EL84 verwisseld met EZ81

Voor- en Eindversterkers

Moderator: Beheerdersteam

Plaats reactie
Buisbuzz
Berichten: 126
Lid geworden op: zo 17 jan 2016, 9:09

EL84 verwisseld met EZ81

Bericht door Buisbuzz »

Dom, dom, dom, ik heb een EL84 buis in buisvoetje voor een EZ81 geduwd en vice versa. Resultaat: EL84 buisje gaat hevig gloeien. Direct de versterker uitgezet, even gewacht en buisjes in de juiste buisvoetjes geplaatst. Alles deed het nog tot mijn stomme verbazing. Vraag: is er nog iets dat ik moet controleren. Kunnen de buisjes of bepaalde componenten in de versterker toch beschadigd zijn (hoewel dit nu niet te horen is) en tot ellende in de toekomst leiden om welke reden het beter is ze preventief te vervangen?

Dank en groet,
Anko
Gebruikersavatar
Kappa7
Berichten: 8108
Lid geworden op: za 22 nov 2008, 9:50
Locatie: Ermelo
Contacteer:

Re: EL84 verwisseld met EZ81

Bericht door Kappa7 »

Je kunt de buizen testen op een tester, zou zo maar kunnen dat deze nu buiten spec werken.
Verder kun je even aan de binnenkant kijken of er nog sporen zijn van te warm geworden componenten en printsporen.
Buisbuzz
Berichten: 126
Lid geworden op: zo 17 jan 2016, 9:09

Re: EL84 verwisseld met EZ81

Bericht door Buisbuzz »

Dank voor reactie. Ik zie niets bijzonders aan de componenten (allemaal losse point to point gesoldeerde onderdelen, geen printplaten).
Helaas heb ik geen buizentester. Mochten de buizen nu buiten spec werken, kan dit leiden tot schade aan bepaalde componenten binnen de versterker? In dat geval kan ik maar beter de buisjes vervangen. Overigens gloeide alleen de EL84 in het buisvoetje van de EZ81 gelijkrichter hevig op. Het EZ81 buisje in het EL84 buisvoetje niet.
Gebruikersavatar
Kappa7
Berichten: 8108
Lid geworden op: za 22 nov 2008, 9:50
Locatie: Ermelo
Contacteer:

Re: EL84 verwisseld met EZ81

Bericht door Kappa7 »

Nee de EZ81 zal niets gedaan hebben, de EL84 wel die zou je het beste even kunnen laten meten en vergelijken met de buis die niet heet is geweest.
Binnen buizen zit namelijk een behoorlijk verschil en koop je meestal in een set, door nu een buis zo te verwarmen kan die wel verlopen zijn, vernieuwen kan maar even laten meten lijkt me goedkoper, er hoeft namelijk niets aan de hand te zijn.
Een meting kan dat uitsluiten.
Buisbuzz
Berichten: 126
Lid geworden op: zo 17 jan 2016, 9:09

Re: EL84 verwisseld met EZ81

Bericht door Buisbuzz »

Dank, ik ga op zoek naar iemand met een buizentester. Op het gehoor klinkt alles als tevoren. Belangrijkste voor mij op dit moment is of ik nog moet vrezen voor gevolgschade als ik de buisjes blijf gebruiken. Ik begrijp dat ik me daarover geen zorgen hoef te maken?
Gebruikersavatar
RobertD
Berichten: 4408
Lid geworden op: di 10 jul 2007, 19:52
Locatie: Alphen a.d. Rijn
Contacteer:

Re: EL84 verwisseld met EZ81

Bericht door RobertD »

Buizen kunnen best wel tegen een stootje, ik zou me er niet te druk over maken als alles nu nog goed werkt.
Gebruikersavatar
timpert
Berichten: 2439
Lid geworden op: ma 08 jun 2015, 15:09
Locatie: 026

Re: EL84 verwisseld met EZ81

Bericht door timpert »

TL/DR: hoogstwaarschijnlijk geen schade, hooguit heb je wat levensduur bij de aangedane EL84 ingeleverd.

Kijkend naar de pinout van de EZ81 en de EL84, dan zie ik gloeidraad en kathode op de zelfde pins zitten bij beide buisjes. De anodes van de EZ81 zitten op pins 1 en 7, en op pin 7 zit ook de anode van de EL84. Op pin 1 zit bij de EL84 niks.

Laten we eerst kijken naar het meest waarschijnlijke slachtoffer: de EL84 op de plek van de EZ81. Je hebt spanning op de anode van de EL84 gehad met de beide roosters zwevend, en dat geeft een slecht diode gedrag op een plek waar in het circuit een goede diode verwacht wordt. Het goede nieuws: je hebt nergens kortsluiting mee gemaakt, en de roosters hebben niks te lijden gehad (want niet aangesloten en dus stroomloos). De anode heeft wel een flinke dissipatie te verwerken gehad, maar die kan kortstondig best wel wat hebben. Als de anode niet vervormd is door dit kortstondige avontuurtje heb je hooguit wat levensduur ingeleverd, maar zelfs daaraan waag ik te twijfelen. Voor de rest van het circuit is dit ook geen probleem: de EL84 heeft zich eventjes gedragen als een zwaar ondermaatse gelijkrichter, waardoor de geleverde stroom beperkt bleef.

Dan de EZ81 op de plek van een EL84. Die kan veel stroom verwerken en is op de plek van de EL84 praktisch een kortsluiting tussen anode en kathode, maar door de bovenstaande situatie heeft de EL84 de stroom begrensd. De buis zelf heeft 100% zekersteweten niks geleden. Het overige circuit zit aan de pennen 2 en 9, en die zijn op de EZ81 niet aangesloten. Het hele ingangs- en schermroostercircuit heeft dus ook niks geleden, het enige waar mogelijk kortstondig een iets hogere stroom heeft gelopen dan normaal is in het kathode- en anodecircuit. Een uitgangstrafo heeft een aardige thermische massa, dus die heeft geen last van een kortstondige overbelasting en als je een kathodeweerstand hebt, even kijken of die verkleurd is en zo niet: niks aan de hand.
Buisbuzz
Berichten: 126
Lid geworden op: zo 17 jan 2016, 9:09

Re: EL84 verwisseld met EZ81

Bericht door Buisbuzz »

Heren, heel hartelijk dank voor jullie uitgebreide reacties. Wat een fantastisch forum is dit! Ik ben zelf totaal niet technisch en voel me altijd een beetje een uitvreter als ik vragen op dit forum stel (want ik heb zelf niets te bieden).
Nogmaals: heel veel dank!
Plaats reactie