HK DAC vragentopic

JeffreyvanH · Bericht door **JeffreyvanH** » zo 08 feb 2009, 20:11

hardy schreef:
Waarom heeft hier eigenlijk niemand anders last van?
Ben ik dan de enige?
Ik heb hem inmiddels op diverse andere versterkers geprobeerd met ook andere bronnen met steeds hetzelfde resultaat.

Ligt het niet aan de opamp als je er bij de standaard-opamp geen last van hebt?

JeffreyvanH · Bericht door **JeffreyvanH** » zo 08 feb 2009, 20:13

Er zit zo'n jumpertje om te kunnen kiezen tussen optical en coax; kan ik daar een schakelaar op solderen om van buiten de kast te kunnen schakelen tussen optical en coax?

Jeffrey

hardy · Bericht door **hardy** » zo 08 feb 2009, 20:21

Zou natuurlijk kunnen, maar bij nader inziens is bij beter luisteren ook hier, zij het in veel mindere mate, de vervorming waarneembaar.
Ik heb inmiddels de mod met het bypassen van de elco's geprobeerd, maar dit veranderd niets, nu wil ik ook nog de DC offset gaan verlagen, misschien doet dit iets.

JeffreyvanH · Bericht door **JeffreyvanH** » zo 08 feb 2009, 20:24

hardy schreef:
Zou natuurlijk kunnen, maar bij nader inziens is bij beter luisteren ook hier, zij het in veel mindere mate, de vervorming waarneembaar.
Ik heb inmiddels de mod met het bypassen van de elco's geprobeerd, maar dit veranderd niets, nu wil ik ook nog de DC offset gaan verlagen, misschien doet dit iets.

Maar waarom heb jij er wel last van en ik niet? Toch vind ik het raar dat je het veel minder hebt bij een andere opamp. Ik zou zeggen dat de LM gelijk of minder ruist dan dat andere geval :S.

hardy · Bericht door **hardy** » zo 08 feb 2009, 22:13

Het is geen ruis, maar vervorming zoals bij oversturen of ondervoeden, dus gekraak bij hard signaal.
Ik vermoed dus dat de 5532 iets minder versterking heeft.
Dit is natuurlijk in de datasheet wel na te gaan, maar is nu niet echt belangrijk, omdat er struktueel iets fout is.

hardy · Bericht door **hardy** » di 10 feb 2009, 0:01

Ik ben maar even aan het modden geslagen.
Eerst even de data sheet van de LM bekeken, en daaruit blijkt dat hij nu op de laagste spanning draait.
Ik heb de voedings spanning daarom verhoogd naar 15 volt, zonder verbetering overigens.
Verder heb ik al deze modificaties uitgevoerd. http://theartofsound.net/forum/showpost ... stcount=96
De vervorming is alleen maar erger geworden, maar na terugplaatsen van de originele 5532 is er geen vervorming meer.
Ik twijfel nu zelf ook wel heel erg aan de LM.
Ik heb er helaas maar 1 mee besteld, dus ik heb er niet nog 1 om te proberen, helaas.
Voorlopig maar even zo laten tot misschien iemand nog een ander idee heeft wat er fout zou kunnen gaan.

Hardy

Bericht door **Marp** » di 10 feb 2009, 0:13

hardy schreef:
Ik vermoed dus dat de 5532 iets minder versterking heeft.

De versterkingsfactor wordt toch slechts bepaald door de verhouding tussen de componenten rondom de opamp?

DAC schema vanuit een eerdere post:

De componentaanduidingen komen niet geheel overeen met de opdruk op de print.
(clickable | zie bron voor meer info)

Zit er niet per ongeluk een verkeerd component rondom de opamp (bijv. de condensatortjes)? En heb je al gezocht naar beschadigingen/haarscheurtjes op de koperbanen, tinsporen tusen de koperbanen en slechte solderingen? Of maakt de LM wel goed kontakt in het opampvoetje?

hardy schreef:
Ik ben maar even aan het modden geslagen.
Eerst even de data sheet van de LM bekeken, en daaruit blijkt dat hij nu op de laagste spanning draait.
Ik heb de voedings spanning daarom verhoogd naar 15 volt, zonder verbetering overigens.

