dat dit bij juiste dimensionering een volledig vlakke frequentie- en faserespons geeft, en dus een "perfecte" impulsrespons. Als ik de scheidingsfrequentie tussen de 12" woofer en de tweeter rond 1200 Hz leg, dan moet een tweede orde akoestische respons net wel/niet haalbaar zijn. De 6NR2 als filler inzetten gaat lukken, maar toch is er een probleem. De "filler" moet zo'n 7 cm naar achteren ten opzichte van de tweeter, en ook de woofer moet een stukje terug. Dit gaat zo'n blokkendoos speaker geven, dat diffractie en reflectie problematisch worden. Verder begint de 12" te bundelen rond de scheidingsfrequentie, terwijl de "filler mid" weer vrijwel rond straalt. De tweeter met z'n hoorn bundelt juist weer flink, dus hoewel het op de as waarschijnlijk wel recht te krijgen is, wordt de powerrespons een dromedaris rond 1200 Hz, en dat klinkt naar. Afgekeurd dus.

3: KISS met alleen de 12 SR 3 PL en de TPL150H

Ik kan, als alles draait om de eenvoud, gewoon de mid helemaal weglaten en een tweeweg bouwen. Dat kan de TPL150 prima aan, en omdat het akoestisch centrum van de woofer zo'n 7,5 cm achter de baffle ligt en dat van de tweeter zo'n 9, cm, hoef ik met een scheidingsfrequentie van 1200 Hz geen capriolen uit te halen om het allemaal de gewenste fase mee te geven. Akoestisch LR4 lijkt me prima te doen. Kwa bundeling sluiten woofer en hoorntweeter ook aardig op elkaar aan, dus dit zou als optie 1 faalt wel eens een hele goede terugvaloptie kunnen zijn. De powerrespons is waarschijnlijk zelfs nog een tikje beter te krijgen. Al met al lijkt dit zo goed dat ik me afvraag of ik niet beter hier mee kan beginnnen. Nee, want waarom makkelijk doen als het ook moeilijk kan?

Dan de naam. Kyra is mijn hond (een van de twee), een tikkeltje lomp en eigenwijs maar wel met een fijn karakter. Dat gaat hopelijk ook op voor deze speaker.
kyra.jpg

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: za 10 sep 2022, 23:46
door Henkjan
timpert schreef: za 10 sep 2022, 23:40

.... De tweeter wordt vervolgens (normaal gesproken met een DSP) een halve periode vertraagd om zodoende de fasevervorming te minimaliseren.
hoezo heeft t naar achteren zetten van de tweeter een lagere vervorming tot gevolg?

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: za 10 sep 2022, 23:56
door timpert
Het gaat om fasevervorming, dus een niet-lineaire fase als functie van frequentie. De oplossing van Harsch is niet perfect, maar waarschijnlijk het beste wat met hogere orde filters te bereiken is.
harsch2.png

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: zo 11 sep 2022, 12:55
door OWC
Henkjan schreef: za 10 sep 2022, 23:46
timpert schreef: za 10 sep 2022, 23:40

.... De tweeter wordt vervolgens (normaal gesproken met een DSP) een halve periode vertraagd om zodoende de fasevervorming te minimaliseren.
hoezo heeft t naar achteren zetten van de tweeter een lagere vervorming tot gevolg?
Een beetje raar om dat idd (fase)vervorming te noemen. Het is akoestische interferentie.
De fase is overigens nog steeds lineair.

Maar goed, alles wat dingen anders maakt zou je "vervorming " kunnen noemen I guess.

De tweeweg oplossing heeft niet zozeer te maken makkelijk doen. Eerder een speaker die veel meer bundelt. Hoewel ik me zeer afvraag of die AMT zo laag kunnen. Je crossed dan ergens rond de 1kHz.
Dat heeft trouwens geen dromedaris tot gevolg als je dat netjes doet.
In een kamer met veel reflecties is het bv raadzaam.
Ook klinkt zo'n speaker anders.

Geddes heeft al jaren een soortgelijk concept met 15 inch.

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: zo 11 sep 2022, 14:45
door timpert
OWC schreef: zo 11 sep 2022, 12:55
Een beetje raar om dat idd (fase)vervorming te noemen. Het is akoestische interferentie.
De fase is overigens nog steeds lineair.

