TL breedstraler

[Pjotr]

Als je het stuk pijp achter de speaker* vult met wol (van glas of steen ). Of ga je dat ook niet doen?

*Dat stuk pijp dus waar de ruimte van de speaker op uit komt.

[blueznl]

Ik zou er voor nu even steenwol in gooien, glaswol jeukt me teveel maar zelfs ik ben bang dat het beste resultaat toch wel mooier materiaal verdiend. Maar ja, wat je hebt liggen moet je gebruiken

[sietse]

1 je gebruikt een breedbander en dus heb je veel midden en hoog in de "line".
Wat een TL graag wil doen, is het verwerken van laag. Tot ca 150 Hz. De rest daar baalt dat ding van.
2 Dus, direkt achter de speaker redelijk veel demping aan brengen en dat gestaagweg verminderen naar de uitgang van de line. Experimenteel uitproberen. Er mag eigenlijk geen mid en hoog uit de line komen. Het uiteinde van de line proberen niet dicht te stoppen met dempingsmateriaal. "Adem vrijheid" van de line
3 Ik heb slechte ervaringen met wolachtige stoffen in een gewone TL. Te dicht of zo. Maar, als je kunt, probeer één en ander gewoon uit en laat je oren beslissen.

[Pjotr]

3 Ik heb slechte ervaringen met wolachtige stoffen in een gewone TL. Te dicht of zo. Maar, als je kunt, probeer één en ander gewoon uit en laat je oren beslissen.

Je moet er natuurlijk geen oude truien in stoppen Maar w.b.t. de tweede zin, heb je wel eens BW wool geprobeerd en wel de echte losse in de juiste hoeveelheid?

[Impulse]

Het probleem is dat als de halve schijf gemonteerd is, ik niet meer bij het tweede en derde deel van de tunnel kan.
Experimenteren wordt dus erg lastig.
Een tijdelijke montage is geen optie omdat ik de halve schijf en het klankbord dan vast moet zetten met schroeven in de buis.
Dat betekent dus achteraf weer dicht plamuren en omdat er toch altijd weer lelijke putjes ontstaan wil ik daar deze keer echt vanaf zien.
Overigens is het smalste deel van de tunnel te smal om er iets in te kunnen bevestigen (een driehoekige opening van 12 x 12 x 12 cm).
Het volume direct achter de luidspreker is geen enkel probleem, daar kan ik zonder meer bij.
Zolang de halve schijf niet is gemonteerd geldt dat ook voor de halve schijf en de schijf met de uitgezaagde taartpunt.

@ sietse,

Boven circa 150 Hz wil ik inderdaad dempen om de reden die jij aangeeft.

Als dat kan met pritex geef ik daar de voorkeur aan boven steen- of glaswol, simpelweg omdat het gemakkelijk aan te brengen is.
De vraag is welke van de drie materialen het moet worden.
Wie heeft het verlossende antwoord?

[wouter]

Afgezien van de, naar mijn idee, correcte tip MDM van monacor te gebruiken - of beter bondum 800 of demping 30 van intertechnik zou in dit geval pritex mijn voorkeur hebben.

Wat je wilt is een compacte stugge laag. Een staande golf kun je eigenlijk niet dempen aan de wand, maar meer 1/4e daar vanaf, dus als je een rolletje of kegel achtige vorm maakt kom je al een heel eind. Je loopt kans op het belemmeren van de doorstroming dus ik zou het dan tegen de wand zetten waar het niet langs moet, diagonaal. Dus alsof je een schuim glijbaan bouwt waarbij het eindpunt de doorgang is naar het andere deel.

2 of 3 lagen pritex op elkaar kan natuurlijk ook.

Kortom; demping van een staande golf moet met een stevige laag, liever nog met een beetje 'hoogte'.

Succes

[blueznl]

Ik denk dat met wat slim construeren het wel mogelijk moet zijn eea. losneembaar te maken, als je de onderste schijf nou eens in twee stukken maakt, allebei dezelfde vorm maar op elkaar geplaatst. Het eerste stuk maak je een zo groot mogelijk gat in en lijm je permanent in place. Het tweede stuk maak je daar precies passend op, en zet je in eerste instantie vast met een paar schroefjes. Dan kun je de buis aan de onderzijde open maken en materiaal toevoegen / weghalen. Als het dan fatsoenlijk klinkt dan lijm je 'm vast.

