resonantie? op top bafflestep

[John P]

Ik ben metingen aan het doen en nu kom ik dit fenomeen tegen. Op de plaats waar de bafflestep het grootste is vindt er een uitsmering van de energie in de tijd plaats. Ik heb de box al helemaal volgepropt met demping om staande golven in de box te elimineren. Mijn vraag is nu: Is dit een normaal gevolg van de bafflestep of moet ik me zorgen maken over het woofertje ?

[Martijn H]

Welke driver is dit?

[John P]

Het is een Wavecor WF118WA02

[Martijn H]

Als je bafflestep en interne staande golven probeert te meten kan dat niet tegelijk. Hou de mic 0.5cm voor de conus als je effect wil zien van demping. Voor bafflestep moet je voorbij de 40cm gaan. Waar je dan voor moet oppassen zijn reflecties e.d. in je meting. Het zou een combi driver/reflectie kunnen zijn. Goed opstellen en een juiste gating maken dus..

http://www.hifialex.de/ws-monitor.html

[John P]

Het is nu gemeten op 45 cm van de baffle, ik wou kijken of of er rare dingen te zien waren omdat de meting niet was zoals verwacht. Ik heb nog meerdere chassis dus die zal ik de komende dagen even vergelijken. De staande golven was ik niet echt in geinteresseerd maar probeer ze nu alleen even bruut dood te knuppelen om geen invloeden daarvan te krijgen. Als het niet een effect is waarvan de experts zeggen ooh maar dat, dan zal ik toch nog even geduld moeten hebben.
Edit: Ik geloof dat ik de goede instellingen heb , maar ik heb ter controle nog even een screenshot toegevoegd, commentaar is altijd welkom.

[John P]

Ik weet het antwoord !!! Als je de meting van de basreflexbuis aan de voorkant plakt aan de meting van de woofer, dan zie je dat de BR-pijp een flinke stoot geluid doorlaat op 1300 Hz, waardoor er uitdoving plaatsvindt, het wordt dus zaak dit in de gaten te houden.

[Chris_T]

Zo dat is niet mis, die komt boven de poortafstemming uit!
Als het je heel dwars zit kan je proberen om een kleinere (en dus kortere) poort te nemen.
Daarmee kun je proberen de 1e poortresonantie naar boven te schuiven in een gebied dat afgefilterd wordt en beter gedempt kan worden (matje demping tussen woof en poort bijv.).
Enige nadeel is natuurlijk dat je sneller last kunt krijgen van poortruis, maar dat hangt erg af van hoe luid er gespeeld wordt.

[Martijn H]

Lijkt het alsof je de br poort vrij hoog getuned hebt? Wat is je tuningsfrequentie?

[b_force]

Ik zou ook even een impedantie meting doen.
Kun je het beter uitsluiten/bevestigen.

[John P]

@ B-force: Op de impedantiemeting is niet veel te zien, geen eigenresonanties van de woofer of iets dergelijks.

@ Martijn H : De poort was ontworpen op 54Hz, het is een klein boxje met liever pit als diepgang (zie thema polderbox)

@ Chris_T : Ik heb een buisje rond 40mm bij 10 cm. Ik heb hem vervangen door rond 40 mm bij 9 cm waarbij het uiteinde in 45 graden hoek is gezaagd om te proberen de piek uit te smeren. Ook heb ik de demping in de kast iets verbeterd. Op de nieuwe meting zie je dat het uitsmeren van de piek niet of nauwelijks werkt, dat de piek wel lager is geworden, en dat de frequentie inderdaad afhangt van de lengte van de pijp.

Mijn eerste luistertesten zeggen mij dat als de kast beter gedempt is, het geen groot probleem meer is. Ik kan mijn aandacht nu verschuiven naar urgentere zaken, zoals wat is de zin van het leven en wat trekken we er bij aan.

[Martijn H]

Je kan zien dat de poort te kort is. Als je hem juist afstemt zijn beide impedantiepieken in het laag even hoog. De poortresonantie op 1.2KHz zal dan ook lager komen te liggen. Je kan ook wat heel los demping/wol in de poort leggen nog om te kijken of dat enigszins helpen wil. Nu heb je op 65-70Hz getuned. Optimaal is het om de br poort naar achteren te laten richten en liever wat uit de buurt van de conus.

[Pjotr]

Je kan zien dat de poort te kort is. Als je hem juist afstemt zijn beide impedantiepieken in het laag even hoog.