Maar goed, alles wat dingen anders maakt zou je "vervorming " kunnen noemen I guess.
Dat is het verschil tussen lineaire en niet-lineaire vervorming. Ook LTI systemen (zoals een ideaal gewaande speaker) kunnen het signaal veranderen, wat mij daar weleens aan verbaast is hoeveel verandering van een bepaalde soort je kan hebben voordat het hoorbaar wordt.
OWC schreef: zo 11 sep 2022, 12:55
De tweeweg oplossing heeft niet zozeer te maken makkelijk doen. Eerder een speaker die veel meer bundelt. Hoewel ik me zeer afvraag of die AMT zo laag kunnen. Je crossed dan ergens rond de 1kHz.
Dat heeft trouwens geen dromedaris tot gevolg als je dat netjes doet.
In een kamer met veel reflecties is het bv raadzaam.
Ook klinkt zo'n speaker anders.
Bij de tweeweg verwacht ik geen bult rond de overnamefrequentie in de powerrespons, dat is specifiek een probleem van de "filler driver" aanpak (afgeserveerde optie nummer 2). Ook dat is wellicht nog het hoofd te bieden met een waveguide voor de mid, maar dan rijst de complexiteit de pan uit en dan heb ik deze winter geen speaker in de woonkamer staan. Het bundelgedrag van de tweeweg komt aardig op z'n pootjes terecht als ik de scheidingsfrequentie rond 1300 Hz leg. De AMT kan dit nog goed aan, sommigen crossen de TPL150H nog wat lager. Beyma zelf geeft een frequentiebereik vanaf 700 Hz, aan, maar dat vind ik wel erg optimistisch en zo laag doet de hoorn ook bijna niks meer. De conus van de woofer breekt op bij 2200 Hz, dus een filter van hogere orde plus kring om de opbraak eruit te trekken zijn vereist. Maar in mijn woonkamer is iets te weinig absorberend materiaal voor het mooie, en daarom is de tweeweg een serieuze optie, juist omdat het de sterkst bundelende speaker van allemaal is.

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: zo 11 sep 2022, 15:02
door OWC
Als je de directivity goed wilt hebben, is het zaak om niet zozeer te kijken naar hoe en wanneer dingen opbreken, maar hoe de hoorn en woofer goed gaan aansluiten.

Waar je op doelt qua vervorming is IMD vs THD.
Het fase gedrag wat eerder genoemd is, valt daar niet onder.
Dat verschil in fase blijft constant ongeacht hoeveel signaal je in het systeem stuurt.

Anyway, je kunt zowel een 3-weg ermee maken of een 2-weg.
Het hangt er maar net vanaf wat je fijner vindt.
Het hele fancy verhaaltje is leuk, maar uiteindelijk gaat het er enkel om hoe je de (drie) speakers netjes aan elkaar kunt knopen qua freq resp en de directivity een beetje constant te houden.

Ik denk persoonlijk dat het met deze speakers niet mogelijk is om een constante directivity te krijgen in een 3-weg.
De reden is dat de hoorn waarschijnlijk al teveel bundelt voordat de mid dat gaat doen.
Als je al zegt dat de kamer eigenlijk al te weinig absorptie heeft, lijkt mij dat niet de juiste weg.

De woofers zijn een beetje overkill misschien.
Ook wel jammer dat ze er niet even een demodulatie ring in hadden kunnen zetten.
Ik neem aan de er ook nog subwoofers bij komen?

