ST88A Super Triode versterker door Ah!buis

[krasser]

Die trafo van Torroidy met cfb zijn heel erg goed
En mooie strakke bas

Een 50W push pull met kathodewikkeling kan een mooie versterker opleveren. Toch zou ik bij de UGT fabrikant de specificaties eens opvragen om te zien met welke marge er is gerekend bij het ontwerp. De ringkern is nu eenmaal minder tolerant tegen Scheve Belasting dan de blokkern en C-kern. Als je GNF tegenkoppeling wilt toepassen geeft 10-15dB namelijk geen bevredigend resultaat. Dan kan de UGT in theorie nog zoveel zelfinductie bevatten bij 20Hz, als deze inklapt krijg je een flubberbas. Het originele schema wekt bij mij de indruk dat de publicist ook moeite had met lagetonenstabiliteit, gezien de overdreven lage impedanties die hij in de spanningsversterkingstrap toepast.
Bovendien wordt UL altijd geplaagd door het feit dat G2 grote stroom gaat trekken wanneer de anode naar zijn lage potentiaal gaat op de pieken. De kwaliteit van het ontwerp ondervangt dit probleem. Ik heb helaas geen ervaring met de KT88 maar misschien kunnen anderen hun ervaring deling met dit type en hoe zij dit probleem hebben ondervangen. De koperweerstand van de primaire is laag bij een ringkern, is het niet?

[Ah!buis]

Met wat rondneuzen naar geschikte buizen kwam ik de E90CC tegen bij Reichelt, niet echt een buizenwinkel.Voor wat meer versterking is er dan de E92CC, die is er bij Frag Jan.Jammer dat Jan geen E90CC en Reichelt geen E92CC heeft, kunnen ze niet samen verstuurd.
Die buizen (dubbel triode) hebben maar één aansluiting voor beide kathodes, is waarschijnlijk daardoor niet zoveel vraag naar en daardoor laag geprijsd.

Met die buizen dan de versterker omgewerkt tot iets heel anders.

De voedingstrafo kan ook een ringkern (evt met weer die 15Ω erbij omdat de weerstand van de wikkeling bij een ringkern lager is), ik had al de tekening van de NTR380 dus die gebruikt.
En, om niet naam èn waarde bij de onderdelen te zetten (wordt zo vol), alles dubbel.
Anne

[krasser]

Wat is het gevolg van de gekoppelde kathoden van de E90CC trioden?
Bij de E92CC fasedeler zie ik het nut van gekoppelde kathoden, als verschilversterker.

Voor de E90CC spanningsversterker zou ik een minder vervormende buis hebben gekozen, tenzij je schakeling een slimmigheid bevat die me ontgaat

Niet bang voor ruis op de inverterende ingang?

Wat is de OL/CL verhouding?

Interessante keuzen, ik zie uit naar je motivatie!

[Jan Geert]

ha leuk een e90cc, daar heb ik er nog wat van in de la.

Baco heeft ze (nieuw, Siemens) voor een euro of 3 per stuk.

Was dacht ik wel septal, toch?

[Ah!buis]

ha leuk een e90cc, daar heb ik er nog wat van in de la.

Baco heeft ze (nieuw, Siemens) voor een euro of 3 per stuk.

Was dacht ik wel septal, toch?

Nog lager prijs , jammer dat ze niet ook een E92CC hebben .
En ja, de 90-serie is met 7 pinnen.Behalve dan de ECC99
Anne

[Ah!buis]

Wat is het gevolg van de gekoppelde kathoden van de E90CC trioden?

De twee triodes worden in tegenfase aangestuurd, met volledig lineaire triodes is dan de som van beide konstant.Omdat de stroom niet evenveel toeneemt als de ander afneemt (niet lineair gedrag) gaat de kathode toch wat op en neer, lineariseert de boel een beetje.Je kunt ook zeggen de kathode-impedantie van de ene is een kathodeweerstand voor de ander (en omgekeerd) en dat geeft (een beetje) lokale tegenkoppeling.
Hoewel, sommige beweren dat 't beter klinkt met de kathode ontkoppeld (dikke elco naar massa).

