High-end forse vloerstaander, d'Appolito H/M en actief laag

[Robin.vdP]

Een goed begin is het halve werk? Laat ik dan van mijn eerste zelfbouw speaker maar een flink project maken!

Wat ik ga maken is een high-end vloerstaander met een bruto volume van zo'n 120 liter, d'Appolito lay-out van hoog-mid en actief laag. Gebruikte units zijn van Scan Speak:
- R2904/7000SE
- 15W8530KSE
- 23W4557TSE
En voor aansturing van het laag:
- Hypex DS 4.0

Echter, met meer ambitie dan ervaring, wil ik ook niet meteen vanaf scratch een luidspreker ontwerpen. Ik baseer mij in dit geval op het ontwerp van de Maxima van Ruud Jansen / Speakerland. Ik hou zijn keuze van gesloten kast, units + versterking intact en de breedte van de mid-hoog baffle, zodat ik zijn filter kan toepassen. Voor een beginner als mijzelf zal er al genoeg uitdaging zitten in het creëren van een eigen kast rondom dit bestaande ontwerp.

Wat ik voor ogen heb is een enkele kast (i.t.t. de afzonderlijke top- en laag-kast van de Maxima) met ronde (zij-)wanden. Ok, makkelijk gezegd, maar dan... ach hoe moeilijk kan het zijn, genoeg kasten met gebogen wanden tegenwoordig! Toch?

Het mooie van Internet en dit forum in het bijzonder , is dat je met goed zoeken en veel lezen al ontzettend veel te weten kan komen. Zo kwam ik binnen bij ALDEBIJL zijn prachtige versie van de Maxima's - al aardig in de richting van mijn plannen. Ook heb ik met veel plezier alle inmiddels 65 pagina's van MechanicalAnimal zijn Galactica-project doorgespit. Om vervolgens 86 pagina's Concave onderzoek en bouw proberen te begrijpen , plus natuurlijk 22 pagina's Concave MKII en tenslotte nog 10 Concaeve Solide. Prachtige projecten! Ik probeer, om te beginnen, het doorzettingsvermogen van MechanicalAnimal en het (grondige!) onderzoek van Asterduc, naar mijn luidsprekers te vertalen.

Volgende post: vormstudies!

[Henkjan]

da's binnenkomen, nix zesjescultuur

welkom!

[tonvandeacker]

No guts......no glorie.
Meteen een uitdaging.....ga ik volgen...
Suc6
Ton

[Robin.vdP]

Bedankt heren! Inderdaad: no nuts, no glorie. En zeker no zesjes! Dit project kan dan ook wel een tijdje duren. Ik mik op een jaar.

Zoals gezegd had ik al een tijdje mee zitten lezen, waardoor ik ook al even bezig ben de plannen vorm te geven. Deels letterlijk, want -oh ironie- hoezeer een luidspreker ook juist om het geluid gaat... de eerste vraag als je er één gaat maken is toch: Hoe komt 'ie er uit te zien? Niet hoe 'ie gaat klinken, gek genoeg.

Ik ben inmiddels op een ontwerp uitgekomen, maar ik deel graag het ontwerptraject(je) met jullie! Zie de bijgevoegde schetsen. In het topic van de Concaeve Solide zat (zit?) Asterduc met eenzelfde soort uitdaging als ik op uitkwam: een te dikke woofer in een te smalle behuizing proppen. Gelukkig was daar hsmeets met een topidee (én een mooi plaatje!) wat mijn inspiratie werd. Wat zeg ik, hij tekende spontaan bijna 1-op-1 mijn speaker. Dank daarvoor!

Uiteindelijk heb ik zelfs nog een beetje SchetchUp zitten leren, met mijn eigen 3D-plaatje tot gevolg. Niet zo mooi als van hsmeets, maar wél volgens de maatvoering die ik nodig heb.

Volgende post: constructie!

[MechanicalAnimal]

JA! komt u maar ik ben aan boord

ik zeg: Ontwerp 1B

nevermind....eerst lezen M.A.

[hsmeets]

Ik zeg ontwerp 3. Doen.

[Vinculum]

Tja, ik ga toch ook mee met de 1B van MA...
Vind nr 4 een beetje uitgekauwd.

[John P]

Het juiste antwoord is volgens mij luidspreker 3.

[Marp]

Wat je zelf het mooist vindt, al moet ik zeggen dat ik #3 weer eens wat anders vind. En eerlijk is eerlijk: een in de breedte ondergedimensioneerde baffle kan een heel mooie manier zijn om een luidspreker een totaal ander aanzien te geven.

