Ik stuit hier op het forum regelmatig op misverstanden rond de oorzaak van zichtbare naden bij mdf constructies.
Voor veel zelfbouwers is het volgende niets nieuws, maar ik voel toch de behoefte om een en ander even duidelijk te maken.
De oorzaak van het op den duur zichtbaar worden van naden zit hem de werking van mdf in dikte. Door schommelingen in de luchtvochtigheid treedt er uitzetting en krimp op in de dikterichting van mdf. Er is ook een minimale werking in de lengte/breedte, maar die is niet in verhouding tot die in de dikte.
Het volgende blokje mdf was 40 x 30 x 18mm (lengte x breedte x dikte). Na ongeveer een etmaal in een kopje water is het blokje 40.3 x 30.3 x 36mm.
Toegepast in een eenvoudige hoekverbinding komt dat verschil in werking tot uiting in het op termijn aftekenen van de naden. Het ene paneel krimpt in de dikte, maar het aangrenzende paneel gaat daar niet in mee, aangezien het in de lengte/breedte niet zo krimpt.
Het resultaat is dan inderdaad alsof het lijkt dat de kopse kanten zijn gaan aftekenen, en dus de schuldige zijn, maar in feite is het dus andersom. Hierdoor denken veel mensen dat het helpt om beter te schuren, beter te plamuren, vaker te gronden, zich speciale peperdure 'mdf-primer' te laten aansmeren, etc, omdat het kopse mdf zo poreus is.
Het werkelijke probleem zit hem echter in de constructie, en hoe vaak je ook schuurt en plamuurt, na verloop van tijd zal er altijd weer iets van een naad zichtbaar worden. En uiteraard geldt hier: hoe glanzender de afwerking, des te zichtbaarder de naad.
Nu zijn er verschillende mogelijkheden om dit probleem aan te pakken, afhankelijk van het einddoel.
Een naad is er altijd op een hoekverbinding, het is de kunst om die naad op een plek te leggen waar hij het minst opvalt.
Een mooie manier is natuurlijk het verstek:
Het verstek is een mooie oplossing voor een hoekverbinding waar naderhand niet een groot facet of een grote afronding aan gemaakt wordt. Frees je bijvoorbeeld een flink facet aan een verbinding in verstek, dan krijg je weer een naad die over het facet loopt:
In zo'n geval kan je beter kiezen voor een verbinding met sponning. De naad valt dan precies op de overgang van het ene vlak naar het andere, en zal daardoor niet zichtbaar aftekenen:
Op dezelfde manier kan je een verbinding maken die je later wilt voorzien van een afronding. Ook hier valt de naad op een overgang van verschillende vlakken. Hij is er wel, maar hij springt niet in het oog omdat de lichtval/spiegeling op die overgang sowieso al onderbroken is:
Voor degenen die niet de beschikking hebben over de juiste machines om sponningen te maken, is er nog een elegante zelfbouwmethode om hetzelfde resultaat te bereiken. Je maakt dan een simpele hoekverbinding, waarna je één kant overplakt met een plaat. Daarna kun je een afronding/afschuining maken om zodoende de naad te camoufleren:
Ik hoop dat het verhaal een beetje duidelijk is. Het zijn werkwijzen die ik al jaren toepas als meubelmaker. Er zijn uiteraard nog allerlei kanttekeningen te plaatsen, evenals er nog meer manieren zijn, maar dit verhaaltje is vooral bedoeld als hulp bij de probleempjes die luidsprekerbouwers tegen het lijf lopen.