Voor de E90CC spanningsversterker zou ik een minder vervormende buis hebben gekozen, tenzij je schakeling een slimmigheid bevat die me ontgaat

Als je een betere buis weet om 160Vtt te leveren met een voeding van goed 300V en 100k belasting aankan, kom maar op

Niet bang voor ruis op de inverterende ingang?

Met signaal niveau's hier maak ik met daar niet zo'n zorgen over.

Wat is de OL/CL verhouding?

Zonder tegenkoppeling is er ~200mV nodig voor uitsturen, ~800mV tegenkoppeling geeft ingang van 1V.Dat is 5x ofwel 14dB.
Anne

[krasser]

Wat is het gevolg van de gekoppelde kathoden van de E90CC trioden?

De twee triodes worden in tegenfase aangestuurd, met volledig lineaire triodes is dan de som van beide konstant. Omdat de stroom niet evenveel toeneemt als de ander afneemt (niet lineair gedrag) gaat de kathode toch wat op en neer, lineariseert de boel een beetje. Je kunt ook zeggen de kathode-impedantie van de ene is een kathodeweerstand voor de ander (en omgekeerd) en dat geeft (een beetje) lokale tegenkoppeling. Hoewel, sommige beweren dat 't beter klinkt met de kathode ontkoppeld (dikke elco naar massa).

Hee, dat is een wetenswaardigheid die ik voor kennisgeving aanneem. Dank je voor het delen!

Voor de E90CC spanningsversterker zou ik een minder vervormende buis hebben gekozen, tenzij je schakeling een slimmigheid bevat die me ontgaat.

Als je een betere buis weet om 160Vtt te leveren met een voeding van goed 300V en 100k belasting aankan, kom maar op

Wat hebben we nodig voor volledige uitsturing, 25VRMS? 2VRMS in, 20dB feedback, benodigde versterking 55x (doe ik dat goed?, hoofdrekenen is niet mijn forte). Mijn keuze zou twee stuks EF94 zijn (ook voordelig). Het nadeel is dat je een extra voedingsspanning moet aanleggen en dat de instelling met de minste vervorming moet worden gezocht. Misschien dat kruislingse koppeling van KT88 anoden naar EF94 kathoden de vervorming onder controle kan brengen mocht de ideale instelling niet worden getroffen. Of compliceer ik de zaak teveel?

Jacques.

[Ah!buis]

Wat hebben we nodig voor volledige uitsturing, 25VRMS?

Het gaat hier om kathode tegenkoppeling, 10% van de anodespanning komt op de kathode en moet bij de nodige sturing opgeteld.Alles bijeen is er ong 80Vt aan elk stuurrooster nodig, dat is niet 25 maar 56Veff .

Mijn keuze zou twee stuks EF94 zijn (ook voordelig). Het nadeel is dat je een extra voedingsspanning moet aanleggen en dat de instelling met de minste vervorming moet worden gezocht. Misschien dat kruislingse koppeling van KT88 anoden naar EF94 kathoden de vervorming onder controle kan brengen mocht de ideale instelling niet worden getroffen. Of compliceer ik de zaak teveel?

Een pentode is een stuk minder lineair dan een triode, meer als een triode met heel kleine anodeweerstand.
Met ook een pentode eindbuis kun je proberen om de vervorming van de stuurbuis een spiegelbeeld te laten zijn zodat ze elkaar wat kompenseren.Vraagt idd naar het zoeken van de beste instelling.
Maar hier gedraagt de eindbuis zich bijna als een triode door die kathode tegenkoppeling.
Koppeling van de anode eindbuis naar kathode stuurbuis mag niet gekruisd, geeft meekoppeling.
Anne

[Spoc]

Ik zit elke dag weer te kijken naar alle mooie ontwikkelingen. Keuzes maken is niet mijn sterkste kant (en om nu beide versies te bouwen.... ). Wordt het de door Anne aangepaste versie van Floris of wordt het de door Anne ontwikkelde versterker met de IBM pc buisjes.

Ik vind het wel mooi werk Anne!

