Eerste stappen in de buizenwereld - KT88 SE

[Vinculum]

@MiniWatt:
Ik kan bij AE alleen de 100u vinden van JJ voor 8,30 ex BTW. Ik dacht dat juist de koppelcaps zo belangrijk zijn? Je hebt helemaal gelijk met je opmerking want als leek zie je door de bomen het bos niet meer. Ik heb eventueel nog 2 K42Y PIO caps besteld die ik kan gebruiken. Het vervelende voor een dummy zoals ik is dat je veel tegenstrijdige berichten hoort. Jij zegt bijv. Koppelcaps boeit niet zo, TriodeDick hamert erop dat je juist daar goede caps moet plaatsen van bijv. Auricap.

Even voor de duidelijkheid: De KT88 en de 5U4 gebruiken beide een standaard 8-pins octal voet en de 6n1p een 9-pins noval?
En wat is nou het verhaal achter de standby/opwarmtijd? Sommige gebruiken een schakelaar, anderen een automatische schakeling (voorkeur) maar sommigen noemen het allemaal onzin. Wat is nu waar? Verschilt dit ook per schema?

En deze vragen staan ook nog steeds open:
Wat ik me afvraag is het volgende: De voedingstrafo TRA400 levert secundair 270V (320V als je de 50V in serie schakelt) terwijl het schema 375V nodig heeft.

Het schema vraagt bij het versterkerdeel om een 5H 250R smoorspoel. Is dat de D5-200 van Jan Wuestens? Die is 5H, 300ma maar heeft een R van 78Ohm. Is dat een fout in het schema en moet het niet 250R maar 250mA zijn of zit ik weer eens verkeerd?

Als jullie mijn domme vragen zat zijn mag je het gerust zeggen hoor. Dit is voor mij een hele steile leercurve...

[ray5150]

Ik heb de tip gekregen om bij DickBest te kijken voor o.a. weerstanden. Dit ziet er goed uit! Ik ga er van uit dat ik deze weerstanden kan gebruiken. Met 5 cent per stuk een schijntje natuurlijk.
Ik kom alleen niet uit die condensatoren. Waar moet ik nu wel goede kwaliteit gebruiken en waar niet? Welke soort? Moet het perse die waarde/voltage combi zijn? Ik hoop dat jullie me daarbij kunnen helpen zodra er een beslissing is gevallen omtrent het te gebruiken schema.

deze weerstanden gebruik ik ook in mijn buizen projektjes, je moet alleen de mazzel hebben dat de juiste waarde erbij staat, anders moet je een alternatief maken met een serie of paralel schakeling. of iets anders zoeken.

In principe is Wima een goede keus voor een budget oplossing. Als je oplet dat je 600 VDC (of meer) neemt heb je een veilige marge.
Een betaalbaar maar toch exotisch alternatief is de Obbligato aanrader van TonyG!

Een paar opmerkingen bij je KT88-verlanglijstje:
Voor de voedingsC's zou ik gewoon JJ nemen, goed en niet duur en 500V. (AE)
KoppelC's Wima MKP, kost geen drol en gewoon goed.

Ik herken het wel van toen ik voor het eerst wat ging bouwen, me lekker gek laten maken door alle exotische componenten die je bij de diverse leveranciers aangeboden ziet...

Dat doe je zelf ook..... betaalbaar en redelijk goed alternatief: 47 uF en 470 uF

Ik ben van mening dat een koppelcap toch wel belangrijk is om dat het audio signaal erdoorheen gaat, in tegenstelling tot een voeding bijvoorbeeld.

[PA4URK]

Hoeveel kOhm moet een UGT eigenlijk zijn voor bijvoorbeeld een EL34? Ik zie namelijk verschillende waarden of is dat afhankelijk van het gebruikte schema?

Wie weet dit? (Kan ik mi'n trafo's bestellen)

[Miniwatt]

@MiniWatt:
Ik kan bij AE alleen de 100u vinden van JJ voor 8,30 ex BTW. Ik dacht dat juist de koppelcaps zo belangrijk zijn? Je hebt helemaal gelijk met je opmerking want als leek zie je door de bomen het bos niet meer. Ik heb eventueel nog 2 K42Y PIO caps besteld die ik kan gebruiken. Het vervelende voor een dummy zoals ik is dat je veel tegenstrijdige berichten hoort. Jij zegt bijv. Koppelcaps boeit niet zo, TriodeDick hamert erop dat je juist daar goede caps moet plaatsen van bijv. Auricap.

Voedingscaps zijn verdomd belangrijk, zèker bij een S.E. Ik heb een periode gehad dat ik condensators ging vervangen, en ik hoorde meer verschil in de voeding dan in koppeling.
Triode Dick heeft wel gelijk, maar hij probeert het maximale uit zijn versterkers te halen. Dat wil jij natuurlijk ook, maar ik zou toch zeggen "begin nou maar simpel en gewoon goed, dan blijft er voor later veel tweakplezier over" Je moet tòch een keuze maken, en nu heb je nog niet de ervaring dus weet je eigenlijk niet goed wat je doet.
@Ray: ik hou wel een minimum kwaliteitsgrens aan, het moet iig wel gewoon goed zijn, hoogspanningselcos van nog geen euro, sorry, maar daar verwacht ik weinig van..
Bij Dr. Tube hebben ze wel veel keus in JJ's geloof ik.

Even voor de duidelijkheid: De KT88 en de 5U4 gebruiken beide een standaard 8-pins octal voet en de 6n1p een 9-pins noval?

Klopt.

En wat is nou het verhaal achter de standby/opwarmtijd? Sommige gebruiken een schakelaar, anderen een automatische schakeling (voorkeur) maar sommigen noemen het allemaal onzin. Wat is nu waar? Verschilt dit ook per schema?

Sinds ik de discussie op DIY audio heb gelezen ben ik om. Hoogspanning een tijd na de gloei inschakelen heeft pas zin bij knoepers van buizen zoals ze bv in radiozenders gebruiken. Dan heb je het over anodespanningen van dik boven de 1 kV
Het zou slecht zijn voor de kathode als daar koud spanning op gezet wordt. Tsja.. Het is dus nooit bewezen bij buizen voor gewone stervelingen.

En deze vragen staan ook nog steeds open:
Wat ik me afvraag is het volgende: De voedingstrafo TRA400 levert secundair 270V (320V als je de 50V in serie schakelt) terwijl het schema 375V nodig heeft.

Ik heb al wel gehint, maar dat kwam blijkbaar niet over
Wat je over het hoofd ziet is dat de wisselspanning uit je trafo gelijkgericht moet worden (gelijkstroom van maken). Dan gaat de spanning grof gezegd maal 1,4 omhoog (in theorie maal wortel 2 -maar da's onbelast) als je gewone diodes gebruikt.
270 x 1,4=278V
Als je een gelijkrichtbuis gebruikt verlies je veel meer spanning, afhankelijk van het type buis.

Het schema vraagt bij het versterkerdeel om een 5H 250R smoorspoel. Is dat de D5-200 van Jan Wuestens? Die is 5H, 300ma maar heeft een R van 78Ohm. Is dat een fout in het schema en moet het niet 250R maar 250mA zijn of zit ik weer eens verkeerd?

Lijkt me geen fout, maar over die DC R zou ik me niet zo druk maken.

Als jullie mijn domme vragen zat zijn mag je het gerust zeggen hoor. Dit is voor mij een hele steile leercurve...

Ik vind het wel leuk om ze te beantwoorden Het ligt nog vers in mijn geheugen dat ik zelf met die vragen zat. Helaas had ik dit forum toen nog niet ontdekt..

[Miniwatt]

Hoeveel kOhm moet een UGT eigenlijk zijn voor bijvoorbeeld een EL34? Ik zie namelijk verschillende waarden of is dat afhankelijk van het gebruikte schema?

Wie weet dit? (Kan ik mi'n trafo's bestellen)

Daar zit ik net zelf mee te goochelen. De waarde bepaalt de hoek van je belastingslijn, zie mijn bijlage, dat is een trafo van 4700 Ohm primair op een 6550 in triode.
Om het helemaal uit te leggen moet ik ook in mijn boeken en aantekeningen duiken en wordt het wel erg theoretisch

[TubeHead]

Hier word mooi uitgelegd over het grafiek lezen van een buis
http://www.tubecad.com/2007/10/blog0122.htm


Meende dat een EL34 rond de 2,5k lag.

Over de koppelcondensatoren. Ja der zit natuurlijk wel een verschil in.
RobertD en ik hebben keer ons beide Phonodudes naast elkaar gezet(Robert had auricaps en ik had russische PIO's).
Konden beide geen verschil horen.

[Miniwatt]

Da's een goede link!

[RobertD]

Ik heb bij AE een keer geluisterd naar een systeem van Triode Dick met omschakelbare koppelcondensatoren. Verschillen waren wel waarneembaar, maar de prijs/kwaliteit verhouding viel in de meeste gevallen erg tegen.
Ik heb toen een paartje AmpOhm papier-olie in aluminiumfolie meegenomen. Die waren maar 7 euro per stuk en klonken naar mijn mening het lekkerst. Die gaan deze winter in een nieuw Single Ended projectje. ( met de 45 triode of de EL34 als eindbuis.)

[Pcdg]

Je moet ook niet vergeten dat er niet altijd een rechtstreekse verhouding bestaat tussen kwaliteit en prijs. Je moet ook begrijpen waarom er prijsverschillen zijn. Auricap komt van een commerciele firma en de k42Y is een militaire surpluscondensator bijvoorbeeld. Daarmee weet je nog niet of de een kwalitatief onder doet voor de ander.

Met betrekking tot de voedingselco's ben ik toch wel benieuwd hoeveel kwaliteitsverschil er kan bestaan en wat daarvan hoorbaar is. In mijn optiek hoeven die dingen alleen maar een wisselspanning af te vlakken. Wordt het klankmatig verschil dan bepaald door het regeneratievermogen?

Persoonlijk gebruik ik ook rustig uitgesoldeerde exemplaren mits ik kan beredeneren dat ze nog fris zijn. Zo vond ik laatst een mooi 180 uf 400v LL 105 graden exemplaar in een weggesmeten printer. Bouwjaar 2006, die is zeker nog niet uitgedroogd.

Oude (PC) voedingen zijn ook mooie bronnen voor netentree's, controlelampjes schakelaars etc. Gaat er toch maar weer zeker vijf hele euro van de begroting af!

mvg, Paul

[595ss]

http://www.troelsgravesen.dk/300B.htm

In dit stukje aan het eind legt Troels het verschil tussen verschillende koppelcondensatoren uit.
De russische PIO's doen niet onder voor de mundorf silver/gold condensatoren.

Tipje, bouw gewoon eerst je versterker, en ga daarna proberen welke koppelcondensator in jouw oren het lekkerst klinkt.
Op Ebay.de heb je russische PIO's voor 1 euri per stuk uit de Oekraine vandaan (die gebruikt Troels ook in zijn metingen)

Succes, Rob

[Vinculum]

Dank voor alle zeer bruikbare info!
Wat betreft de koppelcaps (of uberhaupt caps in je signaalpad), ik snap ook dat een 10 cent ding waarschijnlijk minder presteert dan een 80 euro mundorf oid. Maar ook dat er een marketing aspect in zit. Vooral in audio heerst de mentaliteit van het is duur dus het is goed.
Ik vind het niet erg om bijv een ClarityCap SA van 3,33 erin te gooien om daarmee een betaalbare goede cap te plaatsen. Veel later kan ik dan alsnog gaan experimenteren met hele dure caps indien nodig. Ik probeer een beetje de 80/20 theorie te gebruiken hier.
Voor de mensen die niet weten wat dat is: Deze theorie stelt dat je in 20% van de tijd 80% van het werk gedaan krijgt. De overige 80% van de tijd heb je nodig voor de details (20% van de arbeid). Zo ook hier maar dan gaat het niet over arbeid en tijd maar maximale kwaliteit en prijs.

In de KT88 zitten 6 verschillende waarden cap. Als je het eerdere schema erbij pakt dan heb ik nu voor C2 van de versterker en C1 van de voeding (10u 630V) een ClarityCap PX in mijn lijst staan van 5,33 p/s. Voor C3 (0.22u 630V), dit zijn de koppelcaps, een ClarityCap SA van 3,33 p/s of de Russische K42Y PIO's. Naar mijn idee is dat een aardig compromis qua prijs en kwaliteit.

Het gaat me nu om de nog ontbrekende caps: C1 (100u 16V) & C4 (220u 160V) voor de versterker en C2 (100u 450V) voor de voeding. Dit zijn allen elco's. Het originele schema vraagt daar BlackGate's voor de versterker en Solen/Nichicon voor de voeding. Hier kom ik niet uit welke ik daar nu zou moeten nemen.

Mijn vragen zijn puur uit onkunde en onervarenheid. Ik wil de basis gewoon zo goed mogelijk maken voor een beperkt budget. In de toekomst kan ik altijd gaan upgraden.

Bijgevoegd mijn laatste Materiaallijst voor de KT88 met oa bovengenoemde aanpassingen.

[RobertD]

C1 en C4 zijn redelijk klankbepalend.

Elna Cerafines zijn niet al te duur, ik heb ze geloof ik ooit gekocht via De Audiofabriek.
Je kunt er echter ook Standaard elco's in zetten (Dick Best) en later upgraden.

Het leuke van zelfbouwen is inderdaad het tweaken.

C2 kan ook 22uF zijn. Dick Best verkoopt kleine elco's met hoge werkspanningen.
Je kunt bij Baco de genoemde polyprops vinden. (MKP's).
Een andere optie is een heleboel 1uF MKP's parallel te schakelen. Dan neemt de ESR van het geheel af en dat zou dan weer een positieve bijdrage moeten leveren.

[Pcdg]

Bij de webshop van Henk Huitema, Tubeworks, kan je ook veel van de besproken spullen vinden http://www.tubeworks.nl/about.html

Ik heb er een paar keer wat gekocht, o.a. Russische koppelcondensatoren. Steeds naar volle tevredenheid!

mvg, Paul

[Vinculum]

Bij de audiofabriek had ik inderdaad ook al gekeken. Daar hebben ze de Elna Silmic II variant van de 100u 16V (C1) voor maar 1,40 p/s. Maar voor C4 (220u 160V) hebben ze weer niet want ze gaan net hoger van 100V. Waar ik nu tegenaanloop is dat ik nergens uitkom met de onderdelen. Straks koop ik een cap voor 1,40 maar heb ik 7 euro verzendkosten. Dat schiet dan weer niet op natuurlijk. Ik vind het niet erg om een paar euro meer uit te geven voor goede componenten maar op deze wijze ben ik meer aan verzendkosten kwijt dan aan daadwerkelijke producten. Ik heb nog niet 1 shop gevonden die (nagenoeg) alle caps heeft.

Zo ook met de weerstanden. Ik heb alleen nog de 560R 10 Watt nodig. Nou die bestaat dus niet dus die moet samengevoegd worden. Nu ben ik me een slag in de ronde aan het rekenen om 560R te krijgen met deze waarden:
In 2W:
(10R / 47R / 100R / 180R / 220R / 270R / 470R / 680R / 750R / 820R / 1K / 1K5 / 1K8 / 2K2 / 2K4 / 2K7 / 3K3 / 4K7 / 5K1 / 8K2 / 9K1 / 10K / 11K / 12K / 13K / 15K / 22K / 24K / 27K / 33K / 39K / 43K / 47K / 56K / 68K / 82K / 100K / 150K / 180K / 220K / 270K / 330K / 360K / 470K / 1M)

In 5W:
( 2R4 / 3R3 / 4R7 / 5R6 / 47R / 68R / 330R / 1K5 / 1K8 / 4K7 / 10K / 12K / 15K / 33K / 47K / 56K / 68K / 82K / 100K)


De "1uF maal veel" optie vind ik niet echt realistisch als je kijkt naar de genoemde waarden. Dat zijn 220 en 100 caps parallel... Dat gaat niet werken natuurlijk.

Bij tubeworks hebben ze een 220u 450V van Nichicon voor 7,- p/s. Moet ik deze hebben ook al is deze 400V ipv 160? Ook hebben ze een Philips LongLife van 100u 400V voor 5,50 p/s. Ik snap dat ik er qua voltage niet onder het opgegevene kan zitten maar maakt het uit als ik er boven zit?

[Vinculum]

De weerstand heb ik gekraakt denk ik!
1K8 + 1K8 parallel aan 330 + 330 = 557,75

Dat komt aardig dicht bij de 560 ohm. Bovengenoemde weerstanden zijn allen 5W Kiwame. Komt dan wel op 18,60 euro voor deze "2" weerstanden samen...

[595ss]

Let alleen even op bij de audiofabriek dat ze de bestelling in behandeling nemen, zowel een collega van me als ik hebben een aardige tijd moeten wachten...

Tipje, probeer RS-online eens, daar hebben ze ook jouw 560R 10 W http://nl.rs-online.com/web/search/sear ... &R=2522524
Ook hebben ze een razendsnelle service (alleen kan je de gewone weerstandjes niet per stuk bestellen maar per 5 of 10)

Als je een week de tijd hebt kan je ook Farnell proberen die heeft ze ook.

Groet Rob

[Pcdg]

18,60 euro voor twee weerstanden samen? In welke televisiemerken zijn die Kiwames gebruikt? Ik wil graag weten wat ik bij het grofvuil vandaan moet trekken

Even serieus, en daarna hou ik er over op (het is een vrij land tenslotte): zou je voor dit eerste buizenproject niet liever de gewone koolweerstanden gebruiken die in centen worden afgerekend in plaats van in euro's? Die doen écht ook wel datgene wat er van ze wordt gevraagd.

edit: Kiwame schijnt het audiobrand te zijn van fabrikant Koa. Dezelfde weerstanden onder die naam hebben een heel ander prijskaartje. Hier vindt je er 10 voor 1 dollar 50 http://www.deepsurplus.com/Electronic-C ... OA-Speer_2
groet,

Paul

[Vinculum]

@595ss:
RS-Online heeft ze wel maar ik ga (en kan zelfs) niet 2 weerstanden daar bestellen. Dan zijn ze alsnog even duur ivm verzendkosten. Daarbij heeft RS een besteldrempel van 50,-. Dus die valt af.

@pcdegoede:
Je hebt helemaal gelijk. De reden voor de dure weerstanden was eigenlijk puur gebaseerd op basis van het aantal. Als ik dan toch maar 5 weerstandenwaarden (10 stuks totaal) dan maar gelijk voor goede. Ik geef liever de eerste keer 10 x 1,08 uit voor goede weerstanden dan 10 x 0,05 cent en over een tijd als ik ga upgraden alles er weer uit moeten slopen en alsnog de dure weerstanden erin zetten. Dat vind ik verkeerde bezuiniging. De enige weerstand die ik mis is de 560R 10W type. Edit: Hier is een oplossing voor gevonden!

Edit:
@Pcdegoede: Goede tip! Zeker veel goedkoper maar weer hetzelfde probleem: Niet alle waarden zijn beschikbaar. Het is echt waardeloos dat je nergens een one-stop shop hebt!

[Miniwatt]

Da's het vervelende van beginnen.. Als je een paar jaar bezig bent heb je zoveel troep verzameld dat inkopen een stuk simpeler wordt..

Tubeworks is idd een leuk zaakje, sympathieke jongen.

Een C met een hogere werkspanning kan helemaal geen kwaad. Ik heb nu een 400 V als kathodeC, staat geloof ik 10 V op

Met het risico nog meer bomen voor het bos te zetten: voor kleinere waardes ben ik nogal gecharmeerd van polypropyleen in olie C's. Je ziet ze wel eens op MP, de Audiofabriek verkoopt ze nieuw maar je wilt niet weten wat ze dan kosten.. Triode Dick gebruikt ze ook
BC components maakt ook hele fraaie, die zijn ook lekker klein (de bekende blauwe)(Voorheen Philips)

[Vinculum]

Nou ik denk dat ik het voorlopig maar zo ga doen:

Condensatoren Type Waarde Voltage Merk Leverancier Aantal Prijs/s
C1 Elco 100u 16V Philips LongLife Tubeworks.nl 2 € 5,50
C2 10u 630V ClarityCap PX Caps&Coils 2 € 5,33
C3 0.22u 630V K42Y NOS PIO SiberianShop 2 € 1,25
C4 Elco 220u 160V Nichicon Tubeworks.nl 2 € 7,00
C1 10u 630V ClarityCap PX Caps&Coils 1 € 5,33
C2 Elco 100u 450V Philips LongLife Tubeworks.nl 1 € 5,50

Volgens mij heb ik hier een redelijk compromis qua prijs/kwaliteit te pakken. Dan heb ik alle onderdelen geïnventariseerd! Eindelijk! Mocht iemand het er niet mee eens zijn dan hoor ik het graag!

[RobertD]

Er gaan wat berichten op het forum over Caps and Coils. Levertijd problemen etc.

AE-Europe heeft veel meer in huis dan er op hun site staat. Ik zou daar ook eens een mailtje aan wagen.
Het is inderdaad zo dat wanneer je van verschillende bedrijven koopt, je evenzovele keren de verzendkosten moet betalen. Dat is best zonde voor dit soort relatief kleine projecten.

Leuk onderwerp om te volgen!

[RobertD]

http://www.jukebox-revival.nl heeft in de webshop bijna alles wat jij nodig hebt.

Ik was even aan het rondklikken, de voedingselco's staan gewoon in de lijst. De weerstand van 560 Ohm hebben ze in een 9W uitvoering en dat is meer dan voldoende. De kwaliteit van die weerstand maakt niet uit, want het signaal gaat door de elco die daar parallel aan zit.

[PA4URK]

En om er vanuit een regenachtig Urk ook nog even wat aan toe te voegen : Ik heb weer goede ervaringen met Tonefactory en Kent Electronics. Mail je hele lijstje er heen en je weet wat ze wel hebben en waarvoor je naar een ander moet .
Maar Vinculum heeft gelijk: het zou het mooiste zijn wanneer je bij één bedrijf met je hele verlanglijstje terecht kon.

[Pcdg]

En om er vanuit een regenachtig Urk ook nog even wat aan toe te voegen

Tja, als het nog even in dit tempo doorregent zijn jullie zo weer een eiland!

Kent heeft een heleboel en waarschijnlijk je hele lijstje. Ik zou het inderdaad zo doen.

mvg, Paul

[PA4URK]

Let it be! Een eiland temidden van de woeste baren met als positief neveneffect géén mega-windmolenpark in onze achtertuin
Kent Electronics heeft ook een mega-buizenlijst!