forum.zelfbouwaudio.nl

Hallo allemaal,

Dit is mijn eerste post! Geïnspireerd door de vele mooie voorbeelden, kennis (!), informatie en enthousiasme op dit forum, wilde ik zelf ook wel eens luidsprekers maken. Deze zijn nu in principe klaar, maar ik loop nu een beetje vast, het geluid klinkt niet echt mooi. Ik hoop dat jullie kunnen helpen: is het ontwerp niet goed, of meet ik niet goed. Ontwerpen en meten zijn duidelijk twee verschillende dingen!

Doel van het ontwerp
Ik heb nu zelf een paar Celestions DL-6, destijds nieuw gekocht van mijn vakantiewerk en tot nu altijd heerlijk van kunnen genieten en nog steeds. Wat ik wel een beetje mis is wat ‘punch’ en wat bas. Voor de zolderkamer wilde ik daarom een wat dynamischer geluid. Ik ben een volledige beginner op het gebied van luidsprekers, heb me wel proberen in te lezen in de achtergronden, maar tjonge, het is wel een complex gebeuren.
Het leek me leuk om gebruik te maken van DSP, het maken en afstellen van een analoog filter leek me wat lastig. Met DSP, zo was de gedachte, kun je nog het nodige instellen en aanpassen naar wens. Door gebruik te maken van een versterkerbord met DSP en Bluetooth heb je geen aparte versterker nodig en kun je gelijk vanaf je telefoon/Spotify streamen was het idee.

Het ontwerp
Gekozen voor een twee-weg met basreflex (iets anders maken dan de Celestions)
Woofer: Dayton Audio SIG 180 6.5''
Zie ook recensie https://audioxpress.com/article/test-be ... ure-series
Tweeter: SB26ADC-C000-4 Aluminum Dome Tweeter (de Celestions hebben dat ook al en leek me voor de dynamiek wel goed om voor aluminium te kiezen).
De afmetingen van de box en basreflex heb ik bepaald via WinISD:
WinISD geeft als eerste aan een volume van 19,87 liter (rode curve) met een tuning frequency van 41,26 (QB3). Omdat de box toch wat te groot werd, heb ik het volume teruggebracht naar 17 liter (groene curve - je moet ergens een grens trekken) en ik dacht via DSP e.e.a. te kunnen corrigeren (lager te trekken).
De basreflex is dan 50 mm x 16,64, zie plaatje onder. Gekozen voor de Jantzen Audio 051-0013, deze heeft een diameter van 50 mm en lengte van 185 mm, maar loopt een klein beetje taps toe. Eventueel in te korten na metingen.
Wat ik eerlijk gezegd een beetje lastig te doorgronden vind is, wat nu precies de knoppen zijn waaraan je kan draaien. Je kunt het box volume aanpassen, terwijl de tuning frequency gelijk blijft, de basreflex verandert dan wel. En als ik vervolgens de tuning frequency verander, dan verandert het boxvolume niet, ook alleen weer de basreflex. Ik had gedacht op basis van de achtergronden en formules (ik heb het Cookbook van Vance Dickason doorgenomen) dat je niet zomaar vrij een tuning frequency kan kiezen bij een bepaald box volume. En hoe bepaal je precies de optimale tuning frequency gegeven ook je wooferkeuze?

Uiteindelijk dus gekozen voor een Box volume van 17 liter (iets groter gemaakt vanwege verlies volume versterker, voeding en de woofer/tweeter zelf etc.) en basreflex van 50 mm x 185 mm (nog in te korten).
De basreflex heb ik aan de voorkant gezet, zodat de speaker wat dichter tegen de muur kan.
Daardoor de tweeter wat uit het midden, maar had begrepen dat dat juist wel goed is vanuit diffractie.
Als versterkerboard heb ik gekozen voor Tinyshine TSA7804B (4 x 50W Bluetooth APT-X+DSP) en voeding Angeek 24V/10A. Met 4 kanaals wordt de andere speaker ook aangestuurd.
De speakers gebouwd met 18 mm MDF en zoveel mogelijk alle tips van dit Forum en internet etc. hierin meegenomen. Ben niet een echte houtbewerker, maar vind het wel leuk om er mee bezig te zijn.