2021 Wordt hiermee een muzikaal jaar.

Groeten, Bob

[krasser]

80Vt is nodig voor aansturing. 80Vtop [80/wortel2= 57VRMS of 57Veffectief]. Ik ging voorbij aan de "distributed load" situatie, waarvan wordt uitgegaan. In mijn hoofd speelt namelijk een eigen ontwerp waar ik me de komende maanden mee bezig zal houden, maar dit terzijde.

Om een penthode lineair te laten versterken zijn grofweg twee instellingen van belang en is het noodzakelijk om de afstelling te vervolmaken door middel van tests met meetapparatuur. De bandbreedte van de versterker kan worden beperkt door de uitgangsimpedantie van de driver penthoden af te stemmen op de ingangscapaciteit van de eindbuizen. Door lokale terugkoppeling toe te passen (inderdaad -zoals je terecht opmerkte- van eindbuis anode kruislings naar driver anode) ontstaat een hechte koppeling van de vermogensversterking, die geruime tijd stabiel zal blijven tot het eind van de levensduur van de buizen.
Wat bovendien van belang is voor de stabiliteit van een "uitgang-naar-ingang" teruggekoppelde versterker, is dat de laagfrequent "pole" niet door de uitgangstransformator wordt opgelegd maar door bij voorkeur de koppeling van driver naar eindbuis.

Als triode driver zou ik zo snel geen alternatief weten, een medium mu triode biedt te weinig versterking vanwege de gewenste globale terugkoppeling.

[Ah!buis]

In mijn hoofd speelt namelijk een eigen ontwerp waar ik me de komende maanden mee bezig zal houden, maar dit terzijde.

Ben benieuwd

Als triode driver zou ik zo snel geen alternatief weten, een medium mu triode biedt te weinig versterking vanwege de gewenste globale terugkoppeling.

In het ontwerp van Paets is een 12BH7 gebruikt versterkt minder en doet 't ook minder goed dan de E90CC.
Anne

[krasser]

Maak je gebruik van een software model voor je calculaties of gaat het old school op de achterzijde van een gebruikte envelop? Ik krijg immer jeuk als ik de cijferneukers bezig zie. Haha. Begrijp me niet verkeerd hoor, ze doen nuttig werk en het is de realiteit tegenwoordig.
Comfortabele jaarwisseling gewenst en rustig aan met de olieballen!
Jacques.

[Spoc]

Een beetje nachtrust doet wonderen. Anne, ik ben eruit. Ik kies voor jouw ontwerp met de E92CC en de E90CC. Aangezien je de voeding ontworpen hebt op 280V laat ik deze ook zo wikkelen door Toroidy.

Nog even voor de zekerheid de specificaties;

sec1 : 0 - 280V / 500mA
sec2 : 50V / 100mA
sec3 : 6,3V / 4A
sec4 : 3,15V - 0 - 3,15V / 2A

Correct zo?

Goede jaarwisseling!
Bob

[krasser]

Als triode driver zou ik zo snel geen alternatief weten, een medium mu triode biedt te weinig versterking vanwege de gewenste globale terugkoppeling.

In het ontwerp van Paets is een 12BH7 gebruikt versterkt minder en doet 't ook minder goed dan de E90CC.
Anne

Deze http://www.jacmusic.com/techcorner/ARTI ... P-I(2).pdf schoot me op de valreep nog te binnen, een mu van 53 maar wel een stroomvretertje. Mooie curven in triode geschakeld!

[Ah!buis]

Ach, 280 of 290V maakt niet veel uit.Met 290V iets meer uitgangsvermogen en dan kun je nog terug naar een van de andere.
Dat is 't mooie met buizen, het luistert niet zo nou.En vergevinggezinder dan halfgeleiders, is niet zo vlug kapot.
Anne

[democles]

Een beetje nachtrust doet wonderen. Anne, ik ben eruit. Ik kies voor jouw ontwerp met de E92CC en de E90CC. Aangezien je de voeding ontworpen hebt op 280V laat ik deze ook zo wikkelen door Toroidy.

Mooi ! dat je voor Anne,s ontwerp kiest

[krasser]

Nu is inderdaad het moment om definitieve beslissingen te nemen. Ik weet niet of je leverancier ook "swinging" smoorspoelen draait, maar een choke voor de reservoir condensator zou de voeding minder laten inzakken op piekstromen. Dit is gunstig om de intermodulatievervorming te drukken maar geeft wel een extra LF pole die door kritische demping onder kontrole dient te worden gehouden.

