resonaties temmen : sper of zuig

[Henkjan]

ik heb nu de W3-315SC 's in m'n lancetta's zitten (met "filter" van de tisch-tml), doen t op zich prima, maar t hoog is toch wat te.
is fabrieksgafriek, meten komt nog

nou hoop ik de klank te kunnen verbeteren door in elk geval die resonantiepiek bij de 10k plat te slaan met wat extra componenten in t filter. de "rommel" nog hoger hoop ik minder last van te hebben als ik de speakers niet helemaal naar de luisterplek toedraai

nou zijn er 2 manieren om resonaties te temmen, 1 zet een LCR combo paralel aan de speaker, in goed germanisme een zuigkring (zie je vaak om een resonantie van een mid te temmen). of je zet een LCR combo in serie met de speaker, een sperkring dus (zie je vaak om de curve van een breedbander vlak te krijgen).

is er wat te zeggen over wanneer welke toe te passen? wat zijn ervaringen met de verschillende?

[richard]

Met die zuig- of sperkring zuig c.q. sper je ook de goede frequenties van 10 kHz weg; het blijft een lapmiddel om een gebrek in de luidspreker te maskeren. Mischien een zuigkring op 10 kHz en het ding filteren op 5 kHz met een fatsoenlijke 19 mm tweeter een betere oplossing.

[Henkjan]

nee geen tweets, uitgangspunt blijft de breedbander, dus idd met wat moeite een gebrek van de speaker wegpoetsen

[richard]

Een laklaagje op het membraan of strategisch opgelijmde rubberdopje wil ook wel eens helpen.

[Pjotr]

Hallo Henkjan,

Vrees dat Richard gelijk heeft, dit soort dingen zijn vrijwel niet weg te poetsen omdat de resonanties in het weergavebereik van de speaker zitten. Het is een beetje inherent aan metal cones. Wat je kan doen is om het hoog boven de 7 kHz wat af te zwakken.

Een zuigkring zal lastig worden omdat je een breedbander hebt die verder niet gefilterd is. Zo'n zuigkring staat // aan je speaker en werkt alleen bij de gratie van de impedantie van een wisselfilter. Kom je in jouw geval op iets van een sperfilter uit maar simpel is het niet, zeker omdat de Q-factor van die resonanties tamelijk hoog is aan de smalle bultjes te zien.

Alternatief is idd strookjes schuimrubber of vilt o.z.i. op de conus te plakken zoals Richard suggereert maar dan kom je helemaal op experimenteel terrein, gaat ten koste van het rendement en verandert de TS parameters wat door de extra masssa.

[Wowly]

Misschien is het b wat om een zacht materiaal aan de voorzijde van de baffle te plakken, al helpt het maar een klein beetje.....?

[Roland]

Hoi

Ik denk dat het pobleem er eigenlijk niet zo inzit of je een piekje weg krijgt maar hoe die W3-315SC zich in de "tijd" gedraagt. Een lelijke cone break up die echt als een kerkklok je membraam aan het swingen zet kan je twee dimensionaal (zie plot in 1e post) goed aanpakken maar je blijft hem natuurlijk horen. De waterfall plots in de hobby hifi zien er trouwens niet slecht uit voor de w3-315sc de resonanties in het hoog lijken snel weer te stoppen.

(de waterval plot van deze thiel maakt wat duidelijker wat ik bedoel: als je de piek bij 4500 hz vlak hebt gemaakt wat wel makkelijk zou moeten kunnen omdat ie mooi symetrisch is, zit je nog steeds met die rug in de warterval plotrhttp://www.clofis.nl/nl/thiel/C220-NT6.pdf)

Wat ik me wel goed zou kunnen voorstellen is dat elke w 315 sc zijn resonaties net weer wat anders heeft liggen, omdat bijvoorbeeld de dust cap net met wat meer of minder lijm is vast gezet. Als dat zo zou zijn zit je met een knap irrtant probleem je zal voor elke driver zijn eigen correctie netwerkje moeten ontwikkellen of ze gaan matchen.

