forum.zelfbouwaudio.nl

Op dit moment ben ik bezig te onderzoeken wat nu een eenvoudige manier van voeden is van een simpel opamp schakelingetje, ik heb in het verleden al gemerkt dat een goede voeding erg bepalend is voor de prestaties van met name opamps. Ipv steeds hoogwaardigere voedingschakelingen te gaan bedenken ben ik nu maar eens aan het kijken hoe een eenvoudige zener schakeling presteert, gewoon back to basic.

Natuurlijk doen de bekende spanningsregelaars een aantal dingen beter dan de zenershunt stabilisatie, zo is de stabiliteit van de uitgangspanning een stuk beter en temperatuur schommelingen hebben minder invloed. Ook de rimpel onderdrukking is beter maar in het HF gebied en kwa ruis zijn de regelaars duidelijk de mindere, laten nu juist deze laatste eigenschappen voor Audio opamps nu het belangrijkste zijn! Een 12V zener is kwa ruis stukken lager dan een 78xx of 79xx regeleaar, ergens op DIY audio is een test gedaan naar de ruiseigenschappen van diverse referentie bronnen met de zener dioede van 12V als een van de winnaars.

In de test schakeling heb ik om de rimpel voldoende laag te krijgen een CRCRC filter toegepast met flinke capaciteiten, hiermee daalt de rimpelspanning tot onder de 20uV rms. De voeding moet ongeveer 25mA leveren aan twee stuks OPA2604, met zeners wordt het ongeveer 50mA.

Resultaten:
Rimpel -80dB bij 100Hz en verder -120dB
lineregulation 26dB (bij hogere frequenties beter)
uitgangsimpedantie DC 10E (bij hogere frequenties beter)
noise -120dB of beter

Even wat waardes

trafo 2x 15V
C1 2200uF
R1 100E
C2 2670uF
R2 100E
C3 470uF vertakt naar elke OPA2604 apart met zener 12V

Ik ben van mening dat de schakeling prima geschikt is voor het voeden van de lijntrap.

De lineregulation van 26dB houdt in dat de spnningsvariaties van het lichtnet ongeveer een factor 20 onderdrukt worden, 10% wordt ongeveer 0,5% en daar zou de OPA2604 weinig problemen mee hebben.
De rimpel zie ik het liefst nog wat lager maar de OPA2604 heeft een PSR van 80dB bij 100Hz en daarmee vind je slechts -160dB terug in het audiosignaal wat ik acceptabel vind. Door de grondige filtering liggen hogere frequenties nog veel verder weg alleen heb ik na wat experimenteren gemerkt dat signalen van boven 1MHz wel weer doorkwamen, natuurlijk....een paar foliecondensatoren over de Elco's doet wonderen.
het weghouden van HF rommel is in mijn beleving essentieel bij opamps, deze kunnen er slecht mee overweg en drukken daarmee de audio prestaties. Dat geldt niet alleen voor de voedingslijnen maar ook voor de in en uitgang, ook het printontwerp heeft veel invloed dus vooral EMC bewust bouwen!
Ik heb de schakeling opgebouwd met spanningsregelaars en met de zenervoeding, beide klonken goed maar met de oude versie had ik nog wel eens last van wat gesis in het hoog en dat is met zener voeding nu helemaal weg. Na het plaatsen van goede voorfiltering was ik het bij de oude versie ook kwijt, verschillen in laag weergave vind ik moeilijk te zeggen omdat wat onrust in het hoog ook de indruk wekt dat je minder laag hebt.

Zijn de verschillen nu echt zo groot? ...Nee het valt wel mee, in eerste instantie of met een ABX vergelijking zullen de verschillen nauwelijks opvallen. Je gaat het horen bij langer luisteren wanneer ineens die ene CD voorbij komt waarvan je denkt ...die heb ik wel wel eens beter horen klinken.., op zo'n moment weet je dat er nog iets te verbeteren valt of je mikt gewoon die CD in de kliko (goedkoper maar niet altijd bevredigend).

Inspiratiebron voor het bouwen van een voeding op deze wijze komt van Ron Sutherland, hier werd een Phono voorversterker op dezelfde wijze gevoed als ik hierboven heb beschreven. Dit was nog de Ph1 geweest, nu gebruikt RS batterijvoeding in de PH3. RS heeft denk ik wel bewezen dat je met de in het high-end wereldje zo gehate opamp toch zeer goed klinkende audioapparatuur kunt bouwen, ook Accuphase, Mark Levinson en DCS hebben dit wel bewezen.

???? Wat is nu de vraag?

En wat is nu je punt?

Ik lees het, maar word er niet wijzer van, of zou ik het gewoon niet voldoende snappen.

Edit, ik ben dus niet de enige.