De meeste bezitters van deze DAC gebruiken een 12V trafo... simpelweg omdat deze ook standaard werd meegeleverd met de volledigere uitvoering mét trafo. Ook gebruiken de meeste bezitters een LM4562, wat tot nu toe nog bij niemand een probleem lijkt te hebben opgeleverd. Hier zou ik dan ook geen oorzaak zoeken.

hardy schreef:
Verder heb ik al deze modificaties uitgevoerd. http://theartofsound.net/forum/showpost ... stcount=96
De vervorming is alleen maar erger geworden, maar na terugplaatsen van de originele 5532 is er geen vervorming meer.
Ik twijfel nu zelf ook wel heel erg aan de LM.

Een slechte opamp klinkt eigenlijk nog het meest aannemelijk, al zou ik ook even eerder genoemde aandachtspunten checken (bij gebrek aan een andere LM om mee te testen).

mischa72 · Bericht door **mischa72** » di 10 feb 2009, 8:14

Hoi Mario,

Ik verdenk ook de opamp. Als het in de componenten er omheen zou zitten, zou het probleem zich ook voordoen met de 5532.

@hardy: Ik zal de verkoper eens raadplegen wat we ermee kunnen doen.
Ik weet zeker dat we een oplossing gaan vinden.

Groeten,
Mischa

hardy · Bericht door **hardy** » di 10 feb 2009, 9:41

Hallo Mischa !

Ik wil ook best mijn Lm even naar iemand toe laten komen met eventueel het muziekstuk wat ik steeds gebruik, waar de vervorming ook direct goed hoorbaar is. (het is natuurlijk altijd hoorbaar, maar als er geen harde atak's in voorkomen, niet meteen opvallend.)
Ik gebruik meestal v/d cd "your guide of north sea jazz 1999" title nr.3 "Herbie Hancock", hier is met de harde piano aanslagen direct het gekraak te horen.
In ieder geval alvast bedankt voor je moeite.

Hardy

Bericht door **Marp** » di 10 feb 2009, 12:15

mischa72 schreef:
Hoi Mario,

Ik verdenk ook de opamp. Als het in de componenten er omheen zou zitten, zou het probleem zich ook voordoen met de 5532.

In 1e instantie dacht ik hetzelfde, maar een LM kan veel gevoeliger zijn voor een loszittende/kortgesloten/slechte/verkeerde condensator in de voedingsrail dan een 5422. Of voor een lagere voedingsspanning/-stroom a.g.v. een breukje, een tinspoortje of een verhoogde overgangsweerstand tussen opamp en opampvoetje.

Maar aangezien een slechte LM het meest voor de hand liggend is, is de eenvoudigste oplossing waarschijnlijk dat Hardy een andere LM op de kop tikt om overige oorzaken uit te sluiten. De verdachte LM door een ander laten proberen kan natuurlijk ook, maar voor de kosten van heen- en terugsturen heb je al haast een ander exemplaar.

markje · Bericht door **markje** » di 10 feb 2009, 20:57

Ik kan het vrij simpel proberen, maar dat hangt van twee dingen af:

- als ik een 15V ringkerntrafo gebruik van 30VA (2x1A); heb ik dan voldoende?
- als ik de LM aansluit en hij klinkt niet goed, sloop ik dan de LM?

Als de eerste ja is en de tweede nee, dan kan ik het morgen of overmorgen geprobeerd hebben.

Groeten Mark

mischa72 · Bericht door **mischa72** » di 10 feb 2009, 21:07

@markje:

vraag 1: Ja, ik denk dat 2x1A voor een opamp wel genoeg is (zeeeer genoeg).
vraag 2: zolang je hem niet verkeerdom in het voetje zet, zal het geen kwaad kunnen. Sloop je hem wel, dan zit er een fout in de dac en moeten we daarnaar op zoek. Maar ga er maar vanuit dat er niets defect gaat.