[Impulse]

@ Wouter,

Een soort glijbaan er in te maken was niet te doen, maar je bracht me wel op een idee.
Ik heb nu een soort trapje van pritex in de tunnel gemaakt.
In de tekening zie je hoe ik het onderin de buis heb gedaan.
Boven in de buis heb ik het volgens hetzelfde principe gedaan.

Demping 1.jpg (37.66 KiB) 578 keer bekeken

Vanmiddag ga ik de buizen op ongeveer gelijke lengte maken.
Als dat gebeurd is ga ik de klankborden plaatsen en afkitten.
Zodra de kit droog is ga ik buis bovenaan vlak schuren.
Daarna ga ik de lage tonen luidsprekers plaatsen en hopelijk morgen op mijn verjaardag een eerste test doen.
Als de buis goed klinkt ga ik beginnen met de kegels.
De kegels wil ik met behulp van een mal van gips maken.
Ik verwacht dat dit nog lastig gaat worden.

[Impulse]

Eergisteren heb ik een vluchtige eerste luistertest gedaan.
Aanvankelijk vond ik het resultaat tamelijk teleurstellend want de gehoopte winst in het sublaag was niet bepaald overtuigend.
Nu moet ik er wel bij zeggen dat ik de luidsprekers bij mijn ouders aan het bouwen ben en niet kon testen op vertrouwde muziek.
Zodoende heb ik de test heb gedaan op diverse fm stations en zoals iedereen wel weet wordt daar meer geouwehoerd dan dat er muziek te horen is.
Uiteindelijk heb ik de laptop van mijn ouders aangesloten op hun stereoïnstallatie en afgestemd op een stream met vertrouwde muziek.
Dat veranderde de zaak en ik kreeg ik er al iets meer vertrouwen in.
Daarna ben ik gaan experimenteren met de hoeveel demping achter de luidspreker.
Drie lagen pritex bleken voldoende om de resterende resonanties voldoende te onderdrukken.
Vervolgens heb ik er ter aanvulling van de hoge frequenties de eenvoudigste piëzo luidspreker die er bestaat bij gehangen.
Echter tegen de verwachtingen in overschreeuwde deze piëzo zo hard dat ik hem er maar weer snel af heb gehaald.

Helaas ben ik nog steeds niet overtuigd van het voorlopige resultaat.
Het kan er aan liggen dat ik gewend ben aan een zeer vette bas en daarom moeilijk objectief kan beoordelen.
Vanmiddag ga ik experimenteren met andere lage tonen luidsprekers. Het betreft een paar oudjes, namelijk de 8" full range luidspreker B20 van Visaton.
Wie weet voldoen deze luidsprekers beter aan mijn persoonlijke voorkeur.

[wouter]

Dit is ook wel extreem natte vinger werk. Die visatons zijn eigenlijk breedbanders in de armste zin van het woord. Ze zijn nergens specifiek voor ontworpen en hebben een hoge Qts. Wat dat betreft is de grote kast prima, maar gezien de minimale uitslag die zo'n ding lineair kan maken en het lage gewicht van het slappe papiermembraan zou ik ook daarvan geen wonderen verwachten.

Ik wil best e.e.a. eens voor je simuleren in Ajhorn, kun je zien wat je aan het doen bent

[Impulse]

De B20 gaat het niet worden.
Van de vier zijn er twee stuk en de andere twee verschillen qua uiterlijk.
Ik hou het dus op de geplande 8'' polypropeen luidsprekers van Skytronic.

Net als bij veel luidsprekers zijn ook van deze luidsprekers weinig gegevens beschikbaar.
Het bedrijf schijnt zelfs niet meer te bestaan.
In ieder geval betreft het deze luidspreker.

