300B Single Ended buizenversterker

[daniel]

Vorige maand nam ik via dit forum van Teigetje een onafgebouwde 300b versterker over. In dit topic ga ik het afbouwen daarvan laten zien.

Ik nam een behoorlijk complete set spullen over. De versterker zelf met alle onderdelen, trafo's en buizen. Ook had Teigetje al een mooie kersenhouten kast gemaakt en een chassisplaat op maat laten maken bij Schaeffer.

Inmiddels ben ik er mee aan de gang. de versterker is van oorsprong van Mattijs de Vries van Machmat. Machmat bestaat niet meer, dus qua schema's was er niet veel te vinden. Er zat wel een summiere afbouwbeschrijving bij, maar geen schema.

Ik heb contact gezocht met Mattijs met de vraag of er nog een schema beschikbaar was. Dat bleek niet zo te zijn. Hij verzekerde me wel dat het redelijk recht-toe-recht aan zou moeten zijn. Dus eerst maar aan het reverse-engineeren gegaan, en met een beetje hulp van de Wayback machine en het uitpluizen van het pcb de hoofdlijnen van het schema doorgrond.
De hele versterker is op een pcb opgebouwd.

In de blokken heb ik de diverse functies beschreven. Het is dus een single ended 300B versterker. Deze buis wordt aangestuurd met twee EC86 triodes. Er lijkt geen enkele feedback in het schema te zitten. Dat zal dus kritisch worden qua speakerkeuze. Maar dat is voor later.

De stuurbuisjes zijn voorzien van een stroombron in de anode als belasting. De gloei wordt met een LM317 gestabiliseerd. Verder zitten er drie diodes in de kathodeaansluiting als bias. Deze zijn niet gebypassed met een condensator. Het idee is waarschijnlijk dat die diodes in geleiding een hele lage impedantie hebben voor wisselstroom. Maar wellicht is dit nog wat verder door te trekken door er een condensator overheen te zetten. De pcb is er op voorbereid, maar de c is niet bestuckt.

De 300B wordt door een soort van biasautomaat gebiased. Allereerst wordt er een gestabilseerde spanning gemaakt uit een biaswinding op de trafo die gestabiliseerd wordt met een OA2 neonbuis. Deze gestabiliseerde 150V wordt dan gebruikt om de 300b buis te biasen. Hiervoor is er een opampschakeling aanwezig die de stroom door de eindbuis meet over een 10Ohm kathodeweerstand. Met een MPSA92 tor wordt hieruit de biasspanning geregeld.

Ik heb de schema's wel redelijk uitgetekend, maar ivm mogelijk copyright zal ik ze niet volledig plaatsen.

Mechanisch komt het PCB onder de topplaat te hangen. Ik wil zo min mogelijk vast bevestigd hebben aan de houten kast. Voor het gemak qua montage heb ik daarom 4 hoeken gemaakt op de 3D printer die ik gebruik om te kunnen handelen zonder teveel schade aan te richten.

Intussen langzaamaan begonnen met monteren. Eerst de voedingstrafo bedraad en op het chassis geplaatst:

Choke en UGTs zijn voorzien van kappen en bedrading. Deze gemonteerd op het chassis. Volgende stappen zijn het monteren van het PCB aan de ondezijde, en het netjes maken van de bedrading. Dat is eigenlijk de belangrijkste elektrische klus.

Voor het aanzicht even een eindbuis'je' geplaatst (CD voor de verhoudingen) nadat al het ijzer op zijn plaats gezet is:

Mechanisch is het maken van de externe aansluitingen het meeste werk. Ik heb al een plaatje laten maken bij Schaeffer met speaker, cinch en netaansluiting. Hiervoor moet ik nog gaan hakken in de hele nette kersenhouten kast (slik...). Maar dat is voor later zorg.

[Barry2001]

Leuk project, ga ik volgen. Heb toen met m’n 300B monblokken ‘docking stations’ gemaakt om eraan te kunnen werken ondersteboven, hout met bekleding tegen beschadigen. 3d printen is een handige toepassing hiervoor

[daniel]

Kleine update.

De printplaat gaat uit van gelijkrichting met standaard diodes. Hiervoor is er een brug aanwezig. Bij de spullen zat in principe voldoende om dit om te bouwen naar buisgelijkrichting, met twee EY84 diodes. Op zich niet verkeerd natuurlijk, maar aangezien de trafo maar eenkele hoogspanningswikkeling had (en de helft van de brug dan nog steeds met halfgeleiderdiodes moet), en ik daarvoor ook nog ergens in de kast een losse trafo moest plaatsen voor de gloei van die diodes, heb ik het anders opgelost. En moest ik ook nog wat andere zaken oplossen.

De topplaat was al wel van gaten voorzien. Die moet ik natuurlijk netjes dichtmaken.

Verder is de voedingstrafo voorzien van een wikkeling van 420Vac. Dat is wat aan de hoge kant. Als ik PSU designer moet geloven, zou ik daarmee op een anodespanning voor de 300B's van boven de 500V uitkomen. Dat is sowieso te hoog voor standaard 300B (ik heb er een setje 300B-XLS bij dit dit wel aankunnen). Dus om de voeding een beetje te temperen (alsof er een buisgelijkrichter in zat), heb ik een printje 'ontworpen' waar ik twee dikke vermogensweerstanden op kan monteren.

Om zowel dit printje te monteren, als het gat voor de diode te dichten, heb ik een steuntje ge-3d-print, dat met een klein roostertje het buisgat afdicht. Het steuntje wordt gemonteerd met de bestaande montagegaten, en het weerstandsprintje wordt weer op het steuntje gemonteerd.

printje met 2 weerstanden, gemonteerd op een steuntje

Gemonteerd. Zit nog een beetje scheef, ik had hem natuurlijk recht moeten zetten voordat ik de foto nam

Met 2 47-ohm/15watters zou ik in de buurt van de 450V moeten komen (weer volgens PSUDII). Dat is op het randje voor 300B's, een beetje afhankelijk van op welke stroom ze uiteindelijk komen te staan. Dus ik heb meerdere printjes besteld, en ook nog wat andere weerstandswaarden om het proefondervindelijk vast te stellen (en als het niet uitkomt, gewoon die 300B-XLS te gebruiken.

Aan de binnenzijde zit het printje zo redelijk in de buurt van de diverse aansluitingen, waardoor ik niet te ver met AC draden door de kast hoef.

Ja, ook een beetje scheef

Printkwaliteit is niet je van het. Dit kan met een vijltje nog een beetje bijgewerkt worden. Dit is geprint in PETG want dat is wat temperauursbestendiger dan PLA (wat veel netter print meestal).

De eerste C na de gelijkrichting zit niet op het pcb, maar moet er naast geplaatst worden. Dit heb ik op een soortgelijke manier opgelost, maar dan in het andere gat. Omdat deze C een gelijkspanning kan zien die boven de 600V kan liggen, heb ik hier niet voor een elko gekozen, maar voor een folie-C. Dit is een zogenaamde DC-link condensator die in power converters en voedingen etc gebruikt wordt. 30uF/1100V zou voldoende moeten zijn, en moet ook ruim de relatief hoge piekstroom aankunnen.