Groeten Roland

[Maurice01]

Is het mogelijk om vanaf de 6/7 Khz het niet met een db of 3 af te zwakken?

[Pjotr]

Ja stelde ik ook al voor maar gezien het grafiekje misschien wel een dB of 6. Denk dat ie daar sowieso een stuk rustiger en minder fel van gaat klinken.

[Henkjan]

naja, individueel (per unit) is wat meer werk, maar hé t is een hobby toch?! ik zal eens gaan meten. misschien kan ik idd eens beginnen met algemeen afzwakken, is misschien t minst ingrijpend

[asterduc]

Henkjan,

Onwaarschijnlijk dat de kast hier iets beinvloed. Daar is de bult te breedbandig voor en de frekwentie te hoog (<3 cm golflengte).

Gewicht toevoegen is het laatste wat ik op deze unit zou doen, hij moet tenslotte het hoog weergeven en dat doe je niet met extra membraangewicht.

Sperkring:
Voor analyse had je weergaveschaal beter wat kleiner geweest dan 0-100 db. Ik vermoed dat hier 2 zaken aan de hand zijn.

1. een resonantie: De impedantiecurve bevestigd dat het op 10khz gaat om een membraanresonatie. Moeilijk te zien, maar ik merk daar toch een kleine afwijking op 10k, en ook op 1k, maar dat is volgens mij meer een meetfout.

2. een geboost hoog: ik heb geen idee of dit een gevolg is van de resonantie ofwel een extra verhoging van het hoog.
Een groot membraan is beperkt in de afstraling onder hoek. Hierdoor gaat er minder hoog gereflecteerd worden waardoor de speaker toch iets minder fris klinkt. Je kunt volgens mij dus best een extra hoogboost behouden bij dergelijke breedbanders.


Als je het echt puristisch en compromisloos highend wilt aanpakken dan kun je het volgende uitproberen.

Koppel een stroboskoop met je funktiegenerator en stuur de speaker aan.
Ga naar het probleemgebied, dus rond 10khz.
De stroboskoop flitst op dezelfde frekwentie als de konusbeweging.
Als de resonantie in het membraan toeslaat zal dit punt op het membraan visueel zichtbaar worden. Het is nu de kunst om dat punt op de konus homogener te maken met de rest van het conusoppervlak. Dit kan door die plaats iets te verstevigen (een beetje nagellak of uitgestreken cyaanlijm) ofwel net naast de opbreking een beetje materiaal weg te nemen.

Ik heb deze wegschuurtechniek vroeger met succes toegepast op polymeermembranen (carbon, kevlar). Dit was dan wel op lagere frekwenties (2 tot 5 khz). Of dit ook lukt op een metaalkonus bij 10 khz kan ik niet bevestigen.

Ed.

[Pjotr]

Hallo Ed,

Een dergelijke techniek kan ik op alu conussen beslist afraden. Zo'n alu conus is heel erg dun. Dat levert gegarandeerd deuken in de conus op waar je niet op zitten wachten.

Heb al eens een Visaton AL 130 verprutst door die op te willen meten met de massa methode. Gewichtje (een grote sleutelring) was met dubbelzijdig tape vast gezet. Gaat dus niet.

[SSassen]

Asterduk?

Koppel een stroboskoop met je funktiegenerator en stuur de speaker aan.
Ga naar het probleemgebied, dus rond 10khz.

Een strobe op 10KHz? Dacht 't niet, dat red je nooit, deze techniek is alleen te gebruiken in het laag, dus tot zo'n 100Hz.

Met vriendelijke groet,

Sander Sassen
http://www.hardwareanalysis.com

[asterduc]

Een strobe op 10KHz? Dacht 't niet, dat red je nooit, deze techniek is alleen te gebruiken in het laag, dus tot zo'n 100Hz.

Deze techniek wordt bij klankborden van gitaren gebruikt, daar had ik het idee vandaan. Die liggen inderdaad in het lagere toongebied.