Het resultaat tot nu toe
Op de foto’s hieronder het (onafgewerkte) resultaat tot nu toe:
De metingen
Ik heb helaas geen professionele meetmicrofoon en opstelling. Ik had nog een gewone spraakmicrofoon met USB aansluiting. Ook heb ik binnenshuis gemeten, met dit weer is buiten niet goed te doen…
Onderstaand eerst de metingen in REW met alleen een cross-over ingesteld in Sigma Studio op 2100 Hz en verder geen filters/correcties. Gemeten in de woonkamer op 70 cm afstand recht voor de speaker met de amateuristische microfoon. Metingen zonder smoothing: Met 1/6 smoothing Wat mij opviel is dat het laag niet in mooie lijn oploopt vanaf 50 Hz naar 100 Hz (dit zou een piek/boost vanuit de basreflex kunnen zijn?), bij 200 Hz zit er een dip, het gebied van 300 Hz – 1200 Hz is wat hoger (baffle step?). Na het crossover punt loop het iets op (gevoeligheid woofer en tweeter zijn redelijk gelijk), maar daarna een flinke (!) piek bij 7 kHz en snelle afloop daarna (op basis de karakteristiek van de tweeter had ik dit niet verwacht).
Al even geluisterd naar de speaker, maar het geluid was erg vlak/dof.

Vervolgens heb ik via de automatisch filter mogelijkheid in Sigma Studio de frequentie respons rechtgetrokken en opnieuw gemeten, zie respons onder:
Het geluid was echter niet mooi, te schel en miste met name het middengebied viel weg. Ik ben geen audiofiel oid, maar dit klonk echt niet goed. De bas klonk op zich wel goed. De basreflex lijkt zijn werk ook goed te doen (maar als je teveel laag boost, dan wordt teveel van het goede).
Ik heb vervolgens van alles geprobeerd in de filterinstellingen, filter via REW, zelfs FIR filters toegepast en andere cross-over frequentie etc. maar het geluid blijft onevenwichtig en gewoon niet mooi. Ook op het gehoor vind ik het lastig te corrigeren, in welk frequentiegebied zit nu precies wat aan stem en instrumenten etc. Los van de schelheid is op zich de helderheid van het hoog wel mooi. Ik ben bang dat ik gewoon dingen verkeerd corrigeer of juist niet moet corrigeren.

Graag jullie hulp!
Ik denk (hoop) dat op zich met het ontwerp en selectie van de componenten wel een goed geluid te maken is (?), maar dat het met de metingen, de analyse/interpretatie hiervan en hierop juist instellen het mis gaat?
Ik loop nu een beetje vast, zouden jullie me weer even op weg kunnen helpen?
Ik hoor graag jullie suggesties, aandachtspunten, verbeterpunten etc.

Welkom! Je pakt het grondig aan en bent aardig op weg. Is dit de eerste keer dat je een luidspreker bouwt? Petje af. Met andere filters denk ik dat je hier een goede klank mee kan krijgen.

Als eerst zou ik een echte meetmicrofoon kopen, dan weet je wat de luidspreker doet in plaats van dat het misschien een eigenschap van de microfoon is. Het zou bijvoorbeeld kunnen zijn dat de microfoon de middentonen extra versterkt en dat je die er vervolgens uit draait met je filters. Liever met XLR dan USB, want dat is nodig om tweekenaalsmetingen te kunnen doen met ARTA. Ik heb eentje van Sonarworks, omdat je daar een individuele kalibratie bij krijgt. Als je dat te duur vindt, kan je kijken bij de buren. Bij zo'n microfoon hoort een externe geluidskaart met minimaal twee ingangen.

Een filter ontwerpen gaat het best op basis van metingen waar geen gereflecteerd geluid in zit. Die reflecties eruit knippen door een tijdsvenster te gebruiken, want geluid dat via een muur kaatst, komt pas later bij de microfoon. Dat gaat goed met ARTA. ARTA heeft een vrij uitgebreide handleiding. Als je hiermee aan de slag gaat, kies er dan voor om tweekanaalsmetingen te doen - dat maakt het straks makkelijker, omdat de fase-informatie hiermee klopt.

Het filter kan je vervolgens ontwerpen in VituixCAD.

Twee nieuwe programma's om te leren, die beide niet zo toegankelijk zijn. Dat is dus even doorzetten.

Dank voor je reactie, geeft weer het nodige vertrouwen! Het is inderdaad de eerste luidspreker die ik bouw. Ik ga me even goed verdiepen in het meten en de programma’s die je voorstelt. Ik denk inderdaad dan een goede microfoon kopen. Wel nog alvast even een vraagje als dat mag, welke soort/type geluidskaart hoort hierbij, en hoe krijg je het geluid de computer/laptop in (en uit)?

Aanhakend op de meetmicrofoon, er is een mogelijk nieuwe ster aan het firmament: Tadaaaa!
Heb m zelf nog niet geprobeerd (mijn handen jeuken, maar nu even geen tijd), maar dit is denk ik een betere keuze dan de ouwe ECM.