Eergisteren heb ik er een piëzo bij gehangen.
Die was volgens verwachting veel te schel, maar met een correctiefiltertje kon ik de boel op gehoor ruwweg afstemmen.
Met dit filtertje was ik aangenaam verrast hoe goed de beide luidsprekers op elkaar aansluiten.
Vooral omdat de piëzotjes slechts €1,80 kosten.
Een definitieve afstemming volgt zodra de kegels klaar zijn.

Opvallend vind ik dat de klank zeer afhankelijk is van de luisterplek en de plaatsing van de buizen.
Als ik vlak bij de buizen sta is er zo goed als geen sublaag te bespeuren.
Op onverwachte plekken in de woonkamer is de weergave van het van het sublaag juist uitstekend.

In eerste instantie wilde ik de kegels van gips maken, maar daar heb ik vanwege de broosheid toch maar vanaf gezien.
Het zou maar gebeuren dat er een stuk afbrokkelt en op de luidspreker valt.
Ik ben de kegels nu van papier mache aan het maken, maar het lijkt er op dat ook dit geen goede keuze is.
Waarschijnlijk zal ik de kegels dus op een andere manier moeten maken.
Helaas weet ik nog geen alternatief.
Iedere voorstel is dan ook van harte welkom.

@ wouter,

Ik heb inderdaad gemerkt dat de B20 niet blij is met flinke uitslagen.
Het zou me dan ook niets verbazen dat dit de reden is waarom er in het verleden eentje defect is geraakt.

Kun je met de beperkte gegevens van de Skytronic überhaupt een simulatie doen?
Als dat toch kan, sla ik jou voorstel natuurlijk niet af.

Voor een volgend een volgend project wil ik rear loaded horns bouwen met de Eminence EM1250L.
Daarvan heb ik gelukkig wel alle TS parameters.
Als je wilt mag je daar t.z.t. ook een simulatie van doen.

[blueznl]

Kijk eens naar die dingen die ze op uiteinden van gordijnrails zetten, zitten daar geen kegels tussen?

[Impulse]

@ blueznl,

Ik denk dat ik weet wat je bedoelt.
Die kegels zouden in aanmerking kunnen komen voor de kleine kegels (plm. Ø 50 mm), maar voor de grote kegels (plm. Ø 190 mm) betwijfel ik dat.

[Pjotr]

Gewoon van gips maken... gips is niet erg waterbestendig en moet je vernissen/lakken. Duurt wel een weekje voordat zo'n punt helemaal droog is en lakken kunt.

[Impulse]

Gisteren moest ik de kegels met de hand bijwerken.
De mallen had ik gemaakt van ronde schijven die onder een vlaai liggen.
Om te vermijden dat de mallen nat zouden worden had ik ze bekleed met plakfolie.
Uit de schijven moest ik een hoek van 105° snijden om zo een kegel van 90° te krijgen.
Helaas had ik me vergist en voor de grote kegels een hoek van 115° weggesneden zodat de kegels te spits werden.
Zodoende moest ik deze kegels aan de buitenzijde op het oog opvullen met papier mache en dat was een langdurig klusje.
Nu liggen de kegels te drogen en dat schiet niet op.
Gelukkig schijnt de zon en kan ik mijn auto gebruiken als broeikas voor de kegels.
Ik hoop dat de kegels straks goed zijn bij te werken, want er moet een flinke braam van de rand worden afgehaald.
Vermoedijk lukt dat wel met een slijpschijfje op een dremel, maar ik ben benieuwd of papier mache ook te schuren is.
Mocht het uitlopen op een fiasco ga ik waarschijnlijk proberen om de kegels van polyester te maken.

[Impulse]

De bouw van de behuizingen verloopt voorspoedig.

Na wat wikken en wegen heb ik besloten om de kegels te maken van ronde schijven die onder een vlaai liggen.
Met negen stuks op elkaar gelijmd kon ik de grote kegels stevig genoeg maken.
Voor de kleine kegels heb ik vier stuks gebruikt.
Vervolgens heb ik de kegels met transparante folie beplakt met daar overheen zwarte plakfolie.
Natuurlijk is de naad waar de kegels tegen elkaar komen wel te zien, maar daar heb ik vrede mee.