[Ah!buis]

Nu is inderdaad het moment om definitieve beslissingen te nemen. Ik weet niet of je leverancier ook "swinging" smoorspoelen draait, maar een choke voor de reservoir condensator zou de voeding minder laten inzakken op piekstromen. Dit is gunstig om de intermodulatievervorming te drukken maar geeft wel een extra LF pole die door kritische demping onder kontrole dient te worden gehouden.

En meer gewicht en een veel hogere trafospanning, ipv topwaarde na gelijkrichten de gemiddelde waarde.
Anne

[Spoc]

Prima tip Anne, ronden we hem af naar 290V .
Gezien jouw kennis en kunde denk ik niet dat een fall-back scenario nodig is.
Jammer dat Belton niet de septal voetjes heeft, even op zoek naar nieuwe goed klemmende voetjes.

Bob

[Ah!buis]

Prima tip Anne, ronden we hem af naar 290V .
Gezien jouw kennis en kunde denk ik niet dat een fall-back scenario nodig is.
Jammer dat Belton niet de septal voetjes heeft, even op zoek naar nieuwe goed klemmende voetjes.

Dat alles in een keer werk als bedoeld komt niet veel voor.
Al twee foutjes gezien , heb de transistor T1 genoemd maar dat is de UGT, moer Tr1 zijn.
En bij nummering weerstanden de R33 overgeslagen.
Een lijst van waar en welke onderdelen er te vinden zijn, vermoedelijk voor verbetering vatbaar.

Bij https://www.oeo-bv.nl/

Art. Nr.
R1,R3,R5,R8 1M 0W6 MF-0-6W-1M 4x 0€15
R2 19K1 0W6 MF-0-6W-19-1k 0€15
R4 47k 0W6 MF-0-6W-47k 0€15
R6,R7 10k 0W5 Kool-0W5-10k 2x 0€12
R22 10k 0W6 MF-0-6W-10k 0€15
R9 220k 0W5 Kool-0W5-220k 0€12
R10,R30,R31 100E 0W6 MF-0-6W-100 3x 0€15
R11,R12 130k 0W6 MF-0-6W-130k 2x 0€15
R13 3k9 2W MF-2W-3k9-1p 0€20
R14,R15 1k 0W5 Kool-0W5-1k 2x 0€12
R16,R17 27k 3W (MF-2W-27k-1p 2x 0€20) liever 3W
R18,R19 24k 0W6 MF-0-6W-24k 2x 0€15
R20,R21 100k 0W6 MF-0-6W-100k 2x 0E15
R23,R24 4k7 0W5 Kool-0W5-4k7 2x 0€12
R25,R28 270E 2W MF-2W-270-MO 2x 0€13
R26,R27 10E 0W6 MF-0-6W-10 2x 0€15
R32 180k 3W MetaalOx-3W-220k 0€30 kan ook
R34 1k2 2W MF-2W-1k2-1p 0€20
R35 51k 3W MO-5W-47k-SR 0€30 kan ook

P1 100k log Bijv.POTM-mono-log-100k-Kort 1€90
P2 1M Piher-KS-1M 0€45
P3,P4 22k Cermet-Staand-10mm-22k 2x 0€95

C1 100n 63V 100n-R5 0€15
C2 10p 10pF-R5 0€12
C3 10n 100V 22n-R5 0€15 kan ook
C4,C5 220n 630V MKP10-220n-630V 2x 0€90
C6,C7 10µ 63V 10µ-63V-Jam-TK 2x 0€12
C10 220µ 450V 220µ-450V-Sam-HC 4€25
C11 100µ 450V 100µ-450V-Elite 2€20
C12 100µ 100V 100µ-100V-Jam 0€25
C13 10µ 250V 10µ-200V-kme 0€25

D1 33V 0W5 Zen-0-5W-33 0€10
D9 150V 1W3 BZT03C150 0€12
D2,D3 1N4148 1N4148 2x 0€05
D4,D5,D6,D7 BYT52M BYT52M 4x 0€35
D8 LED LS5360-HL 0€12

