Wordt verwacht, passief tweeweg met STX drivers

[Rick76]

Zou je kunnen vertellen hoe de verhouding is klankmatig tussen deze passieve 2-weg en jouw eerder gemaakte actieve 2-weg met dsp?

[jvenema]

Mooi verslag, heel uitgebreid beschreven.

Een ding vraag ik mij nog af: heb je onderzoek gedaan naar het onderdrukken van staande golven in een behuizing zonder parallelle wanden of ben je gaan ontwerpen vanuit de theorie?

Heb je ooit een vergelijking gedaan van een dergelijke complexe behuizing met een normale goed gebracete "schoenendoos"? Zowel meettechnisch als gehoormatig?

Het is gewoon nieuwsgierigheid van mij hoor, omdat ik met mijn eigen mid behuizing nogal verrassende bevindingen deed.

Is meer gedaan uit voorzorg en om een uitdaging te hebben bij het 3D ontwerp in Fusion360. Verder vind ik dat het met de complexiteit wel meevalt.

Ik denk dat het toepassen van een brace altijd wel verstandig is. Samen met het achterschot die in een gefreesde sleuf valt, maakt dat het in elkaar lijmen erg gemakkelijk. De twee planken in de sleuven, spanband eromheen en alles zet zich automatisch goed. Alle 45 graden verstek buitennaden sluiten precies, de boven/onder en zijwanden, staan voor/achter precies gelijk etc. Er zitten dus ook assemblage voordelen aan vast.

Om die ene brace nu schuin te plaatsen of recht, maakt wat betreft complexiteit nauwelijks iets uit. Alleen het frezen van een schuine sleuf is een klein beetje lastiger. Met het freeshulpstuk wat ik ooit gemaakt heb, zijn parallelle sleuven natuurlijk heel makkelijk te maken. Maar zoals getoond is een schuine sleuf ook niet zo lastig om goed en nauwkeurig te frezen.

Die ene schuine brace voorkomt al in 2 van de 3 mogelijke richtingen potentieel de staande golven. Verder zal in de doorgang tussen brace en de boven en onderkant de luchtsnelheid relatief hoog zijn en is dit een ideale plaats om demping te plaatsen om de virtuele kastinhoud groter te maken.

Toen met het ene schuine "no brainer" brace, op een heel eenvoudige manier al twee van de 3 richtingen onderbroken waren, was het de uitdaging om ook iets relatief eenvoudigs te bedenken voor de derde richting. Toen op de twee flapjes uitgekomen. De complexiteit van die flapjes zit niet zozeer in het bouwen zelf, dat valt reuze mee, maar meer in het ontwerpprocess, om de juiste vorm en verstekhoeken te bepalen.

Of het allemaal veel uitmaakt met de demping die ook in een gesloten kast gaat, dat weet ik niet, zal denk ik wel meevallen. Gezien de eenvoud van de schuine brace en dat je dan in ieder geval 2 van de 3 mogelijke staande golven aanpak, zal ik die altijd aanraden. En als je het wat eenvoudiger wil, laat dan de twee flapjes maar gerust weg.

Wellicht komt een wat complexere binnen constructie zonder evenwijdige wanden misschien wat beter tot zijn recht in een bas-reflex systeem. Die kun je veel minder dempen en zijn dan misschien veel gevoeliger voor de staande golven.

Verder vond ik de constructie tov mijn actieve speaker al een stuk eenvoudiger. Maar toen had ik ook al een alternatief aangegeven met een enkele schuine brace en dit ontwerp is daarop verder gegaan en heeft de twee flappen eraan toegevoegd.

[pappaleo]

Ik heb geen commentaar op het plezier dat je er in hebt om een beetje uitdaging te hebben in het ontwerpen en bouwen. Met die gedachte maak ik ook piramide-vormige middentoonbehuizingen.

Maar de praktijk is weerbarstig. Driehoekige behuizingen kunnen wel eens een onvoorzien effect hebben op staande golven. In jouw (en mijn) geval is er voldoende demping om die effecten weer teniet te doen.

