Spanningen meten over componenten

[edje]

Ik zit met het brobleem van waar ik deze spanningen moet meten ?Van welk massapunt of tussen welke punten

[Chocomel]

Welke spanningen wil je precies meten?

[ds23man]

En wat die spanningen moeten zijn?

[Henkjan]

dat staat er toch bij op die tekeningen?

[ds23man]

Dat zag ik later ook, maar de referentiepunten staan er niet bij.

[edje]

Dat bedoel ik dus Geen referentiepunt vanwaar

[douwebakker]

Het referentie punt zit op rechts op de grote gebogen print onderaan.

[Regenpak]

Dat bedoel ik dus Geen referentiepunt vanwaar

Dit circuit hangt aan het lichtnet. Daarom kan je niet ten opzichte van massa (dus dat harkje met drie scheve tanden rechtsonder) meten.

Dit is een levensgevaarlijk circuit om aan te meten. Scheidingstrafo is verplicht. Als je niet weet wat je aan het doen bent overlaten aan iemand die dat wel weet.

Oh ja, deze grammelefoonplatenspeler is bedoeld voor 120 VAC. Amerikaanse markt dus. Als je daar 230 V op hebt gezet is-ie sowieso kassie wijle. Tenzij dit een Europese versie is (link?).

Edit: de XG versie kan 220/240 VAC aan. Dat scheelt alweer.

Tjerk

[timpert]

Zo te zien produceert deze voeding twee spanningen, 30 V op J3 en 8 V op J1 ten opzichte van aarde/chassis/massa van de speler. Die spanningen kan je veilig meten. Kloppen de spanningen? Dan zou ik de voeding verder ongemoeid laten. Misschien eventueel de elco's vervangen.

Kloppen de spanningen niet? Dan voeding uitbouwen en op de werktafel testen. De spanningen in het primaire gedeelte zijn gegeven ten opzichte van de - van het circuit, dus de draadbrug linksonder naast trafo T1. Maar zonder scheidingstrafo is dit gevaarlijk om te doen.

[RobertD]

Dubieus plaatje. De voedingstrafo staat een kwartslag gedraaid getekend op de layout. Nu is de netspanning via de wikkelingen van de trafo verbonden met de secundaire kant.

In dit plaatje zou TP0 je referentie moeten zijn. Dat is de min van de gelijkrichter.

[timpert]

Volgens mij klopt je opmerking niet, de voedingstrafo is T2 en die staat met de secundaire zijde naar rechts getekend. Spoel L1 is de common mode spoel, en die staat ook correct ingetekend. Dit is een schakelende voeding en alles links van T2 hangt aan het net.

TP0 is inderdaad de min van de gelijkrichter, en die is met de draadbrug links naast T1 verbonden. Ik zat te zoeken naar een TP0, maar zag 'm over het hoofd.

[Duclaasie]

Zo te zien produceert deze voeding twee spanningen, 30 V op J3 en 8 V op J1 ten opzichte van aarde/chassis/massa van de speler. Die spanningen kan je veilig meten. Kloppen de spanningen? Dan zou ik de voeding verder ongemoeid laten. Misschien eventueel de elco's vervangen.

Kloppen de spanningen niet? Dan voeding uitbouwen en op de werktafel testen. De spanningen in het primaire gedeelte zijn gegeven ten opzichte van de - van het circuit, dus de draadbrug linksonder naast trafo T1. Maar zonder scheidingstrafo is dit gevaarlijk om te doen.

Nu ben ik een noob op dit gebied, maar waarom zou je een scheidingstrafo moeten gebruiken?

[90000006]

Omdat het grootste deel van de schakeling direct aan het net hangt. Dus zonder scheidingstrafo is dit echt een heel link ding om aan te werken.

[timpert]

Je huis is aangesloten op het elektriciteitsnet volgens een TN of TT systeem. Je krijgt een fase en een nul, deze laatste is bij de wijktransformator op aarde aangesloten. Waarom dat zo is voert te ver, de korte versie is omdat je aardlekschakelaar anders niet werkt. Helaas betekent dat ook dat je een uit het net gevoed circuit maar op één punt hoeft aan te raken om een mogelijk dodelijke lekstroom via je lijf te laten lopen. De aardlek biedt een goede, maar niet 100% waterdichte beveiliging.

En nu komt de catch: als je het net gelijkricht, zoals dat gebeurt in een schakelende voeding, en je raakt het gelijkgerichte deel aan, dan kan de lekstroom via aarde ook een gelijkstroom worden. De meeste aardlekschakelaars zijn van het type A en die schakelen alleen maar af bij wisselstroom of een gepulseerde gelijkstroom. Als de foutstroom een constante gelijkstroom is hoeven ze niet af te schakelen. Daarom is het gedeelte achter de gelijkrichter extra gevaarlijk.

