forum.zelfbouwaudio.nl

Geruimte tijd geleden heb ik een simpele sub gebouwd op basis van de Vifa 25-WN-250 (thread hier: http://www.zelfbouwaudio.nl/forum/viewt ... f=3&t=4868 ) en deze heeft het keurig netjes gedaan, al vermoed ik dat downfiring toch niet helemaal het ding is voor die Vifa, volgens mij zakt hij uit.

Mijn front speakers zijn sinds kort de Magnat Lambda 10 (je houdt ervan of je haat het). De oude Vector 4 heb ik gerecapped en gerefoamed, en zijn nu surround speakers geworden. An sich heb ik voor muziek meer dan genoeg bas, en ook in films is een subwoofer nauwelijks nodig. Ergens rond de 35 Hz is er meer dan genoeg bas met de alle speakers in 'full' mode. De oude sub op basis van de Vifa voegt nog wel iets toe, maar niet veel meer.

Het is dus tijd voor iets nieuws. Omdat het voor een appel en een ei moet (as usual) wil ik gebruik maken van de volgende twee componenten welke ik heb liggen...

- een driver Infinity Kappa Perfect 12.1
- een sub versterker NHT SA2

Ik weet dat de sub versterker wat te klein is voor het maximale uit deze luidspreker, maar ik streef niet naar het maximale volume, dus for the time being wou ik het hier mee doen. Als het niet gaat, dan komt er een Conrad plate amp in denk ik. Een leuke eigenschap van de SA2 is dat het volume vanaf de voorzijde goed te regelen is (er is nogal wat verschil in de downmix in LFE kanalen in films, pfew).

Het hoofddoel is het LFE kanaal goed in de mix te krijgen. Een beetje extra ultra laag in muziek is niet zo belangrijk, meestal luister ik daarnaar in analoog direct, maar heel erg vind ik het natuurlijk niet als er nog wat bij komt.

Dus... wat is de next step? Ik twijfel over een tubular approach ( http://www.zelfbouwaudio.nl/forum/viewt ... =3&t=13048 ) en heb wat passende buizen gevonden ( 315 mm ) maar hik een beetje tegen een lengte van rond de 2 meter aan... een gewoon vierkant bakje maken kan, maar de ruimte waar de sub komt te staan is beperkt. Ik weet nog niet of ik weer een downfiring sub wil bouwen, misschien ditmaal eentje die gewoon naar voren wijst.

Voor het maximale rendement kom ik uit op een gepoorte kast van dik 100 liter, en da's toch wel een redelijk volume. In een gesloten behuizing wordt het rond de 50 liter, en dan kan ik het oude kastje hergebruiken, maar ja, daar zit wat weinig bracing in, en veel volume in een BR geeft toch het meeste rendement. ( Al vind ik dit http://www.io.com/~patman/sbs.html een maatje te groot )

Een andere optie is een 'zuiltje', van bijvoorbeeld 35 breed, 35 diep, 100 hoog. Met nette afgeronde hoeken zou ik 'm passend kunnen maken (optisch althans ) bij de Lambda's, maar dan rijst weer de vraag: down firing, front firing, speaker laag, of speaker hoog in de zuil?

Samengevat:

Vorm:

- tubular
- cube (reguliere sub vorm)
- zuil (forward)
- tube (sonotube stijl, down firing, BR)

Soort:

- tubular
- BR
- closed
- TL (geen idee, is dat interessant?)

Plaats van de speaker in een zuil:

- laag
- hoog

Frequentie bereik

- LFE - bass only - dolby hard limit < 120 Hz, advies < 80 Hz
- front support - alles wat de front speakers missen < 40 Hz (check)

Argh, teveel opties! Suggesties zijn heel erg welkom!

Knettergek maar interessant:

http://www3.ocn.ne.jp/~hanbei/eng-intro.html

Ik heb net als jij een Vifa 25-WN-250 in een 63L BR kast spelen, alleen niet downfiring en vergeleken met de tubular sub is het geluid van de Vifa wolliger.

Bij de tubular sub 'is' de bas er gewoon en gaat gemakkelijker dieper; ik hoor dingen in CD's en LP's, die ik nog nooit eerder had gehoord.