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: zo 11 sep 2022, 22:03
door timpert
OWC schreef: zo 11 sep 2022, 15:02
Als je de directivity goed wilt hebben, is het zaak om niet zozeer te kijken naar hoe en wanneer dingen opbreken, maar hoe de hoorn en woofer goed gaan aansluiten.
Volgens mij is mijn post niet goed overgekomen. Het overnamepunt van 1300 Hz is gekozen op grond van het bundelgedrag, niet op grond van opbreken. maar omdat de frequentie van opbreken (2200 Hz) minder dan een octaaf weg ligt van de overnamefrequentie moet ik daar met het filter rekening mee houden.
OWC schreef: zo 11 sep 2022, 15:02
Waar je op doelt qua vervorming is IMD vs THD.
Het fase gedrag wat eerder genoemd is, valt daar niet onder.
Dat verschil in fase blijft constant ongeacht hoeveel signaal je in het systeem stuurt.
Nee, ik heb het hier niet over IMD/THD, maar over lineaire vervorming. Dit is vervorming die optreedt in de doorlaatband van een lineair tijdinvariant systeem wanneer de fase van de overdrachtsfunctie geen lineaire functie van de frequentie is. Daardoor ondergaan harmonischen in het signaal een fasedraaiing en is een blokgolf ineens geen blokgolf meer, ondanks dat de amplitude van de harmonischen niet veranderd is door het systeem. Harsch noemt dit fasevervorming, maar je kan het beestje ook aanduiden met group delay. Harsch zelf knoopt ze in zijn presentatie ook aan elkaar:
harsch3.png
Optie 2 (met de "filler mid") heeft op de luisterplaats een lineaire fase (constante group delay) als functie van de frequentie, maar dat voordeel wordt ruimschoots teniet gedaan door het directivity probleem van de mid. Optie 1 (filter volgens Harsch) is een aardige benadering met een tamelijk milde afwijking van het ideaal van lineaire fase (vergeleken met bijvoorbeeld een LR2 filter, zie artikel) en toch een monotoon stijgende directivity index als functie van de frequentie, terwijl optie 3 (de gewone tweeweg) waarschijnlijk de mooist verlopende DI heeft, maar de minimalisatie van de fasevervorming helemaal over boord kiepert.
OWC schreef: zo 11 sep 2022, 15:02

Anyway, je kunt zowel een 3-weg ermee maken of een 2-weg.
Het hangt er maar net vanaf wat je fijner vindt.
Het hele fancy verhaaltje is leuk, maar uiteindelijk gaat het er enkel om hoe je de (drie) speakers netjes aan elkaar kunt knopen qua freq resp en de directivity een beetje constant te houden.
Bij deze twee overwegingen komt dus nog een derde: fasegedrag van het resulterende systeem. Voordat we in een welles/nietes discussie terecht komen of het er toe doet: ik hoor verschil tussen een systeem dat een echt lineaire fase heeft en een systeem dat dat niet heeft, vooral bij instrumenten waar aan geplukt of op geslagen wordt. De oplossing van Harsch heb ik ook beluisterd, en die komt heel dicht in de buurt van het ideaal. Maar dat (subtiele) voordeel kan pas tot zijn recht komen als de directivity ook klopt, dus een constante of monotoon stijgende directivity index. Daarom krijgt het beheersen van directivity voorrang.
OWC schreef: zo 11 sep 2022, 15:02
Ik denk persoonlijk dat het met deze speakers niet mogelijk is om een constante directivity te krijgen in een 3-weg.
De reden is dat de hoorn waarschijnlijk al teveel bundelt voordat de mid dat gaat doen.
Als je al zegt dat de kamer eigenlijk al te weinig absorptie heeft, lijkt mij dat niet de juiste weg.
Constante directivity niet, maar een monotoon stijgende directivity is met gebruik van de mid wel te realiseren. Probleem is inderdaad wel dat bij overname tussen mid en tweeter een vrij abrupte toename van de directivity plaatsvindt bij stijgende frequentie door de hoorn. De tweeweg heeft een veel gelijkmatigere toename en bundelt al bij een lagere frequentie, iets wat in mijn woonkamer weleens de doorslag kan geven.
OWC schreef: zo 11 sep 2022, 15:02

De woofers zijn een beetje overkill misschien.
Ook wel jammer dat ze er niet even een demodulatie ring in hadden kunnen zetten.
Ik neem aan de er ook nog subwoofers bij komen?
Er komt geen sub bij. Deze woofer gaat in een goed gekozen behuizing tot zo'n 35 Hz, en dat is voor de muziek die ik draai laag zat.

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: zo 11 sep 2022, 22:47
door daniel
timpert schreef: za 10 sep 2022, 23:40
...want door de hoorn zit het akoestisch centrum van de tweeter al zo'n 10 cm achter de baffle...
Misschien een blonde vraag, maar zit het akoestisch centrum bij een tweeter met hoorn nog altijd ter hoogte van het membraan? Of zorgt een hoorn ervoor dat dat verschuift?

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: zo 11 sep 2022, 22:52
door timpert
Klopt, het is een AMT en de metingen die ik heb gedaan komen overeen met waar de achterkant van het membraan zit. De exacte waarde staat in een excel sheet die ik nu even niet bij de hand heb.