Ik geloof dat Henkjan ook eens geworsteld heeft met een staande golf in een driehoekige behuizing. Daarom vroeg ik of je vanuit een aanname of vanuit praktijkervaring werkte.

Ik ga er zelf (binnenkort of in de toekomst) nog wel eens verder onderzoek naar doen.

[toetertje]

Driade, is er groot mee geworden.

[jvenema]

Zou je kunnen vertellen hoe de verhouding is klankmatig tussen deze passieve 2-weg en jouw eerder gemaakte actieve 2-weg met dsp?

Aangezien ook hier uiteindelijk een DSP is toegepast voor de eindversterker (die DSP lag er toch), zijn beide frequentie responses on-axis ongeveer even recht. Bij gebruik als near-field monitor is er ook niet echt verschil. Beide zijn dan erg neutraal en ik betwijfel of je in een A/B test gemakkelijk een verschil zou kunnen horen. Verder heb ik ook snel een A/B test gedaan van de passieve speaker met en zonder DSP en dan valt er niet direct een hoorbaar verschil op. De correcties die de DSP doet zijn uiteindelijk vrij klein en zijn dus meer meetbaar dan hoorbaar.

De actieve speaker gebruikte de de SB16ADC-C0004 een tweeter met een enorm goede dispersie. De actieve speaker heeft dan als nadeel dat als hij in een wat hardere ruimte gebruikt wordt, net een tikkeltje scherp klinkt. Als near-field klinkt hij dus goed, in de mancave en huiskamer ook. Maar op de kamer van mijn dochter en ook op de luisterdag in hengelo wat scherp. Hangt ook wat van de opname af. In Hengelo had ik de buitenste positie, Ton was er eerder en had zijn speakers al wat meer naar binnen opgesteld. Ze stonden toen relatief wat dicht bij de (harde) zijwand wat waarschijnlijk dan ook niet helpt.

De speakers hebben nu op de kamer van de dochter een andere betere positie gekregen en klinken daardoor wat neutraler nu, het scherpste randje is er daar nu vanaf. Heb tevens een dipje rond de 3 kHz die er wel on-axis was, maar onder grotere hoeken niet, veel minder gecorrigeerd.

Deze ervaring was mede de reden om een waveguide toe te passen, geluid gaat wat meer rechtuit en reflecties kunnen geluid daardoor wat minder kleuren. Dus in een wat hardere ruimte zouden ze wat neutraler moeten blijven en dat lijkt gelukt te zijn. De kamer van mijn zoon is ongeveer even hard als die van mijn dochter en blijft op de niet near-field positie neutraal klinken. In ieder geval neutraler als de actieve speaker.

Wel is het lobing effect van de passieve speaker iets slechter, de cross-over frequentie is iets hoger en de afstand tussen woofer en tweeter wat groter en de filter hellingen minder steil dan de actieve. Dus bij het aanpassen van de luisterpositie omhoog en omlaag, kleurt de passieve speaker iets meer, maar dat zijn meer dipjes en eigenlijk niet zo hinderlijk. Heel storend is het niet, je moet echt relatief dichtbij luisteren en redelijk op en neer gaan met hoofd om het te horen. Wat verderaf is het lastig om de hoek groot genoeg te maken om het goed hoorbaar te maken.

Bij de actieve is zelfs dichtbij het lastig om dit waar te nemen de hoek waarbij de kleuring nog relatief weinig is, is bij deze speaker veel groter.

Dus samenvattend als near-field en in een wat gedempte ruimte geen echt verschil, maar in een hardere ruimte is speaker met waveguide in voordeel. Wat betreft afwijkende verticale luisterpositie is de actieve in het voordeel.

[jvenema]

Ik heb geen commentaar op het plezier dat je er in hebt om een beetje uitdaging te hebben in het ontwerpen en bouwen. Met die gedachte maak ik ook piramide-vormige middentoonbehuizingen.