Groeten,
Mischa

RobertD · Bericht door **RobertD** » di 10 feb 2009, 21:52

hardy schreef:
ray5150 schreef:
@hardy, ik zag dat je geen trafo erbij besteld had, wat voor trafo heb je er nu op zitten?
er is een kans dat de uitgangsspanning of stroom net iets te laag is om de DAC met de LM aan te sturen.
Ik had nog een oude ahmro trafo met 2x 12v/1A.
Ik zal het vanavond eens meten onder belasting, want het geluid klinkt inderdaad alsof de opamp niet genoeg vermogen leverd.
Dit wordt nog eens bevestigd door de zwaarde belasting van de 32ohm hoofdtelefoon.
Dit is natuurlijk ook niet een normale belasting, maar waarom dan toch ook nog vervormen op de geringe ingangs imp. van de vv.
Misschien toch ergens een koude soldeer verbinding.

12 volt en 1 ampere, levert een output power van 12Watt. Als dat niet genoeg is voor een opampje, dan is er waarschijnlijk ergens een rookpluim waar te nemen.

Het opamp schakelingetje uit het schema is voor een gebalanceerd signaal. Ik weet niet precies hoe je daarvoor de versterking uitrekent. Normaal gesproken deel je de waarde van de tegenkoppelweerstand door de waarde van de ingangsweerstand. (Hier dus 32k / 22k dus ongeveer 1,3) Maar hier zal het wel anders werken. HTS is alweer 18 jaar geleden...

Let erop dat de opamp altijd een positieve en een negatieve spanning nodig heeft. Dus niet alleen maar 24V tussen de plus en de min.
Je hebt een nul nodig, met daarbij een spanning die 12 volt positiever is dan nul en een spanning die 12 volt negatiever is dan nul.
Alleen daarmee kun je een mooie wisselspanning (muziek) maken.

Er zijn wel toepassing met een enkelzijdige spanning, maar dan heb je weer een condensator aan de uitgang nodig, en dat is slecht voor de klank.

mischa72 · Bericht door **mischa72** » di 10 feb 2009, 22:30

Stel nu dat de spanning die uit de trafo komt te laag is om een voldoende hoge ingangsspanning op te bouwen voor de regelaars? Misschien is het een idee om de regelaars te vervangen door low-drop-types.

Groeten,
Mischa

cool · Bericht door **cool** » di 10 feb 2009, 23:29

Volgens de doc van National:The LM4562 has a wide supply range of ±2.5V to ±17V. Misschien de spanning voor en na de regelaars checken?
De weerstandwaarden op de print rond de opamp komen overeen met het schema.
http://www.national.com/pf/LM/LM4562.html .
Succes,

mischa72 · Bericht door **mischa72** » di 10 feb 2009, 23:32

Mag zijn, maar wat doet zo´n regelaar met de uitgangsspanning als zijn ingangsspanning niet hoog genoeg is?

Je zou het eens kunnen proberen met een trafo die een wat hogere uitgangsspanning heeft.

Ik vind het wel vreemd, want wowly heeft hier nooit iets over te melden gehad en die werkt met dezelfde dac en dezelfde trafo.

Groeten,
Mischa

Bericht door **Marp** » di 10 feb 2009, 23:50

mischa72 schreef:
Ik vind het wel vreemd, want wowly heeft hier nooit iets over te melden gehad en die werkt met dezelfde dac en dezelfde trafo.

En niet alleen Wowly! Daarnaast werd bij de uitgebreidere DAC ook gewoon een 12V trafo geleverd. Dat is de reden geweest dat we bij Dick Best eveneens voor een trafo met diezelfde spanning hebben gekozen.

Gobla · Bericht door **Gobla** » wo 11 feb 2009, 0:54

Ik luister hier al dagen met de dickbest trafo zonder problemen, evenals bij olaffel. Geluid hier is overigens uitstekend!

fluppie · Bericht door **fluppie** » wo 11 feb 2009, 6:57

JeffreyvanH schreef:
Hallo allemaal,

Zelf had ik ook nog een LM'etje liggen en heb ik dan ook gebruikt. De DAC heb ik ook even geprobeerd en klinkt op zijn minst erg anders dan zonder de DAC.

Alleen kom ik er toch niet helemaal uit. Jullie zeggen dat de ingang van de voeding +12, 0 en -12 V is. Maakt het dan uit of ik de +12 en 0 pak met een dubbele stroom of de +12 en -12 met een dubbel voltage?

Daarnaast wil ik hem inbouwen in een mooie Hifi2000-kast, maar dan moet ik voor de achterplaat daarvan wel de technische tekening hebben van de DAC om de connectortjes er mooi in te krijgen. Weten jullie de maten bij de connectortjes van de DAC (coax en optical)?