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: zo 11 sep 2022, 23:49
door OWC
timpert schreef: zo 11 sep 2022, 22:03
Er komt geen sub bij. Deze woofer gaat in een goed gekozen behuizing tot zo'n 35 Hz, en dat is voor de muziek die ik draai laag zat.
Dat geloof ik graag, maar je kunt er geen room modes mee corrigeren.
Die zijn toch wel een stuk vervelender dat andere problemen hier.

De groupdelay is overigens ook afhankelijk en aan te passen in de filters.
In een actief of hybride filter is het hele verhaal niet meer relevant, aangezien je deze delays allemaal plat kunt gooien.

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: ma 12 sep 2022, 9:24
door timpert
Dat is ook de reden dat ik mijn twijfels hier deel. Enerzijds is het een leuke uitdaging om een passief "quasi transient perfect" systeem te realiseren, anderzijds moet ik ook oog houden voor de negatieve gevolgen van zo'n keuze. Uiteindelijk wordt het een gebruiksvoorwerp in de woonkamer dat zijn werk zo goed mogelijk moet doen, binnen de randvoorwaarden: stereo, passief, geen DSP. Daarnaast moet het systeem een feestje met dansende pubers beats kunnen serveren en dit ook overleven. Daarom neig ik steeds meer naar de passieve 2-weg, omdat die eenvoudiger is van constructie, en ook beter scoort op directivity wat waarschijnlijk belangrijker is in de praktijk dan een mooi lineaire fase. Meer voor minder, een klassieke win-win situatie. Wordt vervolgd...

Edit: dit geeft de doorslag: https://audioxpress.com/article/zero-ph ... o-monitors. TL;DR:
As you can surmise from these remarks, everyone is pretty much on the same page. Phase is just not that hearable whether unaltered or rendered to a zero degree position. Zero phase may make very subtle improvements if you are listening in an anechoic environment, but whatever minor improvements you may have heard are lost in a listening environment where phase is scattered by room reflections.
Ook interessant: https://www.linkwitzlab.com/Attributes_ ... eakers.pdf

Komt erop neer dat de hoorbaarheid van fasevervorming door de speaker rap afneemt wanneer de speaker in een ruimte staat die reflecties geeft, omdat die reflecties zelf ook een bron zijn van fasevervorming. Dan wordt mijn conclusie dat het alleen maar de moeite waard is om lineaire fase na te streven als dit beslist niet ten koste gaat van het afstraalgedrag, en daar voldoet optie 1 niet aan. Optie 1 is dus van tafel. Optie 2 heeft nooit op tafel gelegen, dus het wordt optie 3.

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: ma 12 sep 2022, 13:45
door OWC
Ik wilde niet ingaan op het zero fase vraagstuk om discussie te vermijden.

Maar als je even in de boeken en papers duikt van bv AES, EEEE etc, dan is het antwoord dat de fase hoorbaar is onder heel speciale omstandigheden.
Dan nog zijn ze enkel detecteerbaar met heel veel moeite. Wat meer neigt naar niet dan misschien.

Het nadeel van full-range speakers is dat de room modes minder makkelijk te corrigeren zijn.
Dat gezegd hebbende, kun je het in de toekomst altijd aanpassen natuurlijk.
Het hangt ook af can de luisterpositie.

Met die dansende pubers komt het wel goed. Ik hoop dat je een vrijstaand huis hebt, lol
De tweeters zijn hier de zwakkere schakel.

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: ma 12 sep 2022, 14:15
door timpert
OWC schreef: ma 12 sep 2022, 13:45
Ik wilde niet ingaan op het zero fase vraagstuk om discussie te vermijden.