Maar de praktijk is weerbarstig. Driehoekige behuizingen kunnen wel eens een onvoorzien effect hebben op staande golven. In jouw (en mijn) geval is er voldoende demping om die effecten weer teniet te doen.

Ik geloof dat Henkjan ook eens geworsteld heeft met een staande golf in een driehoekige behuizing. Daarom vroeg ik of je vanuit een aanname of vanuit praktijkervaring werkte.

Ik ga er zelf (binnenkort of in de toekomst) nog wel eens verder onderzoek naar doen.

Het blijven inderdaad lastige dingen. De driver zelf gaat natuurlijk ook niet altijd als geheel heen en weer, die gaat ook flexen, er gebeuren een heel hoop dingen tegelijkertijd, die dan ook weer op elkaar inwerken. Dus de theorie vertaald zich daardoor niet altijd 100% uit in de praktijk.

[jvenema]

Bedacht me dat ik ook nog moet melden hoe het met de condensator is afgelopen. Ik heb dus in weekend een bericht naar Rumoh gestuurd, dat een condensator zich vreemd gedroeg. Dinsdag lag er een envelop op de mat met nieuwe vervangende condensator. Die heb ik eerst nagemeten in REW en die gaf aan dat de waarde 1.82 uF was. T.o.v. de spec 1.8 uF en 5% gewoon erg netjes. De oude mat 1.78 uF (als hij het deed), nog even in simulatie gekeken of dat veel verschil maakte en of ik eventueel DSP nog iets zou moeten aanpassen. Echter in simulatie was verschil tussen een 1.78 en 1.82 uF maar ongeveer +0.1 en +0.2 dB tussen 2 kHz en 10 kHz. Dus geen enkele reden om met dit verschil iets te doen. Dus achterwand los geschroefd, condensator los gesoldeerd en met wat kracht uit smeltlijm gekregen. Lijm kwam helemaal los van de plastic condensator en bleef achter op MDF. Dit opnieuw gesmolten met warme punt, wat lijm erbij en vervangende condensator vastgelijmd en gesoldeerd.
Dus dit issue is snel en netjes opgelost door Rumoh, waarvan akte!

[Rick76]

Zou je kunnen vertellen hoe de verhouding is klankmatig tussen deze passieve 2-weg en jouw eerder gemaakte actieve 2-weg met dsp?

Aangezien ook hier uiteindelijk een DSP is toegepast voor de eindversterker (die DSP lag er toch), zijn beide frequentie responses on-axis ongeveer even recht. Bij gebruik als near-field monitor is er ook niet echt verschil. Beide zijn dan erg neutraal en ik betwijfel of je in een A/B test gemakkelijk een verschil zou kunnen horen. Verder heb ik ook snel een A/B test gedaan van de passieve speaker met en zonder DSP en dan valt er niet direct een hoorbaar verschil op. De correcties die de DSP doet zijn uiteindelijk vrij klein en zijn dus meer meetbaar dan hoorbaar.

De actieve speaker gebruikte de de SB16ADC-C0004 een tweeter met een enorm goede dispersie. De actieve speaker heeft dan als nadeel dat als hij in een wat hardere ruimte gebruikt wordt, net een tikkeltje scherp klinkt. Als near-field klinkt hij dus goed, in de mancave en huiskamer ook. Maar op de kamer van mijn dochter en ook op de luisterdag in hengelo wat scherp. Hangt ook wat van de opname af. In Hengelo had ik de buitenste positie, Ton was er eerder en had zijn speakers al wat meer naar binnen opgesteld. Ze stonden toen relatief wat dicht bij de (harde) zijwand wat waarschijnlijk dan ook niet helpt.

De speakers hebben nu op de kamer van de dochter een andere betere positie gekregen en klinken daardoor wat neutraler nu, het scherpste randje is er daar nu vanaf. Heb tevens een dipje rond de 3 kHz die er wel on-axis was, maar onder grotere hoeken niet, veel minder gecorrigeerd.