Sla ARTA maar over en begin met REW. Dat is nog in ontwikkeling, heeft goede tutorials en meer mogelijkheden. En qua audio interface: deze is prima, een 2e hands Focusrite Scarlett Solo ook.

Pon-e schreef: ↑do 30 jan 2025, 21:36

hoe krijg je het geluid de computer/laptop in (en uit)?

Chocomel schreef: ↑do 30 jan 2025, 19:22

Dat gaat goed met ARTA. ARTA heeft een vrij uitgebreide handleiding. Als je hiermee aan de slag gaat, kies er dan voor om tweekanaalsmetingen te doen

Pon-e schreef: ↑do 30 jan 2025, 21:36

welke soort/type geluidskaart hoort hierbij

Zoiets zou kunnen. Er zijn natuurlijk nog meer aanbieders van vergelijkbare geluidskaarten. https://www.tonecontrol.nl/presonus-aud ... ry-edition

Ik heb een focusrite 2i2 2e generatie te koop. Als je langs kunt komen, geef ik je uitleg in gebruik van arta icm deze interface.

markbakk schreef: ↑do 30 jan 2025, 22:17

Aanhakend op de meetmicrofoon, er is een mogelijk nieuwe ster aan het firmament: Tadaaaa!
Heb m zelf nog niet geprobeerd (mijn handen jeuken, maar nu even geen tijd), maar dit is denk ik een betere keuze dan de ouwe ECM.

Sla ARTA maar over en begin met REW. Dat is nog in ontwikkeling, heeft goede tutorials en meer mogelijkheden. En qua audio interface: deze is prima, een 2e hands Focusrite Scarlett Solo ook.

Als ik de specs bekijk van de ECM Pro dan gaat deze 'maar' tot 40 Hz?

markbakk schreef: ↑do 30 jan 2025, 22:17

Sla ARTA maar over en begin met REW. Dat is nog in ontwikkeling, heeft goede tutorials en meer mogelijkheden. En qua audio interface: deze is prima, een 2e hands Focusrite Scarlett Solo ook.

Ja, heb nu ook al met REW gemeten, werkt voor mij ook heel handig vanwege de koppeling/uitwisseling met Sigma Studio ivm DSP.
Dank voor tip van de 'interface', lijkt me een mooie betaalbare oplossing.

JanRSmit schreef: ↑vr 31 jan 2025, 9:08

Ik heb een focusrite 2i2 2e generatie te koop. Als je langs kunt komen, geef ik je uitleg in gebruik van arta icm deze interface.

Bedankt voor het aanbod! Ik denk dat ik toch voor een nieuwe ga, ivm ondersteuning/drivers etc. Ik wil ook graag REW gebruiken ivm koppeling Sigma studio (DSP), daar heb ik tot nu toe ook meegewerkt en ging best fijn.

Prima.

TTS schreef: ↑do 30 jan 2025, 22:19

Pon-e schreef: ↑do 30 jan 2025, 21:36

hoe krijg je het geluid de computer/laptop in (en uit)?

Chocomel schreef: ↑do 30 jan 2025, 19:22

Dat gaat goed met ARTA. ARTA heeft een vrij uitgebreide handleiding. Als je hiermee aan de slag gaat, kies er dan voor om tweekanaalsmetingen te doen

Pon-e schreef: ↑do 30 jan 2025, 21:36

welke soort/type geluidskaart hoort hierbij

Zoiets zou kunnen. Er zijn natuurlijk nog meer aanbieders van vergelijkbare geluidskaarten. https://www.tonecontrol.nl/presonus-aud ... ry-edition

Dank voor de tip, ik begin nu ook te begrijpen wat je nodig hebt en hoe je het aansluit!

Gaat je wel lukken zo te lezen

Pon-e schreef: ↑vr 31 jan 2025, 15:20

Als ik de specs bekijk van de ECM Pro dan gaat deze 'maar' tot 40 Hz?

Die specs wou ik nu net graag zelf controleren, maar ik vind het niet heel waarschijnlijk: er is eigenlijk geen reden waarom hij zou stoppen bij 40Hz.

markbakk schreef: ↑do 30 jan 2025, 22:17

Aanhakend op de meetmicrofoon, er is een mogelijk nieuwe ster aan het firmament: Tadaaaa!
Heb m zelf nog niet geprobeerd (mijn handen jeuken, maar nu even geen tijd), maar dit is denk ik een betere keuze dan de ouwe ECM.

Sla ARTA maar over en begin met REW. Dat is nog in ontwikkeling, heeft goede tutorials en meer mogelijkheden. En qua audio interface: deze is prima, een 2e hands Focusrite Scarlett Solo ook.