Tr1 BC547 BC547B 0€10

F1,F2 Zek-houd-beveil 2x 0€35

2 Miniature voetjes BuisV-7p-Chas 2x 1€70
_________________________________________________________________________

E90CC https://www.baco-army-goods.nl/siemens- ... riode.html 3€50

2 Octal voeten http://www.die-wuestens.de/ FAS007 2x 3E02
2 Miniatuur voetjes FAS026 2x 3€02

E92CC http://www.die-wuestens.de/ 4€76

Anne

[Spoc]

Mooie lijst, ik was er ook al een aan het opstellen, dit scheelt een zoektocht.
Ik zit inmiddels een behuizing te schetsen. De instelpotmeters P1, P3 en P4 wilde ik eigenlijk op het chassis plaatsen met wat meetbussen zodat ik de instellingen van buitenaf kan doen.
Moet ik nog rekening houden met de draadlengtes aan de potmeters of is dit niet van invloed op eventuele storingen?
En nog een beginnersvraagje; Hoe stel ik de juiste waarde van P1 in?

Volgens mij had je rekening gehouden met de optionele weerstand van 15 Ohm in de voeding, die had je vast als R33 bestempeld
Bob

[Ah!buis]

De instelpotmeters P1, P3 en P4 wilde ik eigenlijk op het chassis plaatsen met wat meetbussen zodat ik de instellingen van buitenaf kan doen.
Moet ik nog rekening houden met de draadlengtes aan de potmeters of is dit niet van invloed op eventuele storingen?

De draadlengte is niet zo erg, is meer waar die draden langs gaan komen, hoe langer hoe meer kans dat 't ergens fout gaat.
In de lijst had ik vertikale trimpots gezet, zijn het handigst bij bedraden met steunen.Is misschien beter om een deelschakeling op een gaatjesprint te zetten, zijn horizontale trimpots handiger.

En nog een beginnersvraagje; Hoe stel ik de juiste waarde van P1 in?

P1 is bedoeld om de verschillen in de buis weg te regelen.Staat goed als op M1 en M2 dezelfde spanning staat (verschil=nul).
P2 is volumeregelaar.
Met P4 wordt de ruststroom van de eindbuizen ingesteld (bijv. 50mA, te meten met 500mV over R26 en R27, M3- en M4-massa).
En P3 om bij M3 en M4 de spanning gelijk te maken = zelfde stroom door beide buizen.
P3 en P4 beïnvloeden elkaar wat, regeling paar keer herhalen.
Zou nog een P5 bij kunnen om de hoeveelheid tegenkoppeling in te stellen (ingangsgevoeligheid aanpassen) en ook voor C2 een trimmer ipv proberen en in/uitsolderen.

Volgens mij had je rekening gehouden met de optionele weerstand van 15 Ohm in de voeding, die had je vast als R33 bestempeld

Best mogelijk, ik vergeet tegenwoordig meer dan ik ooit geweten heb
Anne

[Spoc]

Ik ga met Turretboards de deelschakeling opzetten. De komende maanden even op componentenjacht.
Bob

[Ah!buis]

De schemas wat ruimer opgezet, kan er ook meer tekst bij.Tegelijk de voedingstrafo aangepast.
Enkele toevoegingen voor de zekerheid en het gemak.
De tegenkoppeling regelbaar, kan de ingangsgevoeligheid aangepast.En de condensator ook regelbaar, hangt af van de UGT en de stooicapaciteiten, dus een onzekere waarde.
Een stopweerstand toegevoegd en de negatieve voeding wat verder afgevlakt.
Om verwarring te vermijden de onderdelen nummering niet verandert.
Anne

[Spoc]

Dat leest inderdaad makkelijker, Anne.

Nog even voor de onderdelenkeuze de volgende vraag.
Voor de instelpotmeters P3 en P4 gebruik ik helitrim balk intelpot's. Die kan ik makkelijker op het chassis bevestigen. Alleen is de waarde 20K ipv 22K.
Maakt dit nog verschil voor de waarde van weerstand R22, deze is nu 10K?

Bob