Met een grotere diameter zoals jij van plan bent zou het, eenmaal goed afgestemd, nog gemakkelijker laag moeten kunnen produceren.

Stel wél je buren even op de hoogte van het te verwachten sub geweld; zelfs op laag volume dragen de lange frequenties vér.

Groeten, Jan.

Ik vrees dat bij een TL je thuis je muren mag verstevigen. Bij "normale" BR (~120 liter) lukt het zo om makkelijk 20 hz te halen op een volume waar je niet goed van wordt.

Ik heb zelf een hele goede ervaring met downfiring BR.

Kijk, dat hoor ik graag, met name omdat ik dezelfde speaker gebruik. De jury is nog out on downfiring. Mijn kamer is acoustisch een drama, en de enige twee goede plaatsen zijn recht onder de versterker (brrr) of in een veel te kleine hoek waar eigenlijk alleen een zuil luidspreker nog past. Achter de bank zou ook nog kunnen, maar dan krijg je 'struikeldraden' en daar houdt ik niet zo van...

Als de sub gaat wandelen bij downfiring, dan is een zuil model mogelijk iets minder handig

Hmmm. Ik ga even twee schetsjes maken, van twee varianten. Een vierkant BR ding welke eventueel gekanteld kan worden naar downfiring, en een forward facing exemplaar. Er is voldoende diepte voor een TL, maar mogelijk dat het totale volume wat te groot wordt. En ach, die buren...

Hoe bepaal je eigenlijk de oppervlakte / diameter van een TL? En waarom zijn sommige TL's expanding / decreasing? Alleen tegen de reflecties, of zijn er ook nog andere redenen? (Zoveel om te leren...)

Lees dit maar es door.
http://www.zelfbouwaudio.nl/index.php?o ... 4&Itemid=2

blueznl schreef:

Hoe bepaal je eigenlijk de oppervlakte / diameter van een TL? En waarom zijn sommige TL's expanding / decreasing? Alleen tegen de reflecties, of zijn er ook nog andere redenen? (Zoveel om te leren...)

Door in een TL simulatie programma te kijken op welke wijze de TL het beste aansluit met wat je er van verwacht.
Ik wil hem wel door Ajhorn gooien voor je. Dan kom je een stuk verder dan met een basis TL denk ik.

@Sietse: ik had je pagina al gelezen, als ik het goed begrijp dan hoeft het in feite niet taps toe te lopen, maar is het zaak evt. resonatie frequenties te onderdrukken, dus oplossingen als klein-groot-klein zouden ook moeten voldoen, correct?

@wouter: graag! welke info heb je daarvoor nodig?

Na wat gespeeld te hebben met de rolmaat, kom ik toch tot de conclusie dat 100 liter, in een bas reflex of in een sono-tube, toch wel erg veel is... En de 'tubular' designs spreken me wel aan.

Als ik echter grofweg de lengte uitreken, wordt een dergelijke buis wel erg lang. Nu begrijp ik dat dmv. vulling de benodigde lengte weer sterk ingekort wordt, en dat daar niet echt een pan klare formule voor is (als ik het hier fout heb, zeg het me please, ben maar een beginner).

Maar even aangenomen dat de lijn te lang wordt, dan is er altijd nog het alternatief om de lijn 'naar binnen te vouwen' ie' de buizen te 'nesten'. Ik heb wat vage referenties gevonden waaronder 'nested sonotube' maar nergens een plaatje kunnen scoren.

Mijn idee zou dan zijn om een ronde buis (40 cm PVC?) te nemen, waarbij de tapering plaats vind door de kern te 'verdikken', ie. geluid gaat eerst omhoog in de 'buitenste' schil, en dan weer naar beneden door de kern.

Als het me lukt zal ik het plaatje toevoegen.