Bron: http://www.visaton.de"

In een druppelvorm kunnen op deze manier elementen net zo vloeiend in elkaar over lopen als bijv. een motor of luchtinlaat in een vliegtuig. Uiteenlopende elementen tot een harmonisch geheel smeden kán een ontwerp heel boeiend maken.

[Martijn M]

Mijn voorkeur gaat uit naar 1b, maar ik zou de punt aan de achterzijde afronden, om het ontwerp zo consistenter (vloeiende lijnen, geen scherpe hoeken) te maken.

Ben je van plan de filtering zelf te doen?

[AatV]

Ben zelf niet zo van die afrondingen. Blijf op je hoede voor het Barbapappa-effect.

groet,
Aat

[Robin.vdP]

Hoewel ik eigenlijk zelf al tot een keuze gekomen was, vind ik het toch erg leuk om alle voorkeuren te horen! Het verbaast me niks dat ontwerpen 1B en 3 nogal wat voorkeur genieten. Zelf vond ik 1B echt de mooiste en 3 ook erg leuk. Misschien voor later...

Ik heb uiteindelijk voor ontwerp 4 gekozen, omdat ik bang ben dat 1B met alle afrondingen voor mij, voor een eerste bouwproject, ondoenlijk is om te construeren. Of kan iemand mij suggesties geven?

Ontwerp 3 heeft issues met mijn voornemen om de baffle-breedte van de Maxima aan te houden (met als doel dat kans groter is dat ik het bijbehorend filter 1-op-1 kan overnemen), plus dat die niet door de jury-selectie kwam. Zou eerlijk gezegd ook niet zo goed in ons interieur staan, die vorm. Daar was ik het wel met de jury eens.

Voor ontwerp 4, welke ik ook erg mooi vind, heb ik al concrete ideeën hoe ik dat kan maken. En dát ik het kan maken. Hoewel ik overigens wel van plan ben eerst een center-speaker te bouwen volgens eenvoudig ontwerp met afronding, om wat ervaring op te doen.

Mijn plan houdt in dat ik de woofer en mid-units bevestig op cilinders (dat is bij de woofer feitelijk al zo), die gemonteerd zijn op een binnenkast, welke middels box-in-box principe zo min mogelijk trillingen doorgeeft aan de buitenkast. Zal dit zsm nog eens uittekenen!

Verder twijfel ik nog een beetje of ik de zijwanden met de 'gebogen laagjes' of 'gefreesde plakjes' methode ga doen... ergens lijkt me de laatste de fijnste, maar heb al meerdere projecten met scheuren in het hout gezien.

[Bean]

Afhankelijk van de crossover frequentie van de woofer zou je deze ook op de zijkant kunnen monteren. Als je het mooi vindt natuurlijk...

[Robin.vdP]

Wouter, bedankt voor het meedenken!

Woofer aan de zijkant kan zeker mooi zijn, maar gaat in dit geval niet werken. Ten eerste omdat de woofer doorloopt tot 80 Hz en ten tweede omdat mijn speakers een beetje in een nis staan. Hoewel ik weet dat speakers op lage frequenties nagenoeg rondstralend zijn, wil ik zoveel mogelijk voorkomen dat energie die nis in 'gestraald' wordt. Overigens is ook Ruud Jansen, de ontwerper van het oorspronkelijk ontwerp heel uitgesproken tegen side-firing in het Maxima concept.

Ik heb vandaag nog even ter verduidelijking mijn beoogde constructie geschetst. Zie bijlage!

[Robin.vdP]

Iemand tips over hoe ik zo'n constructie het best kan realiseren (laagjes, plakjes?) en hoe ik binnenkast van de buitenkast best kan ontkoppelen?

[markbakk]

Twee zaken moet je onderscheiden. Voor de laagkast is een mogelijk criterium dat de constructie stijf moet zijn. Ontkoppelen van het chassis is daarbij minder van van belang: paneelresonanties zullen bij een kast met voldoende bracing te hoog in het frequentiebereik liggen om er last van te hebben. Je belangrijkste probleem is staande golven in deze behuizing.
Voor de midunits is ontkoppelen en een dode kast wel van belang. Sandwiches van materialen, paneeldemping en evt. Constrained Layer Damping zijn ideeën hiervoor. Ook bij de midunits zul je resonanties in de vorm van staande golven in de kast moeten zien te vermijden.