Als je een scheidingstransformator gebruikt kan er geen foutstroom meer lopen via de aarde, want de koppeling met de aarde is opgeheven en daardoor werk je een stuk veiliger. Je kan natuurlijk nog steeds een opzaniker krijgen als je de + en - tegelijkertijd aanraakt, maar die kans is een stuk kleiner en kan je ook omzeilen door, bijvoorbeeld, de min van je meter te verbinden voordat je de schakeling onder spanning zet en tijdens het werken onder spanning met één hand te werken. Samen met nog wat maatregelen (goed de print vastzetten, isolerende handschoenen) kan je veilig werken, maar als je niet precies weet wat je doet, blijf er dan alsjeblieft vanaf.

[Duclaasie]

Duidelijk verhaal! Maar nu de praktijk, hoeveel mensen gebruiken werkelijk een scheidingstrafo? De situatie die je schetst komt mijn inziens namelijk heel vaak voor.

[timpert]

Ik zeker, ik heb er twee. Een kleine van 180 VA en een grote van 2 kVA. Samen met een fatsoenlijke differentiële probe voor de oscilloscoop en een stroomtang kan ik zonder bezwaar aan netgevoede schakelingen meten.

En alles achter een trafo is gescheiden van het net, dus de meeste dingen die we binnen deze hobby doen hebben geen scheidingstrafo nodig. Het is maar een handjevol schakelingen die gevaarlijk zijn, het primaire deel van schakelende voedingen is wel het meest prominente lid van die groep.

[Shadow]

Als we dan toch bezig zijn; 9 van de 10 keer is een transformator gebruikt om een lagere spanning te verkrijgen, bij buizenversterkers wordt er ook met hoge - soms gelijkspanningen - gewerkt, meestal zwevend - maar dodelijk en je bent niet beschermd door een aardlek achter een transformator, de primaire kant van de transformator heeft namelijk geen lekstroom en de aardlek schakelt niet af. Daar zijn al doden door gevallen.

[90000006]

Maar nu de praktijk, hoeveel mensen gebruiken werkelijk een scheidingstrafo?

Hopelijk iedereen die aan dit soort schakelingen werkt en het leven lief heeft.

Ik heb dus ook een scheidingstrafo, met daar achter een variac en daar weer achter een seriegloeilamp met overbruggings schakelaar. Gebruik ik standaard voor alle net gevoede apparaten die ik onder handen neem. De variac staat bij smps-en natuurlijk gewoon op 230V, maar is wel heel handig bij buizen spul en oudere analoge versterkers bv. En om te testen of bij een wat ouder apparaat het bij 253V inwendig allemaal nog binnen spec blijft.

Scope en multimeter zijn accu gevoed dus zwevend.

[RobertD]

Volgens mij klopt je opmerking niet, de voedingstrafo is T2 en die staat met de secundaire zijde naar rechts getekend. Spoel L1 is de common mode spoel, en die staat ook correct ingetekend. Dit is een schakelende voeding en alles links van T2 hangt aan het net.

TP0 is inderdaad de min van de gelijkrichter, en die is met de draadbrug links naast T1 verbonden. Ik zat te zoeken naar een TP0, maar zag 'm over het hoofd.

Ik zie het ja. Een SMPS. Vaak zoeken naar een bol elcootje en/of een doorgebrande weerstand of diode.

[timpert]

Als we dan toch bezig zijn; 9 van de 10 keer is een transformator gebruikt om een lagere spanning te verkrijgen, bij buizenversterkers wordt er ook met hoge - soms gelijkspanningen - gewerkt, meestal zwevend - maar dodelijk en je bent niet beschermd door een aardlek achter een transformator, de primaire kant van de transformator heeft namelijk geen lekstroom en de aardlek schakelt niet af. Daar zijn al doden door gevallen.

Inderdaad ook een instinker. Secundaire zijde van buizenversterker met de zelfde voorzichtigheid benaderen als een schakeling aan het net.

Scope en multimeter zijn accu gevoed dus zwevend.

Is je scoop wel geïsoleerd? Bij een gewone scoop hangt de behuizing aan de massa van de BNC's en is het nog steeds gevaarlijk om aan hoge spanningen te meten. Sommige scopemeters kun je wel veilig zwevend gebruiken, maar niet allemaal.

Maar goed, ik denk dat de boodschap wel is overgekomen. @edje: check de spanning op J3 en J1 ten opzichte van massa, en als die goed zijn: poppetje gezien & kastje dicht. Mocht je de voeding toch niet vertrouwen, dan kan je 'm in een doosje stoppen en naar me opsturen, dan check ik 'm voor je.

[Bertje]

En de opgeladen elco's ook eerst even ontladen voordat je de soldeerbout hanteert is ook aan te bevelen....