Deze ervaring was mede de reden om een waveguide toe te passen, geluid gaat wat meer rechtuit en reflecties kunnen geluid daardoor wat minder kleuren. Dus in een wat hardere ruimte zouden ze wat neutraler moeten blijven en dat lijkt gelukt te zijn. De kamer van mijn zoon is ongeveer even hard als die van mijn dochter en blijft op de niet near-field positie neutraal klinken. In ieder geval neutraler als de actieve speaker.

Wel is het lobing effect van de passieve speaker iets slechter, de cross-over frequentie is iets hoger en de afstand tussen woofer en tweeter wat groter en de filter hellingen minder steil dan de actieve. Dus bij het aanpassen van de luisterpositie omhoog en omlaag, kleurt de passieve speaker iets meer, maar dat zijn meer dipjes en eigenlijk niet zo hinderlijk. Heel storend is het niet, je moet echt relatief dichtbij luisteren en redelijk op en neer gaan met hoofd om het te horen. Wat verderaf is het lastig om de hoek groot genoeg te maken om het goed hoorbaar te maken.

Bij de actieve is zelfs dichtbij het lastig om dit waar te nemen de hoek waarbij de kleuring nog relatief weinig is, is bij deze speaker veel groter.

Dus samenvattend als near-field en in een wat gedempte ruimte geen echt verschil, maar in een hardere ruimte is speaker met waveguide in voordeel. Wat betreft afwijkende verticale luisterpositie is de actieve in het voordeel.

Oh oke, duidelijk. Dank u.

[wouter]

@Rick, je zou evt de quote tekst kunnen inkorten, dan vliegen we minder hard door de pagina's heen en dat maakt het overzichtelijker dan moeten terugbladeren.

@Jimmy: die 3khz dip die je corrigeerde... je hebt toch geen bult gemaakt in je elektrische curve om de dip te compenseren?! just to be sure...

[jvenema]

Wat bedoel je precies met elektrische curve? Alles richting driver wordt uiteindelijk elektriciteit. Als je de impedantie bedoel, nee, want het ging daar om het actieve systeem.

Die 3 kHz dip was eerst voor 2/3 met DSP gecorrigeerd, omdat van -30 tot +30 graden die dip aanwezig was. Ging ervanuit dat de grotere hoeken dan 30 graden waar dip er niet was wat minder belangrijk waren. Toen speaker in wat hardere ruimte wat scherp bleef klinken, is deze correctie verder terug gedraaid en ook de tweeter relatief een half dB zachter tov woofer gezet. on-axis bleef alles nog wel binnen ongeveer +- 1dB, maar de powerresponse in hoog werd wat beter. Het scherpe randje, dat er in sommige ruimtes was (met sommige muziekstukken), werd duidelijk minder en de andere positie van de speakers in de kamer van de dochter hebben ook nog een zetje in de goede richting gegeven.

De waveguides zijn dan in het voordeel, maar er zijn verhalen te vinden, dat in de wat gedempte ruimtes dat die te dof gaan klinken. Maar gebruikelijke ruimtes zullen in onze cultuur denk ik lopen van gemiddeld naar wat hard met een modern interieur. Een slaapkamer met laminaat en een grote wandkast met spiegel zal al snel wat harder zijn.

Het waren al met al geen hele grote aanpassingen wat DSP afstelling betrof, maar zijn net een paar klein dingetjes waardoor het aangenamer word.

Voordeel van waveguide is, naast dat fase verloop vaak wat makkelijker is in passief filter en aansluiting op mid/woofer qua bundeling, dat diffractie effecten veel minder sterk zijn. Je hoeft dan minder afwegingen te maken in je correcties. Anders is het toch, dat je een relatief sterke dip of piek zie on-axis, maar wat gebeurt er dan in je power response en wat moet je er dan mee. Met waveguide is het vaker zo dat wat je ziet in beide responses te zien is en dan is het ook geen probleem om te corrigeren.