Tegenwoordig kun je die zogenaamde "sub-amps" in allerlei geuren en kleuren krijgen.
Het nadeel naar mijn mening is dat je dan wel vast zit aan het type versterker en de filters die daarin gebruikt worden.
Zeker het laatste vind ik bij heel veel sub-amps veel te beperkt en echt afdoende.
In bijna alle gevallen worden potmeters gebruikt waarbij je maar op goed geluk een frequentie en fase kunt instellen.
Low-pass filters zijn eveneens in alle gevallen maar 2e orde en ook highpass filter is een vast punt (met meestal een boost op een verkeerde plek).
Daarnaast hebben veel fabrikanten de rare gewoonte om minder zware modellen ineens te voorzien van allerlei beperkingen van de instellingen.
Bovendien is het toch ook gewoon handig om je lievelingsversterker, die tevens beter of goedkoper is, te gebruiken?
Losse subwoofer filters zijn er niet of nauwelijks en hebben vaak dezelfde beperkingen.
Dit moet dus allemaal beter kunnen.
Om deze redenen ben ik op het idee gekomen om zelf maar een degelijk filter te gaan ontwerpen.
Nu zijn actieve filters redelijk rechttoe rechtaan hoor ik sommige mensen denken.
Wat is dan de twist?
Ik zal dat proberen uit te leggen, maar laat ik eerst maar eens beginnen met een (voorlopig)schema en blokdiagram.
Te beginnen met het blokdiagram.
Laat ik eerst een de functies beknopt opsommen:
- 4e orde lowpass filter instelbaar per 5Hz, tevens schakelbaar naar 2e orde lowpass filter
- 2e orde highpass filter instelbaar per 5Hz (soort filter aan te passen)
- fase instelbaar per 15 graden
- volume instelbaar
- hi-in en lo-in
- * eventueel differentieel in voor gebrugde versterkers (kom ik later nog op terug)*
Nu de theorie.
De basis kun je zien in het blokschema.
Er is dus een mogelijkheid om zowel hi-in als lo-in te gebruiken.
Deze worden voorzien van een buffer, zodat de scheiding van links en rechts optimaal is.
Vervolgens komen we een highpass filter tegen.
Zoals ik al zei is dat in eigenlijk elke subwoofer versterker een vaste waarde.
Ik heb in mijn tutorial beschreven dat het soms zinvol is een highpass filter te gebruiken.
Soms kan het ook zo zijn dat zo'n filter helemaal niet goed staat.
Het gevolg is een slechte afstelling van de subwoofer.
De meesten van jullie kennen wel de stappenschakelaars.
Er is dus een aantal keuze mogelijkheden.
Om het highpass filter te veranderen, moeten Rvar1 en Rvar2 aangepast worden.
Voor het highpass filter lijkt het mij geschikt om 2x6 stappen te nemen.
Wanneer er per stap 5Hz wordt gebruikt, is het totale bereik 30Hz.
Bijvoorbeeld van 10Hz - 40Hz.
De weerstandswaarden hangen af van het gewenste filter.
Dat kan bijvoorbeeld ook een boost zijn (als dat goed uitkomt).
Er kan gekozen worden voor hetzelfde type filter.
Wat ook nog een mogelijkheid is, is te kiezen voor meerdere typen filters door elkaar.
Misschien is dan de 2x24 stappen variant beter (meer mogelijkheden).
Om een 4e orde filter te kunnen gebruiken moet je vier weerstanden tegelijk aanpassen.
In het schema zijn dat Rvar3, Rvar4, Rvar5, Rvar6.
Er bestaan 4 kanaals potmeters, maar de gelijkloop is vaak niet al te best.
Ook weet je nog steeds niet mijn kantelpunt op een bepaalde stand.
Dat is dus op te lossen met een vier kanaals 24 stappen regelaar.
Wordt er per stap 5Hz genomen, dan is het bereik 120Hz.
Dus bijvoorbeeld van 30Hz t/m 150Hz.
Het meeste gebruikte filter hiervoor is een 4e orde Linkwitz-Riley
Deze wordt opgebouwd uit twee 2e orde Butterworth filters.
Daardoor is het dus automatisch een mogelijkheid om te switchen naar een 2e orde filter (met hetzelfde kantelpunt).
Misschien kan dat in sommige situaties handig zijn.
Het andere 2e orde filter wordt dan geschakeld naar een vaste waarde, bijvoorbeeld 160Hz.
Hierdoor zal nooit een teveel aan mid door de subwoofer komen.
De fase wordt geregeld met Rvar7.
Met 1x12 stappen kan er dan per 180/12= 15 graden geregeld worden.
Samen met U2B kan er gekozen worden of dat +180 of -180 graden is.
De versterking wordt gedaan met U4B.
Met stappen regelaars kan dus een subwoofer veel nauwkeuriger ingesteld worden.
Deze regelaars kunnen bijvoorbeeld via Ebay verkregen worden.
Voor een twee kanaals 24 stappen regelaar betaal je op dit moment 7,5 euro
De vier kanaals variant kost 12 euro.
De 2x6 en 1x12 varianten zijn te koop bij de bekende elektronica winkels.
Uiteraard kunnen potmeters ook nog steeds gebruikt worden.
Mijn advies is dan wel om voor 2e orde te gaan
Mijn idee is om van dit schema een PCB te gaan maken, ik ben nog bezig met een duidelijke en nette lay-out.
Als iemand het leuk vindt en zich geroepen voelt om het mooie en vooral compacte PCB te ontwerpen, dan hoor ik dat ook graag natuurlijk
- PCB 3D sneakpeak.png (21.14 KiB) 859 keer bekeken
Al met al is wordt het dus een subwoofer filter die naar ieder z'n smaak aangepast kan worden.
Uiteraard zullen er voorbeelden komen zodat het voor iedereen te begrijpen is.
Wat vinden we van dit idee?
(sorry voor het lange verhaal, maar een beetje uitleg is misschien leerzaam
)