In het pre 78xx / 317 tijdperk (jaren 70) werd er volop gebruik gemaakt van zenerdiodes in voedingen voor audio schakelingen. zo nieuw is dat dus niet.

Er is geen vraag en ook geen punt maar gewoon een verslag van wat onderzoekingen die ik met jullie wil delen.

wat belangrijk is is de invloed van de voeding op de prestaties van de opamp.

Opamps worden door sommige gehaat in het audiofiele wereldje en dat wil ik weerleggen.

ray5150 schreef:

In het pre 78xx / 317 tijdperk (jaren 70) werd er volop gebruik gemaakt van zenerdiodes in voedingen voor audio schakelingen. zo nieuw is dat dus niet.

dat klopt inderdaad en blijkbaar is dat nog zo slecht niet.

Een lage HF impedantie moet je toch uit by-pass C'tjes halen direct op de voeding pinnen van de op-amp. Het beste kun je daarvoor 100 nF ceramische NP0 C'tjes gebruiken. Die zijn wel lastig te krijgen in die grote waarde. Deze zijn al een stuk beter dan film of XR7 C'tjes.

Een 100nF PP film met parallel een 10 nF NP0 is ook een goede. Vooral het kort houden van traces is belangrijk bij breedbandige op-amps

Zoals ik het nu heb, keramische op de voedingspinnen van de opamps en wat grotere folie condensatoren over de elco's. Eventueel kan er daar ook nog een keramische extra bij. De print heeft een groundplane al zitten er nu wel door het geknutsel wat zwevende componenten bij.

Mr Tube schreef:

Er is geen vraag en ook geen punt maar gewoon een verslag van wat onderzoekingen die ik met jullie wil delen.

wat belangrijk is is de invloed van de voeding op de prestaties van de opamp.

Opamps worden door sommige gehaat in het audiofiele wereldje en dat wil ik weerleggen.

Ik meen dat het vooroordeel van highenders (voor zover ik daaromtrent juist ben geinformeerd) berust op het afwijzen van de opamp als algemeen geneesmiddel tegen slechtklinkende versterking. Verder schat ik in dat het gros van de highenders (dat ik dure audiozaken ben tegengekomen) het niet boeit wat zich onder de motorkap afspeelt.

Zijn de opamps die in de audio worden gebruikt nu juist niet inherent ongevoelig voor voedingsverontreiniging, of hangt dat hoofdzakelijk af van de schakeling?

Ooit heeft iemand iets met met feedback zitten vogelen en dat in "High-end" kringen tot grote boeman verklaard. Daar wordt dan te pas en te onpas mee geschermd. Op-amps worden doorgaans in een teruggekoppelde configuratie aan het werk gezet en dat is volgens sommigen dus per definitie slecht.

In die kringen doet men graag heel interessant en omdat men daar doorgaans weinig van de hoed en de rand weet zit er niet veel anders op dan napraten van anderen. En zo ontstaat er een cultus. Dat is meer een sociologisch igebeuren dan een technologisch iets.

De grap is nu juist dat op-amps over het algemeen veel minder gevoelig zijn voor voedingsstoring dan discrete recht-toe-recht-aan schakelingen. Bovendien helpt feedback ook nog eens om dat nog een stuk verder te verminderen.

Pjotr schreef:

Ooit heeft iemand iets met met feedback zitten vogelen en dat in "High-end" kringen tot grote boeman verklaard. Daar wordt dan te pas en te onpas mee geschermd. Op-amps worden doorgaans in een teruggekoppelde configuratie aan het werk gezet en dat is volgens sommigen dus per definitie slecht.

In die kringen doet men graag heel interessant en omdat men daar doorgaans weinig van de hoed en de rand weet zit er niet veel anders op dan napraten van anderen. En zo ontstaat er een cultus. Dat is meer een sociologisch igebeuren dan een technologisch iets.

De grap is nu juist dat op-amps over het algemeen veel minder gevoelig zijn voor voedingsstoring dan discrete recht-toe-recht-aan schakelingen. Bovendien helpt feedback ook nog eens om dat nog een stuk verder te verminderen.

Ook "would-be-technici" die hoogstens de juiste kant van de soldeerbout beetpakken maken zich hieraan schuldig hoor. Het probleem ligt in het generaliseren van de groep waartoe men niet wil behoren. Soms terecht maar ook om redenen die vertroebeld zijn. Zo zag ik menige installatie van technisch ingestelde mensen die hoogstens enkele tientjes verkoopwaarde bezat. Niet dat dat de doelstelling is, geld uitgeven, maar waaraan refereer je de kwaliteit van een installatie?

Wordt op dit forum trouwens niet ingegrepen als we oeverloos een onderwerp kapotouwehoeren? (excuseer mijn frans).