forum.zelfbouwaudio.nl

Hallo allemaal,

Ik ben bezig om een set luidsprekers voor mijn ouders te regelen. Het eerste deel is erg goed gelukt, ik heb voor 10 euro een setje Philips 3-weg luidsprekers overgenomen.
Het 3 weg systeem bestaat uit de veelgebruikte combinatie AD8066 (laag), AD5060 (midden), AD160 (hoog).

De luidsprekers zijn nog in goede staat, maar het filter is helaas 'opgedroogd'.
Het filter is 2e orde in parallelle configuratie, waarschijnlijk Butterworth. Zolang je de luidsprekers hard genoeg zet geleiden ze nog, maar op laag niveau vallen luidsprekers weg.

Ik draai normaal gesproken zelf alleen actief filters voor 3 weg systemen, maar voor mijn ouders is dat uiteraard geen optie .

Aanleiding van het probleem
Aanvankelijk wilde ik alleen de oude elco's van het filter vervangen met MKT en MKP types, maar toen ik het kostenplaatje had vond ik dat het hele filter wel eens opnieuw bekeken kon worden.
Ik weet uit ervaring dat oude Philips filters nooit van het Linkwitz type zijn, en dat is eigenlijk wel gewenst. Daarnaast heeft de AD160 een oplopende curve die naar mijn smaak de muziek te veel kleurt.
Normaal gesproken zou ik voor dit soort dingen even naar Martin bij Speaker en Co Groningen, maar ja die is er mee gestopt. Daarnaast is dit natuurlijk iets complexer als gebruikelijke de 2-weg projecten die ik gebouwd heb.

Probleem
Ik heb naar verschillende websites gekeken met allerlei tools en handleidingen voor het ontwerpen van filters, maar ik ben alleen maar meer verward geraakt door de verschillende benaderingen.
Het meest nuttig vond ik de pagina van Rod Elliot over Passieve Filters.

Bijna niemand op Internet noemde de inductie van de luidspreker zelf in het berekenen van het ontwerp, terwijl Martin dit altijd wel deed. Kortom hoe zit het nou?



Luidspreker gegevens:

Overnamepunten oude filter: 600/3500 (geschat aan de hand van oude waarden)

AD8066/W4
SPL: 91dB
R: 4,3Ohm
Inductie: 0,86mH

AD5060/SQ4
SPL: 89dB
Fs: 210Hz
R: 3,4 Ohm
Inductie: 1,63mH

AD160/T4
SPL: 90dB
Fs: <900Hz
R: 3,4 Ohm
Inductie: 0,51mH

Kun je het schema van het oorspronkelijke filter hier plaatsen? Dit geeft een hoop inzicht in de situatie.

Groetjes Walter

Moest even tekenen, maar dit is hem:
De waarden zal ik later even toevoegen, moet de inductiespoelen even opnieuw meten.

Ik zie dat ik een foutje heb gemaakt in het eerste schema, even aangepast:

Hoog
C1: 6,8uF/100V 10% MKT
L1: 0.4mH

Mid
C2: 47uF/50V
L2: 1.6mH
C3: 8uF/50V
L3: 0.2mH

Low
C4: 47uF/50V
L4: 1.6mH
Zobel R1: 5,6 Ohm, C5: 24uF

Ik zou het filter in eerste instantie hetzelfde houden qua component waarden. Philips wist toendertijd al erg goed hoe een luidspreker hoorde te meten.

Voor de condensatoren zou ik het volgende doen:

hoog: Audyn cap Plus 6.8uF (die witte condensatoren) of een Mundorf Supreme 6.8uF
mid: C2 een Audyn MKP 47uF, C3 Audyn MKP 8.2uF
laag: C4 gladde elko 47uF, C5 gladde elko 15uF + 8.2uF

Eventueel zou je later nog de spoelen kunnen aanpakken:

mid: L3 een foliespoel 0.2mH of een Tritec
laag: L4 luchtspoel 2.0mm draad of een Tritec 1.8mH laten afwikkelen tot 1.6mH

De componenten die parallel staan aan de units hebben zeer kleine invloed op de klank, zoals je in het bovenstaande kunt zien moet je eerst de serie componenten aanpakken.

Groetjes Walter

Walt schreef:

Ik zou het filter in eerste instantie hetzelfde houden qua component waarden. Philips wist toendertijd al erg goed hoe een luidspreker hoorde te meten.

Opzich mee eens, met de kanttekening dat in een commercieel bedrijf ook geld verdiend moet worden.
Er is dus altijd sprake van afwegingen en conflicterende belangen tussen de technici en de commerciële mensen.

Als laatste is er nog het kwaliteitsniveau, in de jaren 70 en 80 kwam er nog veel handwerk aan te pas bij de assemblage, dit heeft invloed op de kwaliteit.
Zo heb ik beide filters doorgemeten en ontdekte ik dat de inductiespoelen niet consistent van waarde waren. De spoelen werden destijds nog handmatig vervaardigd.

Kortom, gezien de afwegingen en middelen van die tijd is het een zeer goed filter, maar het kan toch nog wel wat beter gezien de huidige kennis over luidsprekers.


Van het oude filter begrijp ik de verschillende inductiewaarden niet helemaal: Waarom is L1 groter als L3?

Jooch schreef:

Van het oude filter begrijp ik de verschillende inductiewaarden niet helemaal: Waarom is L1 groter als L3?

Eh, passieve filtering is eigenlijk nooit gespiegeld qua componentwaarden. Je compenseert namelijk altijd ook het gedrag van de luidspreker. Zoals je plaatjes laten zien loopt er geen 1 vlak over z'n ingezette bandbreedte en 2 octaven daar omheen/buiten. Daarom kun je dus ook niet met theoretische filterwaarden werken in de praktijk. Daarbij zijn er ook nog kastinvloeden die gecompenseerd worden in het filter. Dit is een wezenlijk onderdeel van filterontwerp, het gedrag van de luidsprekers in de kast - naast de target overnamepunten en gewenste filterflanken.

Wat je eenvoudiger kunt doen om het hoog wat te temperen is een kleine aanpassing maken voor het hoog. Dit kan met een serieweerstand helemaal aan het eind van het hogetonenfilter, denk aan 2,2 Ohm bijvoorbeeld.

Wat misschien nog wel mooier zou zijn is een klein beetje aflopende lijn, dus misschien dat het middengebied een spoel met een E-reeks stapje meer kan krijgen, i.c.m. het terugnemen van het hoog in rendement.

Een meting van SPL curves zou helpen

Trouwens, had die tweeter enige vorm van demping in de luchtspleet? Ferrofluid wil nog wel eens stroop worden door de jaren heen....

Ik heb een bijna dezelfde filter van Philips ook opnieuw gebouwd uit goede componenten,(gewoon goed, dus luchtspoelen en industriële MKP's, geen exotische dingen) alle waarden inclusief de gelijkstroomweerstand van de spoelen respecterend en het is verbluffend wat daar mee te behalen is.

Zijn er hier nog nieuwe ontwikkelingen ?

hmpf

This wel al wat jaartjes geleden

edit

bas focal m180 schreef:

edit

Was inderdaad wat overdreven.

Jammer dat ik de originele reactie gemist heb

Wel pas editten nadat we het gelezen hebben Bas.