[Robin.vdP]

Bedankt Mark, goed punt! Dit had ik inderdaad in de diverse andere topics al gelezen, maar goed om daar nog eens aan herinnerd te worden.

Voor alle duidelijkheid, in bovenstaande constructietekening staat niet alle bracing in de laagkast getekend, alleen hoe ik de cilinder daarvoor wil gebruiken.

Maar na nog even nagedacht te hebben, denk ik dat beter af ben met een bouwwijze waarbij ik laagjes buig MDF of multiplex gebruik met loodbitumen als sandwich-laag. En in de mid-behuizing zandkamers voor nadere demping.

Is er iets te zeggen in het voordeel van buig MDF of juist multiplex? Daar kon ik weinig van terugvinden.

[markbakk]

Ik zou een mix gebruiken, verschillende materialen in een sandwich pakt in de praktijk vaak goed uit. Bij buig-MDF zou je de holle ruimten van de zaagsneden overigens ook nog ergens mee kunnen opvullen (zand?).

[Robin.vdP]

Dit project vordert traag, maar gestaag. Denk aan orde grootte van de bewegingssnelheid van de continenten.

Belangrijkste reden hiervoor is dat ik nog helemaal geen plek heb om daadwerkelijk te gaan klussen en ook nog niet alle gereedschap. Maar voorbereiden kan ook zonder, dus ik ben eens langsgegaan bij houthandel Van de Voort in Udenhout.

Een kort, maar prettig gesprek gehad. Mijn belangrijkste vraag ging over de constructie van de cilinder, waarbij mijn gedachte was dat dit uit massief hout oersterk zou zijn. En hoe ik, zeg, een boomstam van de juiste diameter zou kunnen bewerken hiervoor.

Al snel werd mijn onkunde gecorrigeerd - gelukkig, want een cilinder uit massief hout is een heel slecht idee. Door de onvermijdelijke krimp zal de cilinder namelijk open scheuren. Ter illustratie: een holle boom op het terrein had een wand van 12 cm die volledig doorgescheurd was door krimp.

Verder filosoferend over hoe ik dit dan wél zou kunnen realiseren, schatte hij in dat ik de cilinder het best uit plakjes zou kunnen opbouwen. Dit tegenover het alternatief om de cilinder uit overlappende laagjes buig-hout te fabriceren. Goed, weer wat wijzer! Aangezien hij alleen massief hout verkoopt, kon hij me verder niet helpen met tips t.a.v. te gebruiken plaatmateriaal.

Binnenkort ga ik eens bij een triplex- / MDF specialist langs, met de rest van mijn vragen.

[garring]

Waarom een d'appolito opstelling, als er onderin toch al een woofer zit?

[markbakk]

Verder filosoferend over hoe ik dit dan wél zou kunnen realiseren, schatte hij in dat ik de cilinder het best uit plakjes zou kunnen

Met plakjes MDF ga je ook de verkeerde kant op. MDF krimpt enorm, tot 10% in de dikterichting wanneer het droger wordt.

[Henkjan]

Verder filosoferend over hoe ik dit dan wél zou kunnen realiseren, schatte hij in dat ik de cilinder het best uit plakjes zou kunnen

Met plakjes MDF ga je ook de verkeerde kant op. MDF krimpt enorm, tot 10% in de dikterichting wanneer het droger wordt.

multiplex dan maar

[EnjoyProg]

Zelf heb ik 4mm occume hechthout gebruikt om te lamineren. Dat heb ik gelijmd met epoxy, maar bruislijm zal ook prima gaan hoor.

Als de radius klein wordt kan je beter 1,5mm gebruiken, dan kan je alle kanten op!

[Bean]

Ik heb in het verleden een luidspreker gemaakt met een dergelijke ring in het front. Dat topic hier op ZBA ontbeert helaas alle foto's , maar ik kan je wel naar mijn www-knopje verwijzen. Zie Harwood Monitor.

De constructie van de ring zou ik niet tot aan de achterkant van de kast laten doorlopen. In mijn ogen bereik je met normale bracing net zoveel (misschien zelfs meer omdat je het beter passend kunt krijgen). Je kunt de ring dan achteraf in het front frezen. Omdat de ring dan relatief dun blijft, kun je hem dan wel van een of meerdere plakken mdf/multiplex maken.

[garring]

Zelf heb ik 4mm occume hechthout gebruikt om te lamineren. Dat heb ik gelijmd met epoxy, maar bruislijm zal ook prima gaan hoor.

Gewoon houtlijm, werkt perfect!