Het verven was zoals vanouds weer lastig.
De primer die speciaal voor MDF zou moeten zijn heeft de neiging om de houtvezels in MDF te laten zwellen.
Dit is natuurlijk erg irritant, want wat komt er na het schuren weer blank te liggen?
Juist, de gezwollen vezels.
Met als gevolg dat deze vezels bij een volgende laag primer weer iets kunnen gaan zwellen.
Maar goed, de plateaus zijn nu gespoten en het ziet er piekfijn uit.
De kegels zijn inmiddels op de plateus gelijmd.

Uiteindelijk heb ik de beslissing genomen om de drie openingen onderaan de buis te corrigeren.
Het bedrijf waar ik de buizen had gekocht, had de gaten niet netjes geboord en dat zat me toch niet lekker.
Aanvankelijk zag ik op tegen de correctie omdat ik enkele gaten vijf millimeter moest uitschuren.
Gelukkig had ik de beschikking over een dremel en was deze klus binnen een uur geklaard.

Momenteel is de primer op het klankbord van de lage tonen luidspreker en op de bodem met de uitgezaagde taartpunt aan het drogen.
Morgen nog even wat kleine naden dicht plamuren en dan kunnen deze plankjes ook gespoten worden.
Dan rest alleen nog het samenstellen van de onderdelen en het verven van de buizen.

Voor het verven van de buizen ga ik speciale verf gebruiken die geen primer behoeft.
Ik heb deze verf op een proefstukje getest en het hecht uitstekend.
Overigens ga ik niet proberen om de buizen superstrak te spuiten of te lakken.
Een schilder gaf mij de tip om de buizen met een kwast te tamponeren.
Ik heb het geprobeerd op het proefstukje en het ziet inderdaad mooi uit.
Op die manier krijg ik dan een structuurtje in de verf en vallen kleine oneffenheden of krasjes niet op.
Bovendien ben ik dan waarschijnlijk ook nog eens een stuk sneller klaar.

By the way: heeft iemand misschien nog twee weerstanden voor mij?
22 ohm 5 à 10 W.
Keramisch of draadgewonden maakt niet uit.
Natuurlijk hoeft het niet gratis te zijn.

[Pjotr]

Je kunt die papieren kegels ook nog gewoon volgieten met gips. Of als mal gebruiken voor gips.

Snap eigenlijk niet waarom je met papier-maché aan het kl0oien bent gegaan. Kon je niet gewoon een nieuwe snijden die wel goed is?

[Impulse]

@ pjotr,

De reden dat ik had gekozen voor papier maché is omdat gips kan brokkelen en dat risico wilde ik niet lopen.
Op zich had papier maché wel gekund want toen de kleine kegels droog waren lieten ze zich perfect schuren.
Echter duurde dat een uur en dat vond ik toch wel erg lang.
Voor iedere grote kegel had me dat zeker een dag gekost en dat vond ik te veel van het goede.
De kegels heb ik uiteindelijk gemaakt van een aantal in elkaar gelijmde kartonnen kegels.

Op dit moment is alles op de buis na gespoten.
Die ga ik waarschijnlijk morgen verven.

[Pjotr]

Nja, gips duurt 7 dagen voordat het helemaal uitgehard/gedroogd is. Maar dan is het zo hard dat het echt niet meer brokkelt hoor, tenminste als je modelgips neemt. Gips is acoustisch wel veel inerter dan papier, karton en papier-maché.

Zelf gebruik ik voor dit soort werkjes "Stewalit". Dat is een synthetische gips met kunststof toevoeging. Dat is in een uur hard en verwerkbaar. Is een beetje porselein-achtig. Heeft zijn eindsterkte na 1 a 2 dagen en dat is helemaal loeisterk en brokkelt dan in het geheel niet meer.

[Impulse]

@ pjotr,

Zo is het met zoveel dingen.
Als je alles van tevoren wist.
Maar ja, de kartonnen kegels zullen ook prima voldoen en het ziet er netjes uit.