Maar als je even in de boeken en papers duikt van bv AES, EEEE etc, dan is het antwoord dat de fase hoorbaar is onder heel speciale omstandigheden.
Dan nog zijn ze enkel detecteerbaar met heel veel moeite. Wat meer neigt naar niet dan misschien.
En ook in lijn met mijn eigen waarneming, hoewel ik niet veel moeite hoefde te doen om het te horen. Zero phase lijkt me de moeite waard om na te streven wanneer het afstraalgedrag er niet onder lijdt. Aan de andere kant, absolute fase is inderdaad alleen met heel veel moeite te horen en dan alleen nog met een paar specifieke testsignalen, maar daar hebben we het hier niet over.
OWC schreef: ma 12 sep 2022, 13:45
Met die dansende pubers komt het wel goed. Ik hoop dat je een vrijstaand huis hebt, lol
De tweeters zijn hier de zwakkere schakel.
Huis is inderdaad vrijstaand, anders had was ik wel wat bescheideners gebouwd :twisted: De tweeter is zeer robuust, de belastbaarheid is 80W vanaf 1 kHz, bepaald conform AES. Omdat ik de tweeter sowieso 10 dB moet dempen om aan te sluiten bij de woofer kom ik daar zelfs met 300W op tap nooit aan, hoe ver de volumeknop ook naar rechts gedraaid wordt.

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: ma 12 sep 2022, 17:40
door Chocomel
:goedzo: Bouwen die hap!

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: ma 12 sep 2022, 21:35
door timpert
Welnee, eerst nog de voorpret wat verder oprekken...

Ik heb alle drivers in mijn Fuglybox(tm) tussen +90 en -90 graden in stapjes van 10 graden gemeten om een idee te krijgen van het bundelgedrag. De TPL150H heb ik in horizontale en verticale richting gemeten, omdat de hoorn in verticale richting en horizontale richting zich aanmerkelijk anders gedraagt. ARTA laat me dan de directivity factor en index als functie van frequentie exporteren, waarbij ik de totale directivity voor de TPL heb bepaald door bij elke frequentie het gemiddelde te nemen uit de directivity factor in horizontale en verticale richting, en daaruit de index te berekenen. Dat levert onderstaand plaatje op (even openen in nieuw window voor groot):
di.png
Bij 1200 Hz sluiten de grafieken voor de woofer (blauw) en tweeter (groen) zoals verwacht mooi op elkaar aan en kan ik een monotoon en gelijkmatig stijgende DI realiseren. Als ik een drieweg maak met een scheidingsfrequentie van rond de 2,4 kHz, dan springt de DI tussen 1,8 kHz en 2,4 kHz ineens met 2,5 dB omhoog. De DI is nog steeds monotoon stijgend, maar niet meer zo gelijkmatig. Tussen pak 'm beet 400 Hz en 2400 Hz wordt wat meer energie de ruimte in geslingerd door de drieweg dan door de tweeweg, maar het verschil is minder groot dan ik aanvankelijk had gedacht. Shit, toch nog keuzestress...

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: di 13 sep 2022, 6:23
door Walt
Less is more…

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: di 13 sep 2022, 12:53
door OWC
Ik zou ook voor de twee weg gaan.

Vooral vanuit praktisch oogpunt een stuk makkelijker en goed koper.

De bundeling kun je denk ik wel gebruiken.

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: za 24 sep 2022, 16:58
door timpert
Ik ben maar eens aan de slag gegaan met het ontwerp op een kladje. Het wordt de tweeweg. WinISD en Unibox zijn het er over eens dat het een box met een fysiek nettovolume van zo'n 65 liter moet worden, die is afgestemd op een frequentie tussen 30 en 35 Hz. Dat is voor mij nu even genoeg om de maten van het zaakje te bepalen.

De baffle wordt 36 mm dik, twee lagen van 18 mm op elkaar. Een schuine rand van 45 graden (2x36 = 72 mm) plus de diameter van de woofer (320 mm) levert me 40 cm breedte op. De tweeter is 23 cm vierkant, en de reflexpijp wordt 11 cm (rioolpijp, binnendiameter 103,6 mm). De pijp krijgt een "flare" met een radius van 25 mm, dus in totaal neemt het ding een diameter van 104+50 = 154 mm in. Op de baffle heb ik in verticale richting dus minstens 704 mm nodig. Tel ik daar 1 keer 18 mm wanddikte bij op plus een keer afschuinen (36 mm), dan kom ik op een minimale hoogte van 758 mm, dus daar maak ik 78 cm van om nog wat schuifruimte te hebben. Breedte (40 cm) en hoogte (78 cm) staan nu dus vast. Diepte wordt nog bepaald aan de hand van constructiedetails.

