forum.zelfbouwaudio.nl

Ik ben de laatste tijd een beetje aan het simuleren in WinISD voor mijn komende projectjes.

Nu viel mij het volgende op: als ik 2 ipv 1 driver gebruik en ik bij het vermogen van het signaal verdubbel, waardoor de cone-excursion in beide gevallen gelijk zijn, dan zie ik een SPL-verschil van 6dB. Ik zou hier 3dB verwachten, dat lijkt me normaal voor het verdubbelen van vermogen.
Hoe kan dit verschil verklaard worden, of is zit er een fout in WinISD?

Het is eigenlijk heel simpel: impedantie gaat omlaag (/2) -> dubbel zoveel mogen bij zelfde voltage + twee drivers = 6 dB.

Met de impedantie is nog niks verklaard. Ik vul namelijk vermogen in, en die is onafhankelijk van impedantie. Bovendien blijft de cone-excursion gelijk.

M.a.w. het lijkt alsof de gevoeligheid van de drivers er 3dB op vooruit gaan....

Jasper schreef:

Met de impedantie is nog niks verklaard. Ik vul namelijk vermogen in, en die is onafhankelijk van impedantie. Bovendien blijft de cone-excursion gelijk.

M.a.w. het lijkt alsof de gevoeligheid van de drivers er 3dB op vooruit gaan....

Bij de SPL grafiek zie ik dan ook maar 3 dB extra met de extra woofer, en dat klopt ook bij het zelfde vermogen.. Cone excursie blijft btw niet gelijk met een tweede woofer en gelijk vermogen.

waarschijnlijk is mijn verhaal niet helemaal duidelijk.

Stel je neemt een box met 1 driver en geeft daar 25W aan, de conus bereikt zijn xmax. Nu zet je daar een dezelfde box naast en geeft die ook 25W. Je geluidniveau stijgt met 3dB.

Nu doe je twee dezelfde drivers in 1 box en geeft daar 50W aan. De drivers behalen de xmax. Volgens WinIsd, is het verschil nu 6dB.

Wat is hier aan de hand?

Jasper schreef:

Je geluidniveau stijgt met 3dB...
Wat is hier aan de hand?

Lastige materie; maar je hebt geluidsdruk en geluidsintensiteit, het verwarende is dat SPL (Sound-Pressure-Level) gebruikt wordt om geluidsniveau (intensiteit) aan te geven.

Een stijging van het geluidsniveau met 3 dB geldt alleen als de luidsprekers een niet-gecorreleerd signaal uitzenden bijvoorbeeld ruis. Maar ingeval van twee gekoppelde woofers vallen de fases van het geluid samen en zal het geluidsdruk verdubbelen en het geluidsniveau verviervoudigen (6 dB).

Voor het verschil tussen het een en ander is misschien dit een aardige link: http://nl.wikipedia.org/wiki/Geluidssterkte

M.a.w. het lijkt alsof de gevoeligheid van de drivers er 3dB op vooruit gaan....

Doet het ook. Plus 3 dB door dubbel vermogen is 6 dB.

Speakers moeten wel qua afstand t.o.v elkaar binnen een 1/4 golflengte blijven, tussen 1/4 en 1/2 golflengte is een grijs gebied (wel geen optelling). Hoe hoger de frequentie, hoe dichter de speakers bij elkaar moeten staan voor het koppel effect.

Mvg Johan

Dus als je twee boxen 3 meter uit elkaar hebben staan, dan krijg je tot 100Hz zowiezo 3dB erbij vanwege dit koppeleffect? Of moeten de drivers wel op dezelfde baffle zitten?

Het is in ieder geval wel erg intressant, want hierdoor zijn meerdere kleine basdrivers misschien beter dan 1 flinke als het om het behalen van een bepaalde SPL gaat.

Jasper schreef:

Dus als je twee boxen 3 meter uit elkaar hebben staan, dan krijg je tot 100Hz zowiezo 3dB erbij vanwege dit koppeleffect? Of moeten de drivers wel op dezelfde baffle zitten?

Deze winst heeft niks met koppeleffecten te maken maar met de manier van rekenen.

Het is in ieder geval wel erg intressant, want hierdoor zijn meerdere kleine basdrivers misschien beter dan 1 flinke als het om het behalen van een bepaalde SPL gaat.

Dat is inderdaad zo. Het rendement van twee gekoppelde woofers gaat wel iets omhoog omdat de stralingsweerstand met de lucht méér dan twee keer zo groot is. Maar het is geen 3 dB!

Eén vinger druk je makkelijk in een pot stroop; voor twee vingers op enige afstand van elkaar heb je twee keer zoveel kracht nodig. Maar druk je twee vingers op korte afstand van elkaar in de stroop zal de benodigde kracht meer dan twee keer zo groot zijn.

Lees deze link waar Linkwitz het heel mooi uitlegt. http://www.linkwitzlab.com/x-faq.htm#Q21

Dit geldt ook als de drivers ver uit elkaar staan, zolang je maar precies in het midden zit en de fase dus gelijk is. Dan tellen de geluidsdrukken als spanningen op. 2 x zoveel druk (=6 dB) bij slechts 2 x zoveel vermogen. Ik heb dit thuis nagemeten en het klopt echt. De drivers hoeven niet perse vlak bij elkaar te staan als je precies in het midden zit. Helaas ook weer niet helemaal waar want je hebt 2 oren die 15 cm uit elkaar staan wat het bekende kamfilter effect geeft in een stereo installatie.

Indien je praat over het totaal afgestraalde ongecorreleerde vermogen in je luisterruimte, dan geldt inderdaad wat Johan Rademakers zei. Dan krijg je slechts 3 dB meer bij 3 dB extra vermogen (vanwege twee drivers). En je meet overal 6 dB meer als ze dicht genoeg bij elkaar staan (binnen die 1/4 golflengte) want dan zijn de beide geluidsbronnen goed aan elkaar gecorreleerd, onafhankelijk van de positie in je luisterruimte, totdat de golflengte te klein wordt en interferentie tussen de drivers (lobing) ontstaat.

Dit allemaal even los van het effect van andere stralingsweerstand wat Richard noemt want dat geldt ook. Alleen is dat effect inderdaad niet zo groot.

Voor de liefhebbers is het binnenkort te vinden op de homepage. Maar kost even tijd om het daar op te krijgen. Is al wel ingeleverd bij een redacteur.