Hier een eerte indruk van die mic:
Post in thread 'Behringer Has a New Measurement Microphone' https://www.diyaudio.com/community/thre ... st-7866261

Niet bepaald mooi te noemen.

Ik weet niet maar, maar dit is een plaatje van een zooi verschillende calibratie files, van verschillende microfoons, van verschillende merken. In deze verzameling ziet die van de Behringer ECm Pro er niet eens het beroerste uit. I hoevere die file relevant is een tweede. Zie in deze thread weinig inhoudelijke info over hoe goed of slecht deze micropfoon is. In het begin is hij vergeleken met een gecalibreerde ECM 8000 en daar zat die ongecalibreerd niet ver vanaf. Heb zelf nog niet echt "fatsoenloijke"informatie gevondedn over deze micfrofoon.

Die eerste vergelijking met de ecm 8000 ziet er niet raar uit, vraag is alleen of ze productie een beetje constant weten te houden. Gezien de prijs zal het electret elementje weer eens dubbeltjes werk zijn en mag je daar enige twijfel over hebben, net als bij de ECM 8000 trouwens.

Ik heb een voorstel: als een aantal mensen dat ding aanschaffen en naar mij opsturen, zet ik even een meetopstelling op om een aantal te vergelijken met mijn NTI M2215. Kan er zelf wel 1 bestellen maar 1 zwaluw maakt nog geen zomer.

ik wil het topic niet vervuilen maar ik doe daaraan graag mee, mits ik daarmee een calibratiefile bij de betreffende mic kan verkrijgen. Liever iets van Gerhard dan van Behringer.

@ topic starter: in welke regio woon je? Ik zou best willen helpen, maar volgens mij haal je mij nog in met dit tempo

Even dat ik het snap (ben nieuw op het forum...), iedereen met interesse koopt zelf deze microfoon (ECM pro), stuurt deze op naar ds23man en ds23man is dan bereid deze door te meten met als doel de productieverschillen in kaart te brengen, maar er dan ook een individuele calibratiefile bij te maken (zo geen risico op 'miskoop')?

wouter schreef: ↑za 01 feb 2025, 18:08

ik wil het topic niet vervuilen maar ik doe daaraan graag mee, mits ik daarmee een calibratiefile bij de betreffende mic kan verkrijgen. Liever iets van Gerhard dan van Behringer.

@ topic starter: in welke regio woon je? Ik zou best willen helpen, maar volgens mij haal je mij nog in met dit tempo

Hallo Wouter, hulp bij meten en het interpreteren van wat je meet en wat je wel/niet moet corrigeren etc. zou ik zeker op prijs stellen (maar eerst dan nog een goede microfoon uitzoeken). Woon in regio Nijmegen, maar wil prima zelf rijden!

Dan nog een andere vraag, tav van het testsignaal, de 'whoop'. Dit wordt gegenereerd vanuit de software (REW bij mij) en gaat via de geluidskaart van de laptap naar de hooftelefoon uitgang direct naar de ingang van het versterkerbordje (ik heb speciaal daarvoor een 3,5 jack ingang op de achterkant van de speaker bijgemaakt. Vraag is nu even hoe zuiver dit is, ik bedoel voor de microfoon is er een aparte audio-interface met eigen ADC om niet het goedkope kaartje in de laptop te gebruiken. Of loopt het whoop-signaal ook via de audio-interface, dus vanuit de laptop digitaal via USB naar de audio-interface en vanuit de audio-interface via de eigen DAC naar de versterker/speaker?

Je uitgangssignaal moet ook door de USB interface.

Ah, makes sense. En daarvoor gebruik je de (analoge) output (L of R) van de audio-interface en vandaar naar de Aux-ingang van de versterker (bij via de 3,5 jack input).

Op die manier hou je de uitgangs- en ingangssignalen ‘in sync’ en kun je goed de looptijd in je metingen constant houden. Dat is belangrijk voor goede fasemetingen.

Ok, dank je wel. Ik ga me nog even goed verdiepen in het hoe en wat van meten!

Qua metingen zie ik alleen een eindmeting van de gehele speaker en mis ik de individuele drivers. Heb je de metingen en heb je dan de individuele drivers platgeslagen of alleen het geheel? Verder kan je het crossover op verschillende manieren maken en allemaal klinken ze anders. Zelf ben ik tegenwoordig fan van Harsch-XO-filters, eenvoudig mogelijk mits je digitaal filtert.

Aanstaande zaterdag is er de Zelfbouwaudioluisterdag Oost Nederland. Daar wordt ook gemeten dus als je langs kan komen, kan je gelijk je drivers door laten meten en een filter maken.