Dan de poort. Unibox suggereert een minimale diameter van de poort van 89 mm bij gebruik van een dubbele poort, en van 126 mm bij gebruik van een enkele poort. Dit uitgaande van 300 Watt vermogen. Een dubbele pijp van 11 cm zit dus lekker ruim in z'n velletje, maar heeft wel een probleem: de resonanties van de poort. Niet de boxfrequentie, maar de orgelpijp modi waardoor bepaalde middenfrequenties ineens sterk naar buiten toe worden doorgegeven. Deze komen bij een lengte van zo'n 50 cm uit op 340 Hz en veelvouden daarvan. Om een beeld te krijgen van de ernst van dit probleem heb ik een experimentje gedaan, en omdat de resultaten interessant zijn voor iedereen die reflexkasten bouwt, maak ik er een aparte thread voor aan.

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: za 24 sep 2022, 17:49
door Chocomel
timpert schreef: za 24 sep 2022, 16:58
WinISD en Unibox zijn het er over eens dat het een box met een fysiek nettovolume van zo'n 65 liter moet worden, die is afgestemd op een frequentie tussen 30 en 35 Hz.
Als ik je goed begrijp, gebruik je WinISD als een kastberekenprogramma. Dat is het niet, het is namelijk een simulatieprogramma. :) Het enige wat het doet, is laten zien hoe de woofer presteert bij een ingevoerde kast en basluidspreker. De kastgrootte en afstemfrequentie zijn gebruikersinvoer. Je moet dus zelf de kast zodanig aanpassen dat de frequentierespons, belastbaarheid, luchtsnelheid door de poorten etc. naar wens zijn.

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: za 24 sep 2022, 18:01
door OWC
En om de opmerking van Chocomel in context te zetten, vraag ik mij af waarvoor je dit systeem wilt gaan gebruiken?

Vooral ivm met de poort grote en lengte.
300W is namelijk genoeg om een leuk concert te geven met dit soort speakers.
Ik mag toch echt hopen dat zelfs bij een feestje voor de tieners deze niveaus niet worden gebruikt, thuis of in de tuin.
Anders zit daar het merendeel met tinnitus over een tijd.

Gezien de gevoeligheid van het hele systeem, zijn enkele tientallen wattjes al meer dan voldoende.
Sterker nog, gezien dB's met een 10log gaan tov het vermogen, hoef je maar 3dB in te leveren voor de helft van het vermogen.
Dit scheelt dan ook grofweg een factor 1.41 in cone excursion en dus ook in port velocity.

Als ik naar de simulaties kijk, kom je bij 150W nog steeds ergens rond de 112dB uit (zonder bafflestep correctie).
30Hz BR tuning lijkt mij te laag. Vergeet in WinISD niet de Q-factor van de kast/poort etc wat lager te zetten.
Dit staat namelijk erg rooskleurig.

Met 300W ga je sowieso over de xmax heen, die is namelijk 7mm ((24-10)/2)
Voor pro toepassingen zou het evt nog ietsjes meer kunnen.

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: za 24 sep 2022, 18:34
door timpert
Ik zit nog in de π x duim ontwerpfase, voor nu zijn de schattingen die ik uit de genoemde programma's krijg goed genoeg. Ik heb hier in wat meer detail gekeken naar de pijp, en de resultaten ga ik zeker gebruiken om de dimensionering van de pijp en de rest van het systeem wat meer in het reine te krijgen. Wordt vervolgd.

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: za 24 sep 2022, 20:25
door OWC
Trouwens, zomaar een idee.
Maar bij kasten boven de 40-45 liter (ronde de 60-65 in dit geval), loont het weleens om naar een mass-loaded TL te kijken.
Dat staat even los van de poort resonantie.

Een quarter-wave TL zou ook kunnen, maar daar moet je van houden.
In dat geval is er geen poort resonantie, maar wel een resonantie van de TL zelf.
Daar kun je vervolgens ook ween een helmholz absorber op loslaten natuurlijk :)

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: wo 04 jan 2023, 13:21
door timpert
Woofers.
woofers.jpg
Ik ga maar eens beginnen met bouwen...

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: wo 04 jan 2023, 13:46
door Walt
Die woofers zien er keurig netjes afgewerkt uit, is de achterkant net zo fraai?

Re: Kyra, beetje lomp maar erg leuk

Geplaatst: wo 04 jan 2023, 14:54
door Olaf Analogue
Walt schreef: wo 04 jan 2023, 13:46
Die woofers zien er keurig netjes afgewerkt uit, is de achterkant net zo fraai?
Zie de openings post.