??? Duh, de lage piek is sterk afhankelijk van de Q-factor van de BR resonantie. Die moet wel erg hoog zijn willen die 2 pieken gelijk komen.

[b_force]

Eens met Peter.

De dip zegt iets over de afstemfrequentie.
De hoogte van de piek zegt iets over de Q factor van het systeem (poort, kast, demping, luidspreker).
Eigenlijk is het beste om eerst de T/S parameters te meten, want het komt vaak genoeg voor dat de luidspreker zelf voor zo'n lager piek zorgt.
Pieken met gelijke hoogte krijg je praktisch nooit. Simuleer maar eens in winISD/Boxsim, dan zul je zien dat de piek met laagste frequentie meestal veel lager ligt.
Tenzij je een vrij hoge Q hebt.

Bij een kortere poort wordt trouwens de resonantie frequentie natuurlijk hoger.

[Martijn H]

Jullie hebben gelijk.. Het is natuurlijk ook wel veel gokken als ik alleen een impedantie en respons meting heb, zonder inhoud en doel van de speaker.. Topch denk ik dat hij te hoog getuned is of dat de kast te klein genomen is.

[Chris_T]

Een andere mogelijkheid is dat de poort inefficiënt werkt en/of dat de kast lek is.
Dat lijkt mij een betere verklaring gezien de flauwe dip tussen de twee resonantiepieken en de lage Q van de BR-poort (Qms van de driver is 8.8 voor een 4,5"!)
Maar zonder het kastvolume (en echte TSP) te weten blijft het speculatie.

Mogelijke oorzaken voor een slechte poortwerking:

• slechte afdichting van alles wat los en vast zit (drivers, poort, boutjes, aansluitklemmen etc)
• br-poort die niet vrij is (te dicht op een wand, demping ertegenaan, bochten en knikken)
• br-poort die op een ongunstige plek zit (in de backwave van de woof bijvoorbeeld)

@ Chris_T : Ik heb een buisje rond 40mm bij 10 cm. Ik heb hem vervangen door rond 40 mm bij 9 cm waarbij het uiteinde in 45 graden hoek is gezaagd om te proberen de piek uit te smeren. Ook heb ik de demping in de kast iets verbeterd. Op de nieuwe meting zie je dat het uitsmeren van de piek niet of nauwelijks werkt, dat de piek wel lager is geworden, en dat de frequentie inderdaad afhangt van de lengte van de pijp.

1 cm is nog niet zon groot verschil, om die resonantie echt omhoog te schuiven moet je best wel inkorten. Om bijvoorbeeld de piek richting 3kHz te schuiven moet de poortlengte gehalveerd worden.
Het nadeel is natuurlijk dat je poort ook een stuk smaller moet worden om de afstemming te behouden .

Iets waar ik al een langere tijd mee in gedachten speel is om de 1e poortresonantie (die vaak heel sterk is) te dempen met een helmholz resonator (zegmaar BR in een BR).
Normaal gesproken wordt een helmholz resonator gebruikt om staande golven in de kast uit te doven, maar je zou deze ook kunnen gebruiken om de frequentie, waar de poortlengte voor een resonantie zorgt, te dempen.
Het is alleen puur een hersenspinsel, of dat in een praktijk ook werkt moet ik nog uitvogelen .

[John P]

De kast waarin ik meet is een prototype-kast waarvan een zijkant met houtklemmen vastzit. De chassis zitten nog maar met twee schroeven vast, de BR pijp zit klemvast (waarschijnlijk niet helemaal luchtdicht) : kortom enige imperfectie onder de 100 Hz is wel te verwachten. Ook lopen er twee kabeltjes door de BR-pijp om het ongecompliceerd te houden. Mijn grootste zorg was waar de dip bij 1300 Hz vandaan kwam, de afstemming van de BR-pijp is wel in orde dwz. het heeft het verwachte verloop, bij betere afwerking van het geheel zal de werking waarschijnlijk wel iets verbeteren. Ik wil niet het hele verhaal op de kop gooien om de poortresonantie sterk te verhogen, dit zal met demping moeten gebeuren.

http://www.zelfbouwaudio.nl/forum/downl ... p?id=37527

@ Cris_T

Iets waar ik al een langere tijd mee in gedachten speel is om de 1e poortresonantie (die vaak heel sterk is) te dempen met een helmholz resonator (zegmaar BR in een BR).

Heel veel succes en laat wat weten.