Aangezien al het materiaal rond is, zou PVC hier moeten voldoen, de 'braces' (beter nog: centreerringen) zouden dempingsmateriaal netjes op hun plek houden, en het hele ding mag rusting twee meter hoog worden. De WAF factor lijkt redelijk onder controle met een dergelijke vorm.
Is zoiets te maken, hoe lang zou het moeten zijn, en wat zou ik als dempingsmateriaal moeten gebruiken? (Beetje jammer van de pritex en bitumen welke ik vandaag gekocht heb, maar daar verzin ik wel een andere toepassing voor )

Wat ik me afvraag is de prestatie van zo'n ding. Wat me zo aansprak in de BR benadering is het ver en lang doorgaan op lage frequenties, maar van TL ontwerpen heb ik eigenlijk nog niet dergelijke diagrammen gezien. Hoe verhoudt een TL zich tov. een BR, in een diagrammetje uitgedrukt? (Ik vraag te veel, ik weet het.)

Jack Bouska heeft een paar 'leuke' TL's met een 18"elk gebouwd, die gaan tot 7Hz...
http://jgbouska.tripod.com/audio/bass_boost.pdf

Onderaan dit verhaal staat een tekening van het bouwprincipe.
http://jgbouska.tripod.com/audio/sub_index_graphs.htm

Groeten, Jan.

Ah! Dat lost weer een paar andere problemen op en biedt weer nieuwe mogelijkheden, nieuwe schets...
Wat me opvalt in de opstelling van Bouska is dat er geen enkel dempingsmateriaal in zit... Herstel, er zit wel demping in, zag het op een van de slides.

Na links en rechts wat te hebben gelezen lijkt het haast alsof heel veel TL ontwerpen werken met: 'maak maar wat, vul maar wat tot het goed klinkt omdat demping de lengte van de lijn verandert'... Hmm. Dat maakt het makkelijk maar ook link.

Hmm, dat 'linke' valt wel wat mee, als je de lengte van de lijn zo neemt. dat de laagste frequenties gehaald kunnen worden is het aanbrengen van de demping het meest tijdrovende en proefondervindelijkste werk.

Mijn mini pijpje van Ø125 mm en 230 cm lang (wat eigenlijk Ø200 mm zou moeten zijn) werkt met alleen demping op 1/5 van de lijn al dusdanig goed, dat ik de investering voor een Ø200 mm pijp wel durf te doen.

Het is gewoon kicken om te horen hoe moeiteloos laag zo'n pijp gaat, zelfs (of juist) tv programma's krijgen er een dimensie bij, die de makers waarschijnlijk niet voor ogen heeft gestaan (omdat de afluisteraparatuur bij de opnames niet zó laag gaat).

Groeten, Jan.

Yeah, ik heb de lengte volgens de berekening van Sietse uitgerekend, en ben nu op jacht naar twee sonotubes elk van ca. 2 meter. Nou nog de juiste tapering verzinnen en klaar

Tapering op basis van 2x Sonosub, 1x 30 cm intern, 1x 40 cm intern, wanddikte nog onbekend, ga ze van de week ophalen.

Voordat ik ga zagen: waarop kan ik het beste taperen?

- op volume?
- op hellingshoek?
- op bouw gemak?
Ik ben nu nog net te stoppen

Ik verwacht een flinke slinger in de SPL curve. Een straight line werkt erg anders dan een tapse. Een tapse moet je wellicht niet zo lang maken, krijg je ook geen mooie afstemming.

Een afstemming van de TL gaat bij voorkeur op de fs van de driver, daar past een bepaalde diameter bij. Dit is echter vrijwel nooit de meest effectieve TL die je voor een driver kunt ontwerpen. Daarbij spelen ook zaken als Qts mee, demping - al dan niet met een helmholz resonator. Verder kun je werken met een voorkamer... Goede ontwerp info vind je o.a. in de ontwikkeling van de

Visaton TL - 2 compartimenten die elkaars dippen opvullen in 100 en 300 liter
Zyklop TL: http://www.lautsprechershop.de/hifi/zyklop_tl_en.htm
"Zyklop TL" in HOBBY Hifi 5/2005

Transmissionline in Simulation und Praxis: Schritt für Schritt zur Perfektion
"...Die Wirksamkeit Interner Helmholtz-Absorber (IHA) in Lautsprechergehäusen konnte HOBBY Hifi schon mehrfach nachweisen. Jetzt belegt auch ein Simulationsprogramm die Effizienz dieser Bauweise: Die lange erwartete Version 5 des Simulationsprogramms AJHorn enthält die Möglichkeit, Absorberkammern zu definieren. Diese und weitere Optionen erprobte HOBBY Hifi anlässlich der Entwicklung der Zyklop TL.."

