forum.zelfbouwaudio.nl

Goedenavond allen,

al een tijdje heb ik een paartje EL82-versterkers staan ......en dan bedoel ik ook staan want ze komen de kast niet uit. De reden is heel eenvoudig: ze worden te makkelijk weggespeeld door de ook aanwezige Eimac 35TG bak en de Philips TB3/1000 versterker. Totaal andere versterkers (qua complexiteit EN gewicht) maar de EL82 kwam gewoon te kort. Niet dat de EL82 een sippe buis is; verre van dat. Maar de andere bakken waren gewoon te goed geslaagd ?
En da's best zonde want de kasten en vooral de voedingen van die stilstaande EL82-bakken waren erg geslaagd. Dus: oppertenieuw ! Het goede behouden en het sneue verwijderen. En laat ik nu ook al jaren een gezonde voorraad 6C45P's hebben liggen. Die hebben prima gewerkt in eerdere projecten dus waarom niet hier eens mee aan de slag als serieuze eindbak. De randvoorwaarden zijn dus de bestaande behuizing en de gegeven voeding. De behuizing is prima: stevig en met een separaat voedingsgedeelte waarbij de voedingsbedrading door de koppelstukken van de kasten gaat. De opzet is een soort SPUD-versterker; er is 1 actieve trap. Die trap is een push-pull paartje 6C45P's. Deze trap staat wel in ultra-parafeed om de uitgangstrafo zoveel mogelijk te ontlasten en de voeding te ontkoppelen.
Deze werkwijze heb ik al eerder toegepast in voorgaande projecten en dat levert een netjes geluidsbeeld op. Links de voeding; rechts het audio-gedeelte (en natuurlijk is de voeding ook onderdeel van dat audio-gedeelte). In ieder geval heb ik AC alleen in het voedingsgedeelte terwijl in het andere gedeelte alleen DC loopt. Inbouw van de vele trafo's. Het audiosignaal mag eerst door een Jenssen repeatercoil en na de PP-6C45P komt het signaal in een Silvercore amorfe uitgangstrafo. En met de ultra-parafeed schakeling hoef ik niet bang te zijn met DC in deze uitgangtrafo's want die kunnen dat gewoon niet hebben. Wel heb je dan weer een stelletje parafeedchokes erbij. En die zie je dan ook op een eerdere foto op de bovenzijde: 2 uitgangstrafos en 2 chokes. Het past maar net met de ultra-parafeed condensatoren. Gezonde PIO's uit de tijd dat spul nog stabiel werd geproduceerd. Keurig glass-sealed dus decennia stabiel. Erg fijn. De signaalweg is belachelijk simpel: via de ingangstrafo naar een ALPS potmeter (die bekende blauwe). Vervolgens via een roosterstopper het buizenpaar in welke gekoppeld is met de parafeedchoke. Daarna via de ultra-parafeedcap de uitgangstrafo in. Het past ook erg fraai; en daar ben ik blij mee want de behuizing was een randvoorwaarde en potentieel beperkend. De voeding is vrijwel hetzelfde als uit het vorige project. Waarom veranderen als die zo stabiel is als wat ?
Wat opvalt is dat de gevraagde voltages (170V en 6,3V) via geheel eigen trafo's, gelijkrichters, luchtspoelen, condensatoren en smoorspoelen lopen. Het is een aanslag op het gewicht maar deze voeding staat dan ook als een huis (en weegt dan ook zoveel). Uit eerdere projecten ben ik op deze combi gekomen omdat een klassiek dubbel-pi filter mogelijk wel mooi meet maar niet fris klinkt. En een enkel-pi filter klinkt weer beter maar is niet rimpelvrij genoeg. De combi luchtsoepel-smoorspoel biedt de gezonde mix. Af. En nu luisteren !.
Bizar wat een enkel paartje buizen per kanaal kan voortbrengen. Schoon ? Toegankelijk ? Ongecompliceerd ?
In ieder geval is het lekker genieten. Op m'n grote luidsprekersysteem (96 dB) is het geluid groots met een basweergave die je niet doet vermoeden dat je minder dan 3 Watt aan de tap hebt hangen.
En nu de zoektocht naar een hoog rendement monitor om mee te nemen naar bijvoorbeeld de luisterdag in Hengelo. Nog een prettige Kerstvakantie en alvast een muzikaal 2017 toegewenst.
Met muzikale groet,
Reinout
(en een schema erbij zetten gaat me nog wel lukken in deze Kerstvakantie)

Mooie foto's maar ik mis schema's e.d. dat maakt het voor anderen lastig e.e.a. te volgen.

Dat ziet er weer erg mooi uit zo.
Zou leuk zijn om ze in Hengelo te kunnen bewonderen.