[Tom Magchielse]

Op de frequentie van de baffle-step is de vertraagde reflectie van de zijwanden ( het diffractie-effect) in fase met het directe geluid van de driver. De energie bestaat daar dus uit twee componenten, het directe signaal en een vertraagde en in tijd uitgesmeerde versie daarvan. Geen wonder dus dat je een tijd-versmeerd signaal ziet. Deze reflectie (diffractie) is rond de 1kHz veel sterker dan de poortoutput in dat gebied, vandaar die piek in de poortoutput. De baffle-step oogt misschien als een resonantie, maar is het niet. Het is zelfs geen minimum-fase proces, zodat de onderliggende tijdresponsie niet kan worden gecorrigeerd met een minimum-fase filter, zoals de gebruikelijke baffle-step netwerken.
Wel leuk dat dit er bij jouw meting zo duidelijk uitkomt.
vr groet,
Tom

[Chris_T]

Geen wonder dus dat je een tijd-versmeerd signaal ziet. Deze reflectie (diffractie) is rond de 1kHz veel sterker dan de poortoutput in dat gebied, vandaar die piek in de poortoutput.
Tom

Dat klopt volgens mij niet wat je zegt. Welliswaar vindt er door defractie een bundeling van het geluid plaats (overgang ruimtelijke afstraling van bol naar halve bol), maar dat heeft niets te maken met die piek van ca. 1kHz die je in de poortrespons ziet.
Naast dat die overgang veel geleidelijker is doe je een poort meting altijd nearfield, dus met de mic-neus voor de poort.
De woofer output zal je dan nauwelijks mee meten en wat je wel mee meet is verwaarloosbaar klein wat de poortresonantie betreft.

[Tom Magchielse]

Je kan zien dat de poort te kort is. Als je hem juist afstemt zijn beide impedantiepieken in het laag even hoog.

Dat is een oud, en taai misverstand. De "juiste" afstemming is niet bereikt als de impedantie pieken gelijk zijn.
Wel is de afstemming af te lezen uit het impedantie minimum, hier dus inderdaad ongeveer 75 Hz.
groet, Tom

[Tom Magchielse]

-Ik had het gedrag van de poort niet helemaal goed gezien, sorry. De baffle step ontstaat door diffractie van een golf aan de rand. Dat geeft aanleiding tot een vertraagde golf die van de randen komt en interfereert met de golf uit de driver. De overgang van bolstraling naar halve-bol straling verloopt via dit interferentie verschijnsel, en geeft aanleiding tot pieken en dalen in de responsie in het overgangsgebied.
-De piek in de poortoutput duidt op een orgelpijpresonantie van de poort. (L=1/2 lambda). Daar krijg je last van als de ingang van de poort dicht bij de driver zit, al is dit wel één van de extreemste gevallen die ik ooit heb gezien. Bij kleine reflexkastjes is dit vaak een probleem. Het enige wat echt helpt is de poort verplaatsen. Een kortere poort kan ook, maar dan zou de pijp nog dunner worden, en 40mm is al niet veel.
groet, Tom

[markbakk]

Het kan (en zal wss.) ook nog een combinatie zijn van diffractie en poortresonantie. Maar misschien dat staande golven in de behuizing ook nog een duit in het zakje doen (heeft het kastje inwendig soms ergens een maat die te relateren is aan een golflengte van 26cm?). Poort verplaatsen naar achterzijde is één, ervoor zorgen dat achterwaarts afgestraald geluid in kast boven circa 500Hz effectief wordt gedempt is natuurlijk net zo belangrijk (of nog belangrijker). Goede keuze van materialen, goede plaatsing ervan en evt. specialistische technieken als een IHA helpen.

[Tom Magchielse]

[quote="Dat is een oud, en taai misverstand. De "juiste" afstemming is niet bereikt als de impedantie pieken gelijk zijn.
[/quote]
Het is natuurlijk wel zo aardig om na te gaan wanneer die pieken in de impedantie dan wel gelijk zijn: dat blijkt het geval als de poort op de vrije-lucht resonantie van de speaker wordt afgestemd , dus Fs=Fb.
Dat blijkt onafhankelijk van Vas/Vb en onafhankelijk van Qts.
De absolute grootte van de pieken hangt wel van Qts af, de onderlinge verhouding dus niet.
Bij welke afstemming is nu Fs=Fb? Precies, bij de Butterworth afstemming. Daar komt dus het idee van de "juiste" afstemming vandaan, juist=Butterworth.
groet,
Tom