"...Welche Treiber sonst noch in der Zyklop TL eine gute Figur machen, ist allein anhand der Thiele-Small-Parameter schwer zu beurteilen. Das neue AJHorn springt hier in die Bresche: Die neu hinzu gekommene Funktion "Treiber laden" baut mit einem Mausklick den in einem anderen Projekt gespeicherten Treiber in das aktuelle Projekt ein."

"...Fazit: Zyklop TL ist das erste mit AJHorn 5 durchgeführte Projekt. Es zeigt eine überzeugende Übereinstimmung zwischen Simulation und Praxis, und das bis ins kleinste Detail, den Internen Helmholtz-Absorber."

Visaton TIW300 in een zyklop (rood) en Visaton TL sub 30 (zwart)


Appollon SUB TML: http://quint-audio.com/qaudio/files/ent ... ml_sub.pdf

Anyway, een flatline is een optie - wel erg makkelijk om diepgaand geluid te krijgen maar verwacht geen wonderen van natte vingerwerk

wouter schreef:

Ik verwacht een flinke slinger in de SPL curve

Als de slinger goed buiten het frequentie bereik zit is dat niet zo erg... toch? Ik denk dat ik ergens bij 50 Hz het filter ga inzetten (Amp heeft een regelbaar filter van 35 .. 100 Hz, mijn oude Lamda's gaan redelijk ver naar beneden door.) Ik kan op drie plekken filteren: 1. in mijn versterker, 2. op de amp, en 3. door dempingsmateriaal toe te voegen.

Dat plaatje is inderdaad een beetje eng met de eerste bult, gelukkig snap ik er nog niet genoeg van om me echt zorgen te gaan maken .

Een straight line werkt erg anders dan een tapse. Een tapse moet je wellicht niet zo lang maken, krijg je ook geen mooie afstemming.

Yeah, dat is een van mijn zorgen. Overigens is het erg gemakkelijker om de tube korter te maken, maar niet om 'm langer te maken

Een afstemming van de TL gaat bij voorkeur op de fs van de driver, daar past een bepaalde diameter bij.... Verder kun je werken met een voorkamer...

Ik ga daar nog eens goed naar kijken. In verband met de afmetingen (het wordt allemaal errug groot) is het op zich niet zo erg om de lengte in te korten. Wat voor lengtes (inkort factor) zou ik dan naar moeten kijken? Er kan later ook nog wat extra demping in om de (virtuele) lengte aan te passen... Edit: niet dus, de lengte veranderd dus niet, begrijp ik nu...

- http://www.killahertz-acoustics.co.uk/
- http://www.t-linespeakers.org/design/MJ ... index.html

Als het toelopen de issue is, kan de binnenbuis ook nog recht gehouden worden, dan zit er wel een enkele vernauwing in een verder rechte buis (ergens rond 1/8e golflengte als ik het goed begrijp).

Anyway, een flatline is een optie - wel erg makkelijk om diepgaand geluid te krijgen maar verwacht geen wonderen van natte vingerwerk

Flatline? (Nog zoveel te leren...)

sorry, ik noem het flatlines, een straightline

Ik wil ook wel e.e.a. simuleren in ajhorn als je er behoefte aan hebt. Het verslag van de appollon TML is erg interessant. Indien je vroeg affiltert is het inderdaad minder een probleem.

Vraagje: ik zie het plaatje nergens meer met de rode en zwarte lijn... ligt dat nou aan mij of issie weg?

(Het plaatje is er nog, hoor )

Heel graag, met name de lengte en de hoeveelheid demping houden me nu bezig.

Ik heb het materiaal gevonden, weet nog niet zeker hoe dik het is (heb het nog niet thuis liggen, deze week ga ik het halen) maar ik schat rond de 10 mm wand-dikte.