Een goter probleem is het verven.
De verf die me was aangeraden door een schilder was niet verkrijgbaar.
Deze verf is op thinnerbasis en bleek prima te hechten op het proefstukje.
Na 2 uur was de verf al droog en na 24 uur uitgehard.
Het verfbedrijf waar ik de verf wilde kopen adviseerde mij een verf die een prima zou moeten hechten op pvc.
De verf was op waterbasis en ik was daarom een beetje sceptisch of de verf inderdaad goed zou hechten.
Na een droogtijd van 2 uur kon ik de verf met gemak van het proefstukje halen, dus ik dacht dat het toch de verkeerde verf was.
Ik ben toen met de verf terug gegaan maar men verzekerde mij dat de verf zeker goed zou hechten.
De verf had veel tijd nodig om goed uit te harden.

Met enige twijfel ben ik begonnen met het tamponeren van de buizen.
Een dag later begon ik aan de tweede laag.
Dit viel echter zwaar tegen.
Als ik een stuk geverfd had en een daarbij onvermijdelijk een reeds aangedroogd stuk raakte, onstond er een ruwe structuur.
Ik hoopte deze structuur weg te kunnen werken met een derde laag.

Gisteren wilde ik de derde laag aanbrengen.
Dit maal met een roller, in de hoop het aandrogen voor te kunnen blijven.
Maar helaas, hoe snel ik ook rolde of hoe sterk ik de verf ook verdunde, ik kon het niet bijbenen.
Daarbij had ik ook nog de pech dat het gisteren een uiterst beroerde dag was om te verven.
Met de zon en de straffe wind droogde de verf zo snel dat het eindresultaat niet uitzag.
Over de hele buis waren duidelijke banen te zien en de moed zakte mij behoorlijk in de schoenen.
Van ellende heb ik 's avonds alle verf van een buis afgeschraapt en geschuurd.
Dat was een moeizame klus, maar het bewees wel dat de verf echt goed hecht.
Het duurde dan ook ruim 3 uur voordat ik één buis had ontdaan van alle verf.

Gelukkig is het weer vandaag vooralsnog een stuk rustiger.
De eerste laag sterk verdunde verf zit er inmiddels weer op en het lijkt er op dat het dit keer gaat lukken.
Zeker weten doe ik het pas zodra de tweede laag is aan gebracht.
Mocht het uiteindelijk toch niet lukken, zal ik de buizen gaan bekleden met plakfolie.
Hopelijk is dat niet nodig.

[Impulse]

De TL breedstralers zijn klaar.

Gelukkig was het weer gisteren vrij gunstig zodat ik snel en netjes kon tamponeren.
De eerste sound check is net achter de rug en ik ben uitermate blij met het resultaat.
Tot nu toe heb ik geen enkel bijgeluid gehoord.
De klank is neutraal met een ver doorlopend knokendroog strak laag.
De midden en hoge frequenties zijn evenwichtig, transparant en gedetailleerd.
De kegels zorgen voor een zeer ruimtelijk klankbeeld.
Vooral met ambient is de bijdrage van de kegels een waar luistergenot.

De buizen zien er voortreffelijk uit.
Eén klein minpuntje is een zichtbare naad tussen het klankbord van de lage tonen luidspreker en de buis.
Dit had ik wel verwacht want het was haast onvermijdelijk, maar ik vind het niet storend.

Als het weer het toelaat zet ik de buizen morgen buiten neer om er foto's van te maken.
Vanzelfsprekend zal ik deze foto's daarna op dit forum plaatsen.

Misschien dat ik over enkele weken een derde verflaag op de buizen aanbreng omdat er nog enkele plekjes niet dekkend zijn.
Voorlopig wil ik dat nog niet doen omdat ik de verf eerst goed wil laten uitharden.

[Impulse]

Zoals beloofd bij deze een paar foto's.

[Henkjan]

dat ziet er mooi uit! (de tuin is ook niet verkeerd btw)

[Joland]

Wauw! Zijn er ook foto's van de bouw van deze juweeltjes?!

[RobertD]

Heel fraai!! Die zou ik weleens willen horen.