Zoals gebruikelijk ziet het er weer gruwelijk netjes verzorgd uit. over het ontbreken van het schema kan ik niet wakker liggen.
Reinout is ook wel eens in Breda geweest met een redelijk compacte versterker (mogelijk de voorganger van deze.) daarbij had een prachtig verzorgde multomap bij zich stampvol foto's, datasheets, tekeningen en dergelijke. geen idee of daar een schema bijzat, maar dat boeit me niet. ik weet dat het met liefde en kennis van zaken is opgebouwd.

Schema zal wel lijken op onderstaand plaatje:
(tikkeltje uitbundig geweest met stopweerstanden, maat die Rus schijnt nogal de neiging te hebben te oscilleren)
groet,
Aat

Goedenavond allemaal,

op verzoek in de weer geweest om een netjes schema te fabrieken.
Ik ben het computer-tekenen niet machtig dus bij mij nog lekker klassiek met potlood en liniaal.
Aat heeft gelijk: het is eigenlijk een heel leeg schema..........

Ik zal hem volgende week wel inscannen maar hier alvast een fotootje van de signaalweg en de voeding.

De componentenlijst 6C45P-eindbak:

T1 600:600 Ω Jensen JE-11SSP-6M
T2 5K: 8 Ω Silvercore Amorph
T3 2 x 12½ H parafeedspoel
T4 Voedingstrafo B+
T5 Luchtspoel B+
T6 Smoorspoel B+
T7 Voedingstrafo gloei
T8 Luchtspoel gloei
T9 Smoorspoel gloei

R1 10 K pot ALPS
R2,3 100 K Caddock T914
R4,5 1 K Riken
R6,12,13 15 Ω Kiwame
R7 1 K Caddock MS260
R8 250 K Caddock MS310
R9,10 100 Ω Philps PRO3
R11 100 Ω Newtek NSPA-10

C1,2 10 µF Sprague PIO
C3 0,47 µF West-Cap PIO
C4 22 µF Philips
C5 8 µF TCC PIO
C6 100 µF Dubillier PIO
C7 4 µF Hopkins PIO
C8 6800 µF BHC Aerovox
C9 10000 µF BHC Aerovox

B 1,2 hexfred brug IXYS VBE55-06
V1,2 6C45P

Tot in Hengelo ?
Met muzikale groet,
Reinout

Bedankt voor het schema!

de volume controle: krijgen beide buizen hetzelfde signaal in alle posities van de volumepot? ik denk dat dat alleen maar het geval is wanneer de pot vol open staat, maar wanneer ie dicht gaat (teruggedraaid wordt) krijgt de bovenste buis maar een gedeelte van het signaal (en de onderste buis alles)?

Enne, belangrijkste vraag: hoe doet deze versterker het tov de grote DHTs?

Groet! erik

De instelling van de buis(zen) met een kathodeweerstand van 15 Ω is heel onbetrouwbaar bij dit soort erg steile buizen.Een paar tienden van een volt maakt al een hoop uit.
Beter zo doen, Nu bepaald de 6,3 volt (en -Vg) samen met de kathodeweerstand de stroom en de kleine -Vg maakt niet veel meer uit.
Anne

Goedenavond Erik,

ben heel blij met het resultaat !
De grote versterker heeft echt meer dominantie/drive/autoriteit MAAR deze minimalistische SPUD onderscheidt zich door doortekendheid/detaillering/gemak. De muziek stroomt met een zo vanzelfsprekend gemak de luidsprekers in; heel leuk.
Natuurlijk moet je er wel hoog-rendement luidsprekers aan hangen; anders gaat er helemaal niets gebeuren. Maar wat verwacht je van een mierewattertje. Ook moet de luidspreker niet te hongerig zijn en echt laag-ohms worden; dan wordt het laag bloedeloos. Bij een mede-audioot kon ik deze bak even aansluiten op een Cerwin Vega VS-150. Uitzonderlijk hoog rendement van 102 dB maar dippend ver onder 4 ohm. Het midden en hoog was erg fraai maar je hoorde dat er gewoon geen push was in het laag. Aan zo'n luidspreker kan prima een hoogvermogen transistorbak en je hebt een party-box.
Dan is mijn eigen Feastrex-Fertin-combi even anders: compleet. En komt de fraaie "eenvoud" (erg moeilijk woorden kiezen; je hebt het over smaak) heel goed door.