Het is ondertussen meer dan 10 jaar geleden dat ik dit experiment heb uitgevoerd op mijn speaker, de preciese details zijn mij ontgaan, maar ik kan met grote zekerheid zeggen dat het mij toen gelukt is. Bij die luidsprekers lag het probleemgebied rond enkele khz (bvb Davis 17KLV) Het apparaat dat ik daarvoor gebruikte was een Autostroboskoop waarmee de voorontsteking kan worden afgelezen.
Een Automotor maakt toch goed 7000 rpm, bij motorfietsen zelfs over de 15000 rpm. Ik neem aan dat de stroboskoop dan ook op deze toerentallen kan funktioneren en het dus wel zou moeten kunnen lukken.

Ed.

[Pjotr]

Een Automotor maakt toch goed 7000 rpm, bij motorfietsen zelfs over de 15000 rpm. Ik neem aan dat de stroboskoop dan ook op deze toerentallen kan funktioneren en het dus wel zou moeten kunnen lukken.

Ed.

Vertel mij wat, ons Kreidlertje liep destijds 18.000 rpm. Maar dat is nog steeds "maar" 18.000/60 = 300 Hz.

Met een paar moderne ultabright ledjes moet wel wat te flansen zijn rond de 10 KHz.

[richard]

Met "laser-doppler-interferometrie" moet het ook te doen zijn.

[Henkjan]

Met "laser-doppler-interferometrie" moet het ook te doen zijn.

eens kijken of ik die nog in de schuur heb staan

maar ik ga zo aan t meten, echte grafieken volgen dus later vandaag

[asterduc]

Ik heb deze morgen wat opzoekwerk gedaan in mijn oude kladboeken om nog wat van die metingen terug te vinden.

De strobo die toen gebruikt werd was zo'n disco zelfbouwkitje gekoppeld aan een gewone funktiegenerator.
De frekwenties staan niet aangegeven maar aan mijn notities te zien heb ik gewoon een frekwentieband afgelopen en daarbij visueel proberen te ontdekken waar er resonantievlakken te zien waren, zonder echt te weten op welke frekwentie dat was (buiten dan de zeer onnauwkeurige aflezing op mijn Escort generator).

Niets wijst erop dat het in de hogere frekwenties gebeurde, ik kan mijn eerdere bewering dan ook niet bevestigen.

Ed.

[Henkjan]

zo, heer ar ze rezultz:



niet zo vreemd dattie "wat" schel klinkt.... +15dB bult. pfoe. dit is dus met t correctie netwerk, zonder dat is het hele gebied tussen de 1k en 7k zo'n 4dB hoger

[Pjotr]

Zow das niet misselijk Henkjan. Of eigen WEL tamelijk misselijk

Volgens mij kun je er gewoon een 2e orde lowpass op iets van 7 KHz voor zetten Moet ze wel met een zobel eerst de impedantie van de speaker corrigeren anders gaat dat niet werken.

[Roland]

Hoi henk Jan

Wat een enorme bult! Ga je ook een tweede exemplaar meten? En hoe ziet de plot er off axis uit?

Groeten Roland

[Henkjan]

... hoe ziet de plot er off axis uit?

[richard]

Niet één maar twee problemen. Het wordt vast toch een tweetertje.

[Henkjan]

Ga je ook een tweede exemplaar meten?

ik ga als eerste eens een RL proberen, geoptimaliseerd op de 15 graden meting denk ik. doel: dat die ergens rond de 15 of 16 op 0 zit. eerst maar eens in een spreadsheet de beide curves middelen en dan AudioCAD in gooien.

Niet één maar twee problemen. Het wordt vast toch een tweetertje.

nee hoor. als ik iets met een tweeter in een Lancetta ga doen dan stop ik er de Mivoc MHE280 in (met kant&klaar filter) dan kan ik tenminste meteen door naar t volgende project maar zonder dollen: als ik makklijk een nette curve wil hebben, dan stop ik de W3-871 er wel weer terug in

[Henkjan]

met 0.39mH spoel ervoor:

schaalverdeling is 6dB tussen de dikke lijnen