De sub versterker heeft een instelbare crossover, 35..150 Hz, 18 dB / octaaf.

Voor wat betreft de lengte... op basis van Sietse's informatie http://www.zelfbouwaudio.nl/index.php?o ... 4&Itemid=2 kom ik op twee verschillende lengtes uit:

qts 0.44
vas 83.3 l
fs 23.32 hz
re 4 ohm
le 3.05
xmax 0.014 m
z 4 ohm
qms 10.28
qes 0.46
spl 96 db
pe 350 w
bl 16.9
dia 0.305
sd 0.053
pi 3.141592654
c 300 m/s

a = 0.073061664 m2

L= 1/4 x C/fs  ( lengte zonder eindcorrectie.)
l = 3.216123499 m

L= 1/4 x C/fs - 1,7 x de wortel uit A/pi  ( lengte met eindcorrectie.)
l = 2.956873499 m

Wat is nu de juiste lengte? Het verschil is ca. 26 cm (of bij 1x gevouwen bouw ca. 13 cm, met wat slim knutselen is dat enigzins te varieren).

Als je van http://www.t-linespeakers.org/design/MJ ... index.html mag uitgaan, kun je een speaker in een TL beter tunen op een frequentie een paar hz lager dan de fs, bij voldoende QTS. Dan wordt de lijn dus weer langer

Het volume komt ergens rond de 200 liter (en dat is eigenlijk best wel veel), nou ja, als het niet lukt kan ik er altijd nog een BR van maken maar da's voorlopig even niet de bedoeling Opnieuw volgens dezelde pagina zou je in de buurt van vas moeten blijven, maar dat zou ik dus never nooit niet halen met een gevouwen tube, ik zou er bijna 3x overheen gaan... Een alternatief zou nog een keer vouwen zijn, maar dan wordt de constructie toch wel erg ingewikkeld...

Grrrrr... wat een zorgen... nu begint het pas leuk te worden

Een mogelijke 3x fold dichter bij de vas, dit is wat kleiner:

Dat is qua formaat inderdaad een stukje handzamer... Alleen al om die reden een interessante optie lijkt mij!

blueznl schreef:

Tapering op basis van 2x Sonosub, 1x 30 cm intern, 1x 40 cm intern, wanddikte nog onbekend, ga ze van de week ophalen.

Hallo Blueznl,

Waar haal jij de Sonotube?

Groeten, Jan.

Spul heet monotube, zal je een link PM'en.

Two fold en three fold, niet vernauwend, met een inhoud dichtbij de vas, en lengte gebaseerd op fs, zouden te bouwen moeten zijn uit 1 stuk 30 cm sonotube en wat PVC buis...

Ik denk dat ik een van deze twee maar eens ga proberen... De driedelige is behoorlijk compact, 1m40 lang x 30 cm dik... Wel wat moeilijker om te maken, maar toch lijkt het de meest interessante optie:

probeer eens die driver in het "allignment tables" spreadsheet, want vergeet niet dat als je een tapse lijn gebruikt, dat de afstemming lager is dan bij een rechte lijn met gelijke lengte

Daar komt het volgende uit:

Inderdaad, de lengte (als ik de parameters goed heb ingevuld) wordt inderdaad stevig korter. In mijn specifieke situatie is de driver offset 0, ik weet niet of ik hem op de volgende wijze goed meeneem in de offset ratio:

1:6 taper tl effective 249.9 cm driver offset 0.336
1:1 non-taper tl effective 366 cm driver offset 0.349

Dat is meer dan een meter verschil (maar weer een ander antwoord dan Sietze's benadering )

Edit: oops! Plaatje hieronder klopt niet helemaal, oppervlakte van de speaker is fout...

Heb er even (ter illustratie) een TL gesimuleert zonder demping! alleen met IHA:

De rekenkracht van programma's als Ajhorn zijn niet met rekenmachine en vuistregels te benaderen

Zwart = 136 liter, Rood 146 liter. De IHA kan in het kubusvormige eerste deel
Edit: compactere constant line: En met tapse lijn - van 600 naar 200 cm^2 Vergelijking SPL tapse en constant line