Mogelijk zelfs te beredeneren ?: de grote versterker mag dan wel per stap optimaal zijn om op het eind een serieus eindvermogen te hebben; het kost me dan ook wel een hoeveelheid componenten in de audiolijn: ingangstrafo -roosterstopper - ingangsbuis (6N7) - interstage - driverbuis (300B) - interstage - Eindbuis (TB3/1000) - uitgangstrafo. Da's oa heel veel ijzer.
De 6C45 bak is een tikkie simpeler.

In ieder geval snap ik nu heel goed dat er een groep audioten is die volledig geloofd in een minimalistische enkeltraps-versterker met hoog-rendements luidspreker. Het heeft echt een charme. Je hebt dan wel een enorme uitdaging aan te gaan in de luidspreker.
De omgekeerde uitdaging is een hoog vermogen versterker (in welke uitvoering dan ook) waardoor de luidspreker-eisen stukken eenvoudiger worden.
Ik zou niet weten wat "het beste" is; het zijn 2 extremen en de gemiddelde audio (qua vermogens en rendementen) zweeft heel logisch daar tussen in.

In de tussentijd heb ik mooi mijn parafeed-concept kunnen loslaten op een klassieke SE (in meerdere versies) en nu in een PP-versie. Beiden met muzikaal resultaat.

Je potvraag is geen probleem: door de ingangstrafo en de keuze van het referentiepunt is feitelijk de pot zwevend geworden. Door de 2 weerstanden (R2 en R3) wordt het signaal netjes verdeeld.

Met muzikale groet,
Reinout

Hoi Reinout!

Sorry voor de late reactie, ik was een paar dagen flink verkouden maar nu weer aan de slag!

Leuk te horen dat voor een goed resultaat geen kV spanningen en tientallen kgs gewicht nodig zijn

Op dit moment speel ik met een vergelijkbare versterker, een LL1540 stuurt een setje 6E6P-DR (tetrode geschakeld) aan, en daarop een 8k UGT (geen parafeed). Tetrode geschakeld voor een hoge uitgangsimpedantie, ala "current source amplifiers" van Nelson Pass http://www.firstwatt.com/pdf/art_cs_amps.pdf Ik heb ondertussen andere brouwsels geprobeerd, maar deze klinkt toch erg goed en is zo eenvoudig. Deze versterker speelt in een aktiev systeem vanaf 400Hz op een Fostex FE206 of een B&G NEO10. Voor het bas zet ik een aparte PP versterker in.

Goedemorgen Erik,

mooi artikel van Nelson Pass ! En helemaal ermee eens.
Hij gebruikt trouwens dezelfde driver als ik (Feastrex D9NF). Formeel een fullranger maar we gebruiken beiden voor onderin (lager dan ong 250 Hz) een 15" ondersteuning. Een FAST dus. En met prima resultaat.
Lijkt trouwens ook heel veel op jouw opzet met de Fostex ?

Eerlijkheidshalve heeft Nelson Pass ook nog een speciale field coil Lowther tot zijn beschikking. En hij kan maar niet kiezen.....wat een ellende.....

In ieder geval is de combi geslaagd.
Met muzikale groet,
Reinout

Hoi Reinout,

Ja, op dit moment speel ik ook met een tweeweg: woofers + Fostex. Mijn uiteindelijke doelstelling is een luidspreker met een zo groot mogelijk "constant directivity" frequentiebereik, het principe van oa de de Totem of Tone van Gerrit http://forum.zelfbouwaudio.nl/viewtopic.php?t=20793 - maar dan ietwat goedkoper, met Analoge xover en buizenverstekers Voor t bas een hoop Visaton woofers, een setje B&G NEO10 en NEO3 heb ik al (maar overweeg evt de AMT 17D.1 van Mundorf ipv de NEO3).

Om het toch nog even over versterkers te hebben, we zijn namelijk in t versterkerforum em omdat ik het toch wel speciaal vind: Omdat ik voor een aktiv gefilterd systeem gekozen heb, heb ik al een setje UGTs met beperkte induktiviteit in bezit: maar 11H voor 8k PP. Daarvoor is de RDC van de primaire ook maar 11 ohm, van de secondaire heb ik niet eens proberen te meten. Voor de tweeter ga ik ook een speciale UGT laten wikkelen.

Hoi Reinout,

ik pak dit oude draadje weer op!

ik was nog nieuwsgierig naar de Luchtspoelen, vooral T5. Is dat de twee kamer spoel op de fotos? En vooral, hoe heb je die ontworpen?

aan verzadeging hoeft men niet te denken... Dus een draaddiameter die de stroom aankan of mss iets dikker (minder RDC), definieren hoeveel RDC acceptabel is, daaruit het aantal wikkelingen berekenen en de spoel wikkelen? Zeker wel iets ingewikkelder

en hoeveel H heeft de spoel uiteindelijk?

Groet! Erik