Groet,

Jeffrey

Kijk even met de front panel designer van Schaeffer-AG naar deze file

mischa72 · Bericht door **mischa72** » wo 11 feb 2009, 8:09

Gobla schreef:
Ik luister hier al dagen met de dickbest trafo zonder problemen, evenals bij olaffel. Geluid hier is overigens uitstekend!

Met de 5532 of met de 4562? Dezelfde vraag overigens ook naar Mario.

Groeten,
Mischa

hardy · Bericht door **hardy** » wo 11 feb 2009, 9:26

Even ter aanvulling, ik ben dus eerst alleen een 15-0-15 trafo gaan gebruiken en daarna heb ik de spanning regelaars vervangen door 7815 en 7915, dit alleen maar omdat de lm bij 12 volt op het randje speeld.
Maar dit alles heeft bij mij geen verandering/verbetering gebracht ook meettechnisch kan ik geen verandering ontdekken.
Dus je kunt m.i.z. gewoon de 12 volt trafo blijven gebruiken.

Bericht door **Marp** » wo 11 feb 2009, 10:18

Dat lijkt me geen enkel probleem, Hardy.

mischa72 schreef:
Gobla schreef:
Ik luister hier al dagen met de dickbest trafo zonder problemen, evenals bij olaffel. Geluid hier is overigens uitstekend!
Met de 5532 of met de 4562? Dezelfde vraag overigens ook naar Mario.

Op het begin heb ik geprobeerd met een NE5532, LM4562 en OPA2134. De laatste zat in de DAC die ik van Christian overnam. Ook hij had er een 12V trafo aangehangen, al was dat niet de inmiddels bekende blauwe printtrafo. Alle opamps deden het uitstekend. Inmiddels luister ik al ruim een half jaar met LM4562. De nieuwe generatie DAC's (van de 2e groupbuy) heb ik destijds ook getest, en ook daar geen centje pijn.

--

Verder meen ik me te herinneren dat haast alle anderen met een 12-0-12V trafo in de loop van de tijd een LM4562 hadden geplaatst. Ook uit die hoek is nooit een klacht gekomen.

Ps: ineens herinner ik weer dat we niet enkel 12V gebruikten omdat vanuit Hong Kong eveneens met 12V werd geleverd, maar tevens omdat de elco's 16V zijn. Met 15V heb je dus nauwelijks enige reserve, terwijl een LM4562 gewoon perfect werkt op 12V.

markje · Bericht door **markje** » wo 11 feb 2009, 11:59

mischa72 schreef:
@markje:

vraag 1: Ja, ik denk dat 2x1A voor een opamp wel genoeg is (zeeeer genoeg).
vraag 2: zolang je hem niet verkeerdom in het voetje zet, zal het geen kwaad kunnen. Sloop je hem wel, dan zit er een fout in de dac en moeten we daarnaar op zoek. Maar ga er maar vanuit dat er niets defect gaat.

Groeten,
Mischa

(ik heb geen kleinere trafo liggen dan 15V/30VA)

Dan ga ik het vanavond proberen, ik zal de trafo secundair afzekeren, minder kans op een kapotte trafo. Dan eens kijken wat hij doet. Ik heb meerdere LM's, dus ik wil er best een paar proberen.

Groeten Mark

Gobla · Bericht door **Gobla** » wo 11 feb 2009, 16:09

mischa72 schreef:
Met de 5532 of met de 4562? Dezelfde vraag overigens ook naar Mario.

Olaffel en ik met LM 4562.

hardy · Bericht door **hardy** » wo 11 feb 2009, 17:13

Ps: ineens herinner ik weer dat we niet enkel 12V gebruikten omdat vanuit Hong Kong eveneens met 12V werd geleverd, maar tevens omdat de elco's 16V zijn. Met 15V heb je dus nauwelijks enige reserve, terwijl een LM4562 gewoon perfect werkt op 12V.

De elco's, in de aan mijn geleverde dac-voeding, zijn allemaal 35 volt en op de dac-print worden in de 12 volt lijnen verder geen elco's toegepast, dus daarom kun je gerust ook 15 volt gebruiken.