Gisteren is Auke (Ronkel) hier geweest en hebben we nog twee panelen gemaakt. Verder hebben we geluisterd en metingen gedaan. Auke heeft stiekem een paar fotootjes geschoten, dus die komen later vandaag wel.
Om de metingen in hun context te kunnen plaatsen eerst even wat info over de ruimte en de set:
De kamer meet ongeveer 6,5 * 4,5 * 3,5. De vloer en het plafond zijn van hout, de zijwanden van steen, de achterwand bestaat voor een belangrijk deel uit glas (erker) en de voorwand is van gips met hout. Op de vloer ligt een betrekkelijk dik tapijt.
De speakers staan op ongeveer 70 cm van de zijwand en ongeveer 1,8 meter van de achterwand. De afstand tussen de speakers is 2,4 meter en de afstand tot de luisterpositie is 2,6 meter. De afstand vanaf de luisterplek tot de erker er achter is ongeveer 2,3 meter. Behalve de set en het bankstel staat er nog wat zooi achter de speakers. Verder is de kamer bijna leeg.
Het systeem bestaat uit mijn nog altijd naamloze 2-weg cardioïdeachtig + waveguide speaker (zie sig). Dit is een luidspreker met een flinke mate van bundeling, welke ook wordt doorgezet in het lage middengebied.
Een zogenaamde directivity sonogram:
Deze meting is buiten gedaan met de speaker op een toren van tegen de drie meter hoog. Er is geen gating toegepast, zodat je ook kunt zien wat er in het laag gebeurt. Het nadeel is dat je daardoor ook te maken hebt met wat reflecties.
Het laag wordt verzorgd door vier door de kamer verspreide subwoofers. Het laag is compleet mono gemaakt. De twee subs die dicht bij de satellieten staan krijgen signaal onder 160 hz te verwerken. De achterste twee subs komen in onder ongeveer 100 hz. Middels DSP zijn de ergste staande golven aangepakt.
Voor de metingen is de microfoon zo goed mogelijk centraal op de luisterplek gezet. Tijdens alle metingen heeft de microfoon op dezelfde plek gestaan.
Eerst eens een meting zonder de panelen. Ungated response van links en rechts:
Nu met vier dempers: één op de linker wand, één op de rechter wand, één in het midden van het raam achter de luisterplek en één tegen de voorwand.
Deze verschillen zijn verwaarloosbaar klein.
Omdat de opstelling zeer symmetrisch is, laat ik nu enkel de metingen voor de rechter zijde zien.
Eerst maar 's de impuls response zonder absorbers:
1) De oorzaak van het de onregelmatigheid na 1,4 ms wordt waarschijnlijk veroorzaakt door de vloerreflectie van de woofer.
2) Op 2.35 ms na de primaire puls zie je waarschijnlijk de vloerreflectie van de tweeter.
(een latere meting met bovendien een dempingspaneel op de plek van de vloerreflectie liet de beide piekjes flink verzwakken, hoofdzakelijk die op 2.35 ms).
3) Op 7,5 ms zit een kleine rimpel die ik nog niet heb weten te identificeren. Hij is ook aanwezig in de metingen met absorbers. Het weglengteverschil dat correspondeert met 7,5 ms is 2,55 meter. (EDIT: dit is de plafondreflectie)
4) Op 9,1 ms na het directe geluid komt de contralaterale reflectie aan (tegen de tegenoverliggende zijwand). Dit is veruit de sterkste reflectie. De plafondreflectie heeft ongeveer dezelfde vertraging, maar deze blijkt niet zo duidelijk herkenbaar te zijn (EDIT: de berekening klopte niet, de plafondreflectie zit namelijk op ongeveer 7,5 ms).
5) Na 20,3 ms (weglengteverschil van 6,9 meter) komt nog een relatief sterke reflectie. Dit is zeer waarschijnlijk een tweede orde reflectie: eerst tegen de linker zijwand, dan tegen de rechter zijwand en vervolgens naar de microfoon.
De vele kleine nog net als discrete reflecties herkenbare oneffenheden heb ik niet geprobeerd te identificeren.
Opvallend is dat de ipsilaterale reflectie niet echt te herkennen is. Deze zou op ongeveer 2,4 ms moeten zitten. Waarschijnlijk helpt het nogal dat de luidspreker zo sterk bundelt. De reflectie geschiedt op ongeveer 90 graden van de luidspreker. Vanaf een paar honderd hertz ligt het niveau van die reflectie daardoor sowieso al 15 dB of meer onder het directe geluid.
Okay, nu de impuls van de configuratie met dempingspanelen:
De post wordt nu erg lang en ik raak steeds een beetje in de knoei met de vele bijlages. Daarom ga ik verder in een volgend bericht.