Tweeters met niet-geleidende spreekspoeldragers??

[Jerry]

Bij woofers zie je verschillende materialen voor de spreekspoeldrager (voice coil former): echte geleiders, zoals aluminium; niet-geleidende materialen als glassfiber en kapton en er tussenin, zoals titanium (24x minder geleidend dan koper).

Over tweeters zijn de producenten minder expliciet. Wat ik tegen kom is vooral aluminium en soms titanium.

Kennen jullie misschien tweeters met niet-geleidende spreekspoeldragers? (voice coil formers)
En dan nog het liefts met een behoorlijke verplaatsing (Vd) en lage resonantie (fs)...

[bas focal m180]

En dan nog het liefts met een behoorlijke verplaatsing (Vd) en lage resonantie (fs)...

Het klopt dat bij de meeste tweeters aluminium word gebruikt, wat jammer is omdat een aluminium spreekspoel drager elektrische wervelstromen veroorzaakt.

Heel veel tweeters van 25/28mm hebben tegenwoordig een Fs van 500hz en een x-max van 0,5mm one way.

Deze tweeter Wavecor TW030WA12 heeft alles, x-max, Sd en een kleine waveguide en kan laag in gezet worden.
Ook de Satori TW29BN-B kan je probleemloos laag inzetten.
Maar volgens mij hebben ze allebei een alu spreekspoel drager.


Maar wil je nog lager +- 1000/1200hz en absoluut geen alu spreekspoel drager kijk eens naar AMT tweeters, beyma en ess bv. Ook mundorf heb je die je vroeg kan inzetten.

[beijert]

Ik denk dat de belastbaarheid ook een probleem is, ik neem aan aluminium wel beter warmte afvoert dan bijvoorbeeld de oude papieren kokers.

[ds23man]

De belastbaarheid is inderdaad de reden om alu te gebruiken.

[Pjotr]

We hebben het daarover in Alphen even gehad Jerry en heb er nog even over nagedacht. De meeste tweeters hebben een "underhung" constructie. D.w.z. dat de spreekspoel korter is dan de magneetspeet. Bij een dergelijke constructie ontstaan er geen, of vrijwel geen, wervelstromen. Denk dat daarom een alu drager ook geen probleem vormt zoals bij mids en woefs met een uit de magneetspleet stekende spreekspoeldrager.

[richard]

Bij een dergelijke constructie ontstaan er geen, of vrijwel geen, wervelstromen.

is dat wel zo? Een bewegend metaal in een magneetveld veroorzaakt toch altijd een wervelstroom in dat metaal die de beweging tegenwerkt.

[Shadow]

Aluminium heeft geen magneculen en daardoor ook geen tot weinig invloed op het magneetveld.

[richard]

Aluminium heeft geen magneculen.

Wat zijn dat?

Het maakt voor het ontstaan van wervelstromen niet uit of het metaal magnetisch is of niet.

[SSassen]

Precies, hoeft alleen maar elektrisch geleidend te zijn. Overigens vind ik dit topic wel enigzins vermakelijk omdat er, zoals Peter correct aangeeft, wel wat haken en ogen zitten aan het wel of niet gebruiken van aluminium als spreekspoeldrager.

[Pjotr]

Wervelstromen zijn elektrische stromen opgewekt in een geleider die zich beweegt in een magnetisch veld. Die beweging in het magnetisch veld wekt op zich geen stroom op maar wel een spanning in de geleider. Afhankelijk van de vorm en de geleidbaarheid van de geleider gaat er dan een stroom lopen ten gevolge van die spanning. Stroom kan er alleen lopen als de stroomkring gesloten is. Daarom zitten er in alu spreekspoelhouders altijd 1 of meerdere spleten om de stroomkring te onderbreken. Over ieder segment staat dan wel een inductiespanning maar die kan geen stroom opwekken. Daarvoor is een gesloten circuit nodig: Een continue geleider zonder onderbreking. Steekt er nu een stuk spreekspoelhouder uit de magneet dan wordt daar geen inductiespanning in opgewekt, er is daar immers geen magneetveld. Er gaat daar dan alsnog een beetje stroom "buitenom" lopen. En hoe meer het uitsteekt, des te meer stroom daar lopen kan, en dat wil je niet. Steekt de spreekspoel helemaal niet uit zoals bij een underhung, dan kan er vrijwel geen wervelstroom lopen bij een alu spreekspoelhouder. Ze hebben ook niet voor niets doorgaans een hoge reputatie.

[Shadow]

Precies, hoeft alleen maar elektrisch geleidend te zijn. Overigens vind ik dit topic wel enigzins vermakelijk omdat er, zoals Peter correct aangeeft, wel wat haken en ogen zitten aan het wel of niet gebruiken van aluminium als spreekspoeldrager.

My bad, het hoeft idd maar een geleider te zijn om er stromen in op te wekken, maar ik betwijfel nog steeds de invloed op het veld van de permanente magneet. Zo veel vermogen verstook je niet in een tweeter natuurlijk

[richard]

Wervelstromen zijn elektrische stromen opgewekt in een geleider ...

Duidelijk verhaal.

[Pjotr]

Morgen het vervolg van deze feuilleton Joram. Nu wassen, plassen, tandenpoetsen......

[bas focal m180]

dan kan er vrijwel geen wervelstroom lopen bij een alu spreekspoelhouder. Ze hebben ook niet voor niets doorgaans een hoge reputatie.

Qms geeft dezelfde orde van grote aan in verliezen, het maakt niet uit of de driver 10cm of 50cm groot is of in een tweeter.
Bij Qms zie ik ongeveer dezelfde lage waardes als bij konus drivers met een alu spreekspoel houder.
Maar word de aluspreekspoel houder vervangen door eentje van titanium of een ander materiaal dan zie je een duidelijke verbetering in Qms.

Die hoge reputatie zal wel met warmte afvoer en uitval te maken hebben, qua elektrische verliezen zijn de aluminium houders helaas de mindere spreekspoel dragers.

In de vorige Hobby hifi was te zien wat verschillende spreekspoel houders doen met een en dezelfde unit (seas w18ex001)

[beijert]

Maar de uitslag van een tweeter is in de praktijk nihil vergeleken met die van een woofer.

[richard]

Maar de uitslag van een tweeter is in de praktijk nihil vergeleken met die van een woofer.

De uitslag in vergelijk wel. Maar omgekeerd staat de woofer in vergelijk stil.

[Pjotr]

Dat maakt niet uit voor de demping ten gevolge van de wervelstromen. In het lineaire gebied hangt die niet van de uitslag af.

Bij Qms zie ik ongeveer dezelfde lage waardes als bij konus drivers met een alu spreekspoel houder.
Maar word de aluspreekspoel houder vervangen door eentje van titanium of een ander materiaal dan zie je een duidelijke verbetering in Qms.

Ja, logisch. Het ging om het verschil tussen een underhung en overhung spreekspoel. Welke zeg vergelijkbare mids/tweets, heb je daarvoor vergeleken dan? Overigens zijn heel veel dome tweeters ook geen underhung zie ik. Zelfs mijn all time favoriet de ScanSpeak 9700 niet!

[bas focal m180]

Ja, logisch. Het ging om het verschil tussen een underhung en overhung spreekspoel. Welke zeg vergelijkbare mids/tweets, heb je daarvoor vergeleken dan? Overigens zijn heel veel dome tweeters ook geen underhung zie ik. Zelfs mijn all time favoriet de ScanSpeak 9700 niet!

Alle mij bekende konus units met een aluminium spreekspoel drager zijn overhung, hebben een Qms van 1,5 tot +- 3,5.
Alle mij bekende konus drivers under of overhung zonder aluminium spreekspoel drager hebben een Qms van 4 á 5 of hoger,

Bij een hele hoop tweeters zie ik een Qms tussen de 1,5 en 3,5.
Of ze underhung of overhung zijn heb ik nooit echt op gelet.

Ik veronderstel gezien nagenoeg dezelfde Qms dat het niet uitmaakt of een spreekspoel under of overhung is maar wel of die houder van aluminium is gemaakt of niet.

[Jerry]

Heel veel tweeters van 25/28mm hebben tegenwoordig een Fs van 500hz en een x-max van 0,5mm one way.

Heel veel tweeters hebben een x-max van 0,5 mm one way?

Heb je daar wat voorbeelden van? Ik weet dat Seas Excel tweeters dat halen, maar verder?
- Wavecor niet: 0,4
- SB Acoustics niet: 0,25
- Bij Scan-Speak alleen de D2608/913000

[Jerry]

Dank voor alle interessante bespiegelingen, waaronder de underhung en AMT-tweeters.

Maar even terug naar mijn vraag: weten jullie (electrodynamische) tweeters met niet-geleidende spreekspoeldragers? Of zijn die er niet? (voor een hifi-toepassing)

Peter (Pjotr) had mij op de luisterdag Seas getipt, maar daar kan ik er niet eentje tussen vinden... Al loop ik er wel tegen aan dat de leveranciers bij tweeters vaak niet vermelden wat het materiaal van de spreekspoeldrager is.

[Henkjan]

sommige vintage Philipsen hebben een papieren spreekspoel iirc

[Jerry]

Nou, ik heb er eentje gevonden: Beyma T-2030, maar of dat echt een optie is...

Geen specificaties van Vd, Sd of Xmax, met een spreekspoeldiameter van 1 inch.

[Henkjan]

T/S parameters zijn voor een tweeter ook niet relevant

[Jerry]

T/S parameters zijn voor een tweeter ook niet relevant

Voor jou misschien.

Ik heb toch echt de Vd, Sd, Xmax, fs en Qms nodig...

[Rudy_h]

Dank voor alle interessante bespiegelingen, waaronder de underhung en AMT-tweeters.

Maar even terug naar mijn vraag: weten jullie (electrodynamische) tweeters met niet-geleidende spreekspoeldragers? Of zijn die er niet? (voor een hifi-toepassing)

Peter (Pjotr) had mij op de luisterdag Seas getipt, maar daar kan ik er niet eentje tussen vinden... Al loop ik er wel tegen aan dat de leveranciers bij tweeters vaak niet vermelden wat het materiaal van de spreekspoeldrager is.

Transducer Lab heeft iig 1 type keramische tweeter N26C- met 3 verschillende spreekspoel dragers, Alu, Titanium en Glasfiber
Fs is van de tweeters resp. 560, 570, 580Hz
Xlin is +/-1mm

Rudy