forum.zelfbouwaudio.nl

De GedLee Summa is een speaker die mij fascineert. Hij is niet heel nieuw meer en er is al vaker over gediscussieerd, maar volgens mij had hij nog niet een eigen topic. Een sleutelwoord bij de speaker is Constant Directivity, ofwel een gelijkmatig toenemende bundeling naar hogere frequenties toe, zonder noemenswaardige pieken of dalen in de powerresponse. Het belang van CD is mij wel duidelijk. De Summa is echter niet uniek wat betreft CD, want ook met meer conventionele constructies is een zekere mate van CD haalbaar.
Zelf heb ik redelijk wat tijd door kunnen brengen met een Usher D2, eveneens een 2-weg met hoorn voor het hoog en mid. Deze speaker klinkt heel prettig en klinkt ongekend dynamisch. Ik vermoed dat de afwezigheid van dynamische compressie (bij gebruik in een huiskamer in ieder geval) een rol speelt in het 'gemak' in de klank.

De Summa is echter helemaal niet zo ontzettend uniek als ik lang dacht. JBL heeft bijvoorbeeld meerdere ontwerpen met een 15" midwoofer en CD-hoorn. Het crossoverpunt ligt bij deze speaker iets hoger dan bij de Summa, namelijk op 1.3 khz.

Hoe speciaal zou de Summa zijn? Zou hij goed te clonen zijn? Er zijn voldoende hoorns op de markt. Is die hoorn van GedLee zo speciaal dat een clone niet fatsoenlijk met een andere hoorn te bouwen is? Hoe zou een GedLee-hoorn eventueel na te maken zijn?

De Summa gebruikt de B&C 15TBX100 en B&C DE250-8. Bij Lautsprechershop zijn veel kant en klare hoorns te vinden.

volgens mij hadden we toch ergens anders een Summa topicje?

Maar ik ben het met je eens, in feite is een combi van zo'n (grote) driver incl horn niet nieuw.

Sterker nog, ik begrijp ook niet helemaal wat er zo uniek is.

Wat volgens mij wel gezegd kan worden, is dat er bij de SUmma wel is nagedacht over de totale bundeling en het crosspunt.
Dat zou je eventueel uniek kunnen noemen, omdat de meeste "kant en klare" speakers maar meestal "wat doen".
(niet echt natuurlijk, maar eerder dat de cross freq wordt bepaald door simpelheid, of budget oid)

Maargoed dat tref je ook aan bij luidsprekers ala B&W enz enz enz.

Martijn M schreef:

De GedLee Summa is een speaker die mij fascineert. Hij is niet heel nieuw meer en er is al vaker over gediscussieerd, maar volgens mij had hij nog niet een eigen topic. Een sleutelwoord bij de speaker is Constant Directivity, ofwel een gelijkmatig toenemende bundeling naar hogere frequenties toe, zonder noemenswaardige pieken of dalen in de powerresponse. Het belang van CD is mij wel duidelijk. De Summa is echter niet uniek wat betreft CD, want ook met meer conventionele constructies is een zekere mate van CD haalbaar.
Zelf heb ik redelijk wat tijd door kunnen brengen met een Usher D2, eveneens een 2-weg met hoorn voor het hoog en mid. Deze speaker klinkt heel prettig en klinkt ongekend dynamisch. Ik vermoed dat de afwezigheid van dynamische compressie (bij gebruik in een huiskamer in ieder geval) een rol speelt in het 'gemak' in de klank.

De Summa is echter helemaal niet zo ontzettend uniek als ik lang dacht. JBL heeft bijvoorbeeld meerdere ontwerpen met een 15" midwoofer en CD-hoorn. Het crossoverpunt ligt bij deze speaker iets hoger dan bij de Summa, namelijk op 1.3 khz.

Hoe speciaal zou de Summa zijn? Zou hij goed te clonen zijn? Er zijn voldoende hoorns op de markt. Is die hoorn van GedLee zo speciaal dat een clone niet fatsoenlijk met een andere hoorn te bouwen is? Hoe zou een GedLee-hoorn eventueel na te maken zijn?

De Summa gebruikt de B&C 15TBX100 en B&C DE250-8. Bij Lautsprechershop zijn veel kant en klare hoorns te vinden.

De Summa is uniek op de volgende punten:
- CD met grote bundeling en onder alle hoeken horizontaal gezien. De meeste 'normale' CD speakers hebben een veel kleinere woofer en veel kleinere waveguide, dus veel minder bundeling.
- De waveguide is uniek. Het is zelfs zo dat Geddes in een van zijn papers aangeeft hoezeer de JBL faalt op het gebied van gladde respons en gelijkblijvende gladheid onder alle hoeken. Juist dit punt maakt dat het hoog van de Summa niet als een hoorntweeter klinkt.

Geddes heeft voor zijn waveguide een nieuwe wiskunde beschrijving gemaakt. Volgens zijn formules produceert een waveguide zogeheten Higher Order Modes en die pakt hij aan door een geoptimaliseerde waveguide-vorm en zijn foam-plug. Ook pakt hij met zijn waveguide en baffle diffractie heel goed aan. Volgens Geddes is diffractie beter hoorbaar bij hogere volumes.

Hoe hoorbaar dit alles is weet ik niet, maar ik heb er alleen nog maar positieve dingen over gehoord. Ik zou persoonlijk toch wel zo'n OS waveguide willen proberen, wie weet maakt het meer uit dan je denkt.

De belangrijkste bijdrage van Geddes is zijn waveguide theorie. Deze gaat veel verder dan de Webster horn equation en voorspelt het bestaan van Higher Order Modes (HOM's), zoals hij dat noemt. Dit zou je reflecties/resonanties in de hoorn kunnen noemen, die zorgen voor het vaak typische waargenomen hoorn geluid: scherp en vervormd. Als je de artikelen hierover wilt lezen:
http://baseportal.de/cgi-bin/baseportal ... o/download

De summa is het resultaat van al dit onderzoek. De belangrijkste eigenschappen van de waveguide:
1. De countour: oblate spheroid. Dit zorgt voor een minimum van HOM's
2. De foam. Een verdere onderdrukking van de HOM's door middel van demping.

Het doel van dit alles, zoals je zelf al zegt, is CD over een zo groot mogelijke band. Die HOM's zijn wel lastig meetbaar, naar het schijnt. Hij heeft wel eens een meting gepost in een van de draadjes van DIY-audio.

Geddes werkt redelijk ruimhartig mee aan clones van zijn luidsprekers. Niet alleen het leveren van onderdelen, maar ook adviseren bij zelfontwerp. Dat stuk schuim heeft een kritieke rol bij het bestrijden van HOM, en hij geeft hele uitgebreide adviezen als je vraagt waar je welk soort schuim toe moet passen, bijvoorbeeld.

Bertor, bedankt voor de link. Daar staat een hoop interessante info!

Zit je er aan te denken om ze te clonen?

De 15" waveguide kost momenteel 400 dollar, inclusief foam. Ik vind het nogal prijzig...

bertor schreef:

Ik vind het nogal prijzig...

Dat is nogal een understatement.

Het is nogal veel om 'even te proberen'. En of het duur is, tja, als die speakers echt zo goed zijn als wordt beweerd, dan is het niet heel duur. Verder moeten de kosten van de research ook worden meegenomen. Die foamplug kost 50 dollar, veel geld voor een stukje schuim, maar als daar de research mee wordt betaald kan ik er wel mee leven.

In massaproductie zou die waveguide maar een paar tientjes hoeven te kosten. Helaas, er is geen massaproductie. Hij zegt alle opties te hebben bekeken en dat deze manier van waveguides maken de beste of meest goedkope is (welke van de twee weet ik zo niet).

Ik vraag me af hoe nauwkeurig het profiel moet worden gevolgd, wat zijn de toleranties? Ik kan me haast niet voorstellen dat dat nauwkeuriger moet dan een paar tiende millimeter. Discontinuiteiten schijnen wel veel effect te hebben, deze moeten zoveel mogelijk worden voorkomen.

Hoe duur zou het zijn om zo'n waveguide (of baffle) uit een massief stuk hout (MDF, eiken, whatever) te CNC-en? Dus alleen machine-uren en geen opstartkosten?

Bjørn Kolbrek (http://www.geocities.com/la1zka/) heeft op zijn site zijn tweedelige artikel geplaatst uit de Audio Express. Daarin doet hij een review van klassieke en moderne hoorn theorie. Wel wat wiskunde, maar ook veel plaatjes

http://www.audioxpress.com/magsdirx/ax/ ... ek2884.pdf

http://www.audioxpress.com/magsdirx/ax/ ... ek2885.pdf

Om even terug te komen op het maken van de horn.

We hebben hier toch een aantal personen op het forum dat een CNC heeft

Ongeacht of ze werkelijk zo goed klinken als beweerd word, vind ik de kwaliteit van zijn kits wel heel erg beneden pijl voor prijzen tussen de 1500-2400 dollar per set. Als ik hier lees, dan zijn het echt maar een paar flimsy plankjes. Zelfs de plaatjes in de handleiding zijn geen porem! Als ik zo een speaker in elkaar zou zetten zou ik er op dit forum nog geen foto van durven plaatsen.

Helemaal mee eens.
Bizare prijs voor wat je er voor krijgt.

Er zijn trouwens veel betere drivers te krijgen.

Ik ben groot voorstander van RCF en BNS.
Kwalitatief veel mooiere drivers dan de B&C.

Het lijkt me erg interessant om uit te zoeken of het mogelijk is zelf dit soort hoorns te maken uit plastic (eventueel hout).

Je kan natuurlijk niet zomaar een andere driver op die waveguide zetten, het hoornverloop IN de 1" driver moet exact matchen met dat van de hoorn.

Groeten Walter

Zou kunnen Walt. Bij mijn weten zijn 1" drivers redelijk standaard en is het stukje van de driver zelf cilindrisch.

Pjotr schreef:

Zou kunnen Walt. Bij mijn weten zijn 1" drivers redelijk standaard en is het stukje van de driver zelf cilindrisch.

De meeste 1" drivers zijn inderdaad het zelfde.
Alleen de montage op de hoorn is vaak anders.

RCF en B&C zijn vaak uitwisselbaar, maar bijvoorbeeld JBL heeft vaak een schroef aansluiting. Hierdoor is de lengte van de cilinder ook wat langer.

Dat de drivers uitwisselbaar zijn is duidelijk, 1" is 1". Ik doelde erop dat in de driver ook al een stukje van het hoornverloop zit, ongeveer 4cm schat ik. Dit verloop moet natuurlijk wel goed aansluiten bij het verloop van je waveguide.

Groeten Walter

Dit is van de Thaise partner van Geddes: http://www.ai-audio.com/products_esp15.html

Als ik kijk naar de frequentieplots met de onregelmatigheid tussen 1 en 2 khz, vraag ik me af wat Constant Directivity dan precies inhoudt.

zo gigantisch constant vind ik hem idd ook niet.

Ik vind het ook wel meevallen. De Abbey12 lijkt zich iets netter te gedragen:
http://www.gedlee.com/downloads/Abbey_FR.pdf

Ik raad jullie aan de draad op diyaudio.com te lezen: http://www.diyaudio.com/forums/showthre ... did=103872

Geddes optimaliseert op twee zaken: hij wil bundelen, maar dan wel zo constant mogelijk boven 1 kHz. Daarnaast wil hij vlakke respons. Ook wil hij stevig bundelen. Hij stelt als eis dat op 45 graden de respons al 6 dB beneden REF moet zijn.

Volledig vlakke respons en constant directivity blijken strijdig te zijn. Bovendien heeft hij te maken met niet ideale koppeling van de driver aan de waveguide. Dit laatste is een belangrijke verstoorder van smooth respons. Dan heb je nog het punt dat HOM's (higher order modes) niet goed meetbaar zijn. Wat je ziet aan hobbels in de respons kan komen door diffractie maar ook door HOM's. Onderscheid maken is niet mogelijk met een standaard frequentieplotje. Geddes weet hoe hij HOM moet meten, maar doet dit niet meer omdat de functie die hij voor de curve van de waveguide gebruikt HOM minimaliseert. Het kan dus niet beter. Wat overblijft aan HOM is door slechte koppeling tweeter aan de waveguide. HOM is vooral hoorbaar bij hoge afspeelniveau's.

Het is allemaal niet zo heel erg simpel. De waveguide maken op zich gaat wel, maar je moet aandacht geven aan de throat en juiste tweeter die daarop aankoppelt. Ik heb me verder niet verdiept in de details, dus kan er verder niets over zeggen. Maar wellicht dat aandachtig lezen van de discussie op diyaudio.com helpt.

Niet specifiek over de Summa, maar wel met toenemende bundeling en op basis van het werk van Geddes: http://audioheritage.org/vbulletin/show ... hp?t=12126

http://www.rcf.it/pro-speaker-systems/art-series

RCF toont een hoop metingen. Dit ziet er allemaal ook heel goed uit! Dit zijn actieve systemen, maar toch een stuk goedkoper dan een Summa.

Deze monitor met 12" woofercrosst op 1200 hz, maar het crossoverpunt zie ik alleen terug in de plots van de verticale response.

Je gaat nu volledig voorbij aan alle moeite die Geddes heeft gedaan om HOM te onderdrukken, wat juist de crux is van zijn systeem. Een standaard hoorn systeem is al jarenlang bekend om bepaalde eigenschappen en hij heeft met zijn waveguide de problemen opgelost die samengaan met dit soort systemen en de voordelen behouden. En vervolgens